ENTREPRISE ECOTIBAT v. NYIRANDIKUBWIMANA
The Supreme Court found that the lower courts based their decisions on different grounds; the Intermediate Court considered only liability for damages, while the High Court addressed additional issues such as third-party intervention and procedural matters. Therefore, the preliminary objection to jurisdiction was...
Source-derived case information.
- Citation
- RCAA0027/13/CS
- Parties
- Appellant: ENTREPRISE ECOTIBAT; Respondent: NYIRANDIKUBWIMANA Espérance
- Court
- Supreme Court
- Jurisdiction
- Rwanda
- Judgment Date
- 23 May 2014
- Case Number
- RCAA0027/13/CS
- Procedural Posture
- Civil Appeal / Preliminary Objection Before Supreme Court
- Outcome
- preliminary objection dismissed; case to proceed on merits
- Legal Topics
- Jurisdiction of Supreme Court, Preliminary Objection, Grounds of Appeal
- Source Language
- en
Source-derived case record
Summary, issues, holding and outcome
More case intelligence is available
Unlock the full research layer for this judgment.
Parties
ENTREPRISE ECOTIBAT
Appellant
NYIRANDIKUBWIMANA Espérance
Respondent
Procedural Posture
Civil Appeal / Preliminary Objection Before Supreme Court
Legal Issues
- 1 Whether the Supreme Court has jurisdiction to hear the appeal when the appellant lost in two lower courts on the same grounds
Ratio Decidendi
The Supreme Court found that the lower courts based their decisions on different grounds; the Intermediate Court considered only liability for damages, while the High Court addressed additional issues such as third-party intervention and procedural matters. Therefore, the preliminary objection to jurisdiction was unfounded and the Supreme Court has jurisdiction to hear the appeal.
Court Disposition
preliminary objection dismissed; case to proceed on merits
Orders
- The preliminary objection raised by Nyirandikubwimana is dismissed as unfounded.
- The case will proceed to be heard on its merits on a date to be set by the Court Registry.
Full Case Text
Judgment text and source record
11 paragraphs
# ENTREPRISE ECOTIBAT v. NYIRANDIKUBWIMANA
- Source: Amategeko - Section: Decisions (Judgements) - Date: 2014-05-23 - Case/document no.: RCAA0027/13/CS - Collection: Supreme Court
## Text
## Page 1
ENTREPRISE ECOTIBAT v. NYIRANDIKUBWIMANA [Rwanda URUKIKO RW’IKIRENGA – RCAA 0027/13/CS (Mukanyundo, P.J., Mukamulisa na Gatete G., J.) 23 Gicurasi 2014] Ububasha bw’Inkiko – Ububasha bw’Urukiko rw’Ikirenga – Inzitizi – Inzitizi y’iburabubasha – Gutsindwa ku mpamvu zimwe – Igihe Urukiko Rubanza rusuzumye ikibazo kimwe naho Urukiko rwajuririwe rwo rugasuzuma ibindi bibazo bitandukanye; impamvu n’ibisobanuro izi Nkiko ziba zashingiyeho zifata icyemezo ntabwo aba ari zimwe – Itegeko Ngenga n° 03/2012/OL ryo kuwa 13/06/2012 rigena imiterere, imikorere n’ububasha by’Urukiko rw’Ikirenga, ingingo ya 28(5º). Incamake y’ikibazo: Nyirandikubwimana yareze Entreprise ECOTIBAT ko yangije ikibanza cye mu gihe cy’iy’iyubaka ry’umuhanda mu Rukiko Rwisumbuye rwa Nyarugenge maze ibisabira amafaranga yo kugisana. Uru Rukiko rwategetse Entreprise ECOTIBAT kwishyura Nyirandikubwimana 102.328.535Frw yo gusana icyo kibanza ndetse ikanamuha 1.000.000Frw y’indishyi z’akababaro n’igihembo cya Avoka. Entreprise ECOTIBAT ntiyishimiye icyo cyemezo ikijurira mu Rukiko Rukuru, rwemeza ko imikirize yo mu Rukiko Rwisumbuye idahindutse ndetse ruyitegeka guha Nyirandikubwimana 300.000Frw y’igihembo cy’Avoka ku rwego rw’ubujurire. Ntiyishimiye na none iki cyemezo nacyo ikijuririra mu Rukiko rw’Ikirenga maze mu gihe cy’iburanisha, Nyirandikubwimana atanga inzitizi yo kutakira ubujurire bwa Entreprise ECOTIBAT avuga ko Urukiko rw’Ikirenga rudafite ububasha bwo kuburanisha ubujurire bwayo ishingiye ku kuba yaratsinzwe mu nkiko ebyiri zibanza ku mpamvu zimwe nk’uko ingingo ya 28, 5º y’Itegeko Ngenga nº 03/2012/OL ryo kuwa 13/06/2012 rigena imiterere, imikorere, n’Ububasha by’Urukiko rw’Ikirenga biteganya. Entreprise ECOTIBAT yo yisobanura ivuga ko Nyirandikubwimana yumva nabi iyi ngingo ya 28, 5º ashingiraho kubera ko areba gusa icyemezo cyafashwe n’inkiko, nyamara itegeko ryo rikaba rivuga impamvu zashingiweho kandi ko impamvu inkiko zibanza zashingiyeho atari zimwe, kubera ko Urukiko Rwisumbuye rwasuzumye ingingo imwe gusa ijyanye no kumenya niba Entreprise ECOTIBAT igomba gutegekwa kwishyura Nyirandikubwimana indishyi zikomoka ku kibanza cye yangije, mu gihe Urukiko Rukuru rwasuzumye ingingo zitandukanye. Incamake y’icyemezo: 1. Kuba Urukiko Rwisumbuye rwarasuzumye ikibazo kimwe gusa kijyanye no kumenya niba Entreprise ECOTIBAT yategekwa kwishyura Nyirandikubwimana indishyi zijyanye n’ikibanza cye yangije naho Urukiko Rukuru rwo rugasuzuma ibibazo bitandukanye harimo nk’ikibazo cyo kugobokesha Akarere ka Kicukiro hamwe n’ikibazo cy’uko Urukiko Rwisumbuye rutasuye ahaburanwa nk’uko Entreprise ECOTIBAT yabisabaga; izi mpamvu n’ibisobanuro izi Nkiko zashingiyeho zifata icyemezo ntabwo ari zimwe. 2. Ubujurire bwa Entreprise ECOTIBAT yatsinzwe mu nkiko ebyiri zibanza ku mpamvu zitandukanye, buri mu bubasha bw’uru Rukiko; kubera iyo mpamvu inzitizi y’iburabubasha yatanzwe na Nyirandikubwimana ikaba nta shingiro ifite. Inzitizi nta shingir ifite. Urubanza ruzakomeza kuburanishwa mu mizi.
## Page 2
Amategeko yashingiweho: Itegeko Ngenga n° 03/2012/OL ryo kuwa 13/06/2012 rigena imiterere, imikorere n’ububasha by’Urukiko rw’Ikirenga, ingingo ya 28(5º). Imanza zifashishijwe. Akarere ka Gatsibo v. Abaturage 14, RADA A 0012/12/CS rwaciwe n’Urukiko rw’Ikirenga kuwa 14/06/2013 Leta ya Libiya v. Umwanditsi Mukuru wa RDB na SOPROTEL, RCOM AA 0002/14/CS rwaciwe n’Urukiko rw’Ikirenga kuwa 29/04/2014 Urubanza I. IMITERERE Y’URUBANZA [1] Nyirandikubwimana Espérance yareze Entreprise ECOTIBAT mu Rukiko Rwisumbuye rwa Nyarugenge ayisaba ko imwishyura amafaranga yo gusana ikibanza cye n° 10120 yahawe n’Akarere ka Kicukiro kandi anagifitiye ibyangombwa byo kubaka kubera ko cyangijwe n’iyo Entreprise igihe yubakaga umuhanda wa Kimisange. [2] Urukiko rwategetse Entreprise ECOTIBAT kwishyura Nyirandikubwimana Espérance 102.328.535Frw yo gusana icyo kibanza ndetse no kumuha 1.000.000Frw y’indishyi z’akababaro n’igihembo cya Avoka. [3] ECOTIBAT yajuririye Urukiko Rukuru ruri i Kigali, rwemeza ko imikirize yo mu Rukiko Rwisumbuye idahindutse, ruyitegeka guha Nyirandikubwimana 300.000Frw y’igihembo cya Avoka ku rwego rw’ubujurire [4] ECOTIBAT ntiyishimiye imikirize y’urwo rubanza, ijuririra Urukiko rw’Ikirenga, Urubanza ruburanishwa mu ruhame kuwa 06/05/2014, ECOTIBAT iburanirwa na Me Ngarambe Raphaël hamwe na Me Mbaga Tuzinde Mbonyimbuga, naho Nyirandikubwimana aburanirwa na Me Dukeshinema Béata na Me Nizeyimana Léopold. [5] Mbere y’uko hasuzumwa ubujurire mu mizi, ababuranira Nyirandikubwimana batanze inzitizi yo kutakira ubujurire bwa ECOTIBAT kubera ko yatsinzwe mu nkiko ebyiri zibanza ku mpamvu zimwe. II. ISUZUMWA RY’INZITIZI YATANZWE MURI URU RUBANZA Kumenya niba inzitizi y’iburabubasha bw’Urukiko rw’Ikirenga yatanzwe na Nyirandikubwimana ifite ishingiro. [6] Ababuranira Nyirandikubwimana bavuga ko ubujurire bwa ECOTIBAT butari mu bubasha bw’Urukiko rw’Ikirenga, kubera ko impamvu zashingiweho kugira ngo itsindwe mu nkiko zombi zabanje ari zimwe, kuko Nyirandikubwimana yareze ECOTIBAT mu Rukiko Rwisumbuye avuga ko yangije ikibanza cye, iratsindwa, no mu Rukiko Rukuru hemezwa ko imikirize y’urubanza rwajuririwe idahindutse, kandi ko iyo nzitizi ishingiye ku ngingo ya 28, 5º y’Itegeko Ngenga nº 03/2012/OL ryo kuwa 13/06/2012 rigena imiterere, imikorere, n’Ububasha by’Urukiko rw’Ikirenga.
## Page 3
[7] Ababuranira ECOTIBAT bavuga ko abo baburana bumva nabi ingingo ya 28, 5º yamaze kuvugwa, kubera ko bareba gusa icyemezo cyafashwe n’inkiko, nyamara itegeko rivuga impamvu zashingiweho, ko rero abantu bose bayitwaye nk’uko abo baburana bavuga, byajya bigora abatarishimiye imikirize y’imanza zabanje kujuririra mu Rukiko rw’Ikirenga [8] Banavuga ko bigaragara ko impamvu inkiko zibanza zashingiyeho atari zimwe, kubera ko Urukiko Rwisumbuye rwasuzumye ingingo imwe gusa ijyanye no kumenya niba ECOTIBAT igomba gutegekwa kwishyura Nyirandikubwimana indishyi zikomoka ku kibanza cye yangije, mu gihe Urukiko Rukuru rwasuzumye ingingo zitandukanye mbere yo gufata icyemezo. UKO URUKIKO RUBIBONA [9] Ingingo ya 28, 5º y’Itegeko Ngenga n° 03/2012/OL ryo kuwa 13/06/2012 rigena imiterere, imikorere n’ububasha by’Urukiko rw’Ikirenga, ivuga itya: “...Icyakora, urubanza umuburanyi yatsinzwe ku rwego rwa mbere n’urwa kabiri ku mpamvu zimwe, ntirushobora kujuririrwa mu Rukiko rw’Ikirenga”. [10] Ikibazo cyo kumenya niba impamvu zatsinze ECOTIBAT ku rwego rwa mbere ari nazo zatumye itsindwa mu rwego rwa kabiri nk’uko biteganywa n‘ingingo ya 28,5º imaze kuvugwa, kigomba gusuzumwa harebwa mu nyandiko z‘imikirize y’urubanza mu nkiko zombi, ibyashingiweho mu gufata icyemezo (motivation) muri buri rukiko; ibi kandi ni nabyo byemejwe mu rubanza RADA A 0012/12/CS rwaciwe n‘uru Rukiko kuwa 14/06/2013 haburana Akarere ka Gatsibo n’abaturage 14, ndetse no mu cyemezo cyo kuwa 29/04/2014, mu rubanza RCOM AA 0002/14/CS rwa Leta ya Libiya iburana n’Umwanditsi Mukuru wa RDB na SOPROTEL. [11] Nk’uko kopi y’urubanza rwaciwe n’Urukiko Rwisumbuye rwa Nyarugenge ibigaragaza, mbere yo gufata icyemezo uru Rukiko rwasuzumwe ikibazo kimwe gusa kijyanye no kumenya niba ECOTIBAT yategekwa kwishyura Nyirandikubwimana indishyi zijyanye n‘ikibanza cye yangije, kandi mu kugena izo ndishyi rwashingiye kuri “expertise“ yakozwe na Sebakwiye Theophile wakoze inyigo yagiweho impaka kubera ko abunganira ECOTIBAT bavugaga ko Nyirandikubwimana yari yanatanze inyigo y’impimbano yitiriwe uwitwa Nusu Justin utarigeze ayikora. [12] Kopi y’urubanza rwaciwe n’Urukiko Rukuru igaragaza ko urwo Rukiko rwasuzumye ibibazo bitandukanye, muri byo hakaba hari ibitarasuzumwe n’Urukiko Rwisumbuye ngo rubihereho rufata icyemezo, nk’ikibazo cyo kugobokesha Akarere ka Kicukiro kuko ECOTIBAT yavugaga ko Nyirandikubwimana yari yararetse ikibanza yari yarahawe bituma igicukuramo itaka, hamwe n’ikibazo cy’uko Urukiko Rwisumbuye rutasuye ahaburanwa nk’uko ababuranira ECOTIBAT babisabaga. [13] Nubwo rero ECOTIBAT yatsinzwe muri izo nkiko zombi, impamvu n’ibisobanuro inkiko zabanje zashingiyeho zifata icyemezo ntabwo ari zimwe. [14] Hakurikijwe ibisobanuro byamaze gutangwa, hanashingiwe ku biteganywa n’ingingo ya 28, 5º y’Itegeko Ngenga n° 03/2012/OL ryo kuwa 13/06/2012 ryavuzwe haruguru, Urukiko rurasanga ubujurire bwa ECOTIBAT yatsinzwe mu nkiko ebyiri zibanza ku mpamvu zitandukanye, buri mu bubasha bw’uru Rukiko; kubera iyo mpamvu inzitizi y’iburabubasha yatanzwe na Nyirandikubwimana ikaba nta shingiro ifite.
## Page 4
III. ICYEMEZO CY’URUKIKO. [15] Rwemeje ko inzitizi y’iburabubasha yatanzwe na Nyirandikubwimana Espérance nta shingiro ifite. [16] Ruvuze ko uru rubanza ruzongera kuburanishwa mu mizi kumunsi ababuranyi bazamenyeshwa n’Ubwanditsi bw’Urukiko.