KOCHANIEWICZ GRZEGORZ vs KAYITESI
The appeal was not admitted because exequatur proceedings are treated as unilateral applications, requiring appeals to be filed within five working days from the date the judgment is uploaded to IECMS. The appellant filed the appeal after this period had expired.
Source-derived case information.
- Citation
- RCA00002/2025/CA
- Parties
- Appellant: Kochaniewicz Grzegorz; Respondent: Kayitesi Alphonsine
- Court
- Court of Appeal
- Jurisdiction
- Rwanda
- Judgment Date
- 18 August 2025
- Case Number
- RCA00002/2025/CA
- Procedural Posture
- Civil Appeal (exequatur) / Appellate Judgment
- Outcome
- Appeal not admitted (rejected for lateness)
- Legal Topics
- Exequatur, Appeal Timelines, Unilateral Application Procedure
- Source Language
- rw
Source-derived case record
Summary, issues, holding and outcome
More case intelligence is available
Unlock the full research layer for this judgment.
Parties
Kochaniewicz Grzegorz
Appellant
Kayitesi Alphonsine
Respondent
Procedural Posture
Civil Appeal (exequatur) / Appellate Judgment
Legal Issues
- 1 Whether the appeal by Kochaniewicz Grzegorz was filed within the legally prescribed period for exequatur proceedings
Ratio Decidendi
The appeal was not admitted because exequatur proceedings are treated as unilateral applications, requiring appeals to be filed within five working days from the date the judgment is uploaded to IECMS. The appellant filed the appeal after this period had expired.
Court Disposition
Appeal not admitted (rejected for lateness)
Orders
- The appeal by Kochaniewicz Grzegorz is not admitted for consideration due to late filing.
- The court confirms that the security deposit paid corresponds to the actions taken in the case.
Full Case Text
Judgment text and source record
13 paragraphs
# KOCHANIEWICZ GRZEGORZ vs KAYITESI
- Source: Amategeko - Section: Decisions (Judgements) - Date: 2025-08-18 - Case/document no.: RCA00002/2025/CA - Collection: Court of Appeal
## Text
## Page 1
KOCHANIEWICZ GRZEGORZ vs KAYITESI [Rwanda URUKIKO RW’UBUJURIRE – RCA00002/2025/CA (Ngagi, M., P.J.) 18 Kanama 2025] Amategeko yerekeye imiburanishirize y’imanza Mbonezamubano – inyandiko nsobanurakirego itanzwe n’umuburanyi umwe – Ibirego bisaba kurangiriza mu Rwanda imanza cyangwa ibyemezo byafashwe n’inkiko zo mu mahanga (exequatur) n’ ibirego bitangwa kandi bikaburanishwa nk’inyandiko nsobanurakirego iitanzwe n’umuburanyi umwe. Amategeko yerekeye imiburanishirize y’imanza Mbonezamubano – inyandiko nsobanurakirego itanzwe n’umuburanyi umwe – kujurira – Kujuririra ibirego bitangwa mu buryo bw’inyandiko nsobanurakirego itanzwe n’umuburayi umwe bikorwa mu gihe cy’iminsi itanu ibarwa kuva igihe kopi y’urubanza rujuririrwa yashyizwe muri muri IECMS. Incamake y’ikibazo: Uru rubanza rwatangiye Kochaniewicz Grzegorz atanga inyandiko nsobanura kirego itanzwe n’umuburanyi umwe mu Rukiko Rukuru asaba ko rwemeza ko urubanza REF 48F 41/45 rwaciwe n'Urukiko rw'Umuryango rwa Freiburg im Breisgau Local Court, mu Budage, rurangirizwa mu Rwanda (Exequatur). Kayitesi umugore wa Kochaniewicz Grzegorz yagobotse muri urwo rubanza kubushake avuga ko urubanza Kochaniewicz Grzegorz asaba ko rwarangirizwa mu Rwanda rugamije kumwaka abana babyaranye, akaba ataruzi kandi rukaba rutujuje ibisabwa kugira ngo rube rwarangirizwa mu Rwanda, asaba ko Urukiko rudakwiye kwemeza ko urwo rubanza rurangirizwa mu Rwanda. Urukiko mu rubanza RC00007/2025/HC/KIG rwasanze nta bimenyetso rwaheraho rwemeza ko urubanza REF48F 41/45 rukwiye kurangirizwa mu Rwanda; maze rwemeza ko ibisabwa na Kochaniewicz Grzegorz atabyemerewe. Kochaniewicz Grzegorz yajuririye urukiko rw’Ubujurire, habanza gusuzumwa inzitizi yazamuwe n’Urukiko ijyanye no kumenya niba Kochaniewicz Grzegorz yarubahirije ibihe byo kujurira. Urukiko mu rubanza RCA00002/2025/CA, rwemeje ko ubujurire bwa Kochaniewicz Grzegorz butakiriwe ngo busuzumwe kuko atubahirije ibihe biteganyijwe n’amategeko byo kujurira. Incamake y’icyemezo:1. Ibirego bisaba kurangiriza mu Rwanda imanza cyangwa ibyemezo byafashwe n’inkiko zo mu mahanga (exequatur) n’ ibirego bitangwa kandi bikaburanishwa nk’inyandiko nsobanurakirego itanzwe n’umuburanyi umwe. Bityo, bitangwa n’umuburanyi umwe ntawe arega kandi nta mpaka ziba zirimo ku buryo byaba ngombwa ko undi muburanyi ahamagarwa, kandi biburanishwa mu buryo bwihuse, nta nubwo bikorerwa inama ntegurarubanza. 2.Kujuririra ibirego bitangwa mu buryo bw’inyandiko nsobanurakirego itanzwe n’umuburayi umwe bikorwa mu gihe cy’iminsi itanu ibarwa kuva igihe kopi y’urubanza rujuririrwa yashyizwe muri muri IECMS. Ubujurire ntibwakiriwe. Amategeko yashingiweho: Itegeko No 22/2018 ryo ku wa 29/04/2018 ryerekeye imiburanishirize y’imanza z’imbonezamubano, iz’ubucuruzi, iz’umurimo n’iz’ubutegetsi, Ingingo ya 189, igika cya 1, 192, 275 Imanza zifashishijwe:
## Page 2
Urubanza RCA 00003/2022/CA, haburana Nzanira Gasherebuka David na POPPE Honorine, rwaciwe n’Urukiko rw’Ubujurire kuwa 10 /06/2022 Urubanza RCOMA 00011/2021/CA haburana Ngenzi Gahiga Karitesa Marie Thérѐse na Gahiga Ange, rwaciwe n’Urukiko rw’Ubujurire kuwa 21/02/2022 Urubanza I. IMITERERE Y’URUBANZA [1] Kochaniewicz Grzegorz yaregeye Urukiko Rukuru asaba ko rwemeza ko urubanza nº REF 48F 41/45 rwaciwe n'Urukiko rw'Umuryango rwa Freiburg im Breisgau Local Court, mu Budage ku wa 10/01/2025, rurangirizwa mu Rwanda. [2] Kayitesi Alphonsine umugore wa Kochaniewicz Grzegorz yagobotse muri urwo rubanza kubushake avuga ko urubanza Kochaniewicz Grzegorz asaba ko rwarangirizwa mu Rwanda rugamije kumwaka abana babyaranye, akaba ataruzi kandi rukaba rutujuje ibisabwa kugira ngo rube rwarangirizwa mu Rwanda, asaba ko Urukiko rudakwiye kwemeza ko urwo rubanza rurangirizwa mu Rwanda. [3] Mu rubanza RC00007/2025/HC/KIG rwaciwe ku wa 30/04/2025, Urukiko Rukuru rwasanze nta bimenyetso rwashyikirijwe rwaheraho rwemeza ko urubanza REF 48F 41/45 rwaciwe n'Urukiko rw'Umuryango rwa Freiburg im Breisgau Local Court, mu Budage ku wa 10/01/2025, rusabirwa ko rurangirizwa mu Rwanda rwujuje ibiteganywa n’ingingo ya 44 y’Itegeko N° 30/2018 ryo ku wa 02/06/2018 rigena ububasha bw’inkiko iteganya ibisuzumwa n’Urukiko Rukuru rwemeza ko urubanza rwaciriwe mu mahanga rukwiye kurangirizwa mu Rwanda; maze rwemeza ko ibisabwa na Kochaniewicz Grzegorz byo kwemererwa kurangiriza mu Rwanda (exequatur) urubanza nº REF 48F 41/45 rwaciwe n'Urukiko rw'Umuryango rwa Freiburg im Breisgau Local Court, mu Budage ku wa 10/01/2025, atabyemerewe. [4] Kochaniewicz Grzegorz yajuririye uru Rukiko, ubujurire bwe bwandikwa kuri RCA00002/2025/CA. Urubanza rwaburanishijwe mu ruhame ku wa 14/08/2025, Kochaniewicz Grzegorz yunganiwe na Me Nubumwe Jean Bosco, naho Kayitesi Alphonsine ahagarariwe na Me Rwagitare Fred Fiston hasuzumwa inzitizi yazamuwe n’Urukiko ijyanye no kumenya niba Kochaniewicz Grzegorz yarubahirije ibihe byo kujurira. II. IKIBAZO KIGIZE URUBANZA N’ISESENGURA RYACYO Kumenya niba KOCHANIEWICZ Grzegorz yarubahirije ibihe byo kujurira [5] Kochaniewicz Grzegorz n’umwunganira bavuga ko ibihe byo kujurira byubahirijwe kuko urubanza rujuririrwa rwaciwe ku wa 30/04/2025, rujuririrwa ku wa 24/05/2025. Bavuga kandi ko urubanza rujyanye no gusaba ko urubanza rwaciriwe mu mahanga rurangirizwa mu Rwanda (exequatur) atari inyandiko nsobanurakirego (requête unilatérale) cyangwa ikirego cyihutirwa kijuririrwa mu minsi itanu, ahubwo ari urubanza rusanzwe rujuririrwa mu gihe cy’ukwezi. [6] Uhagarariye Kayitesi Alphonsine avuga ko ibirego bisaba ko urubanza rwaciriwe mu mahanga rurangirizwa mu Rwanda (exequatur) ari ibirego biburanishwa nk’ibirego byihutirwa, ko rero bijuririrwa mu minsi itatu1. Asobanura ko Kochaniewicz Grzegorz yagombaga kujurira mu minsi itatu kuva urubanza
1 Me RWAGITARE Fred Fiston yabanje kuvuga ko bene icyo kirego kijuririrwa mu iminsi 5 ageze aho arahindura avuga ko kijuriririrwa muminsi itatu.
## Page 3
ruciwe, bityo ko kuba urubanza rujuririrwa rwaraciwe ku wa 30/04/2025 rukajuririrwa ku wa 24/05/2025, bigaragara ko ibihe byo kujurira bitubahirijwe. Uko urukiko rubibona [7] Impaka kuri iki kibazo zishingiye ku kumenya niba ikirego gisaba ko urubanza rwaciriwe mu mahanga rurangirizwa mu Rwanda (exequatur) ari ikirego gitangwa nk’inyandiko nsobanurakirego (requête unilatérale) kijuririrwa mu minsi itanu cyangwa niba ari ikirego gisanzwe kijuririrwa mu gihe cy’ukwezi. [8] Ingingo ya 189, igika cya 1, y’Itegeko No 22/2018 ryo ku wa 29/04/2018 ryerekeye imiburanishirize y’imanza z’imbonezamubano, iz’ubucuruzi, iz’umurimo n’iz’ubutegetsi iteganya ibikurikira : “Inyandiko nsobanurakirego itanzwe n’umuburanyi umwe ni uburyo budasanzwe bwo kuregera umucamanza umusaba kugira ibyo aramira mu buryo bwihuse. Ibikubiye muri iyo nyandiko bigomba kandi kuba ari ibibazo bigaragara ko nta mpaka biteye ku buryo byaba ngombwa ko undi muburanyi ahamagarwa”. Mu gika cya 2 ivuga ko : “Inyandiko nsobanurakirego itanzwe n’umuburanyi umwe ishobora gukoreshwa mu bibazo byose bisaba ko hafatwa icyemezo cyihuse bitari ngombwa ko habanza gutangwa ikirego cy’iremezo”. [9] Ingingo ya 192, y’Itegeko No 22/2018 ryo ku wa 29/04/2018 rivuzwe haruguru iteganya ibikurikira: “Kujuririra icyemezo cy’umucamanza bikorwa mu gihe kitarenze iminsi itanu (5) uhereye igihe ababuranyi bakimenyeyeho kandi kijuririrwa incuro imwe gusa”. [10] Isesengura ry’ingingo zivuzwe haruguru ryumvikanisha ko icyemezo cyafashwe n’Urukiko ku bijyanye n’ikirego gitanzwe mu buryo bw’inyandiko nsobanurakirego kijuririrwa mu gihe kitarenze iminsi itanu (5) uhereye igihe ababuranyi bakimenyeyeho. [11] Ikigaragara kandi kidashidikanywaho ni uko ibirego bisaba kurangiriza mu Rwanda imanza cyangwa ibyemezo byafashwe n’inkiko zo mu mahanga (exequatur) ari ibirego bitangwa kandi bikaburanishwa nk’inyandiko nsobanurakirego, kuko bitangwa n’umuburanyi umwe ntawe arega kandi bikaba nta mpaka ziba zirimo ku buryo byaba ngombwa ko undi muburanyi ahamagarwa, kandi biburanishwa mu buryo bwihuse, nta nubwo bikorerwa inama ntegurarubanza. Ikindi n’uko Kochaniewicz Grzegorz nawe ubwe, ubwo yatangaga iki kirego mu Rukiko Rukuru mu rubanza RC00007/2025/HC/KIG yagitanze mu buryo bw’inyandiko nsobanurakirego kuko ntawe yareze ; bivuze ko atagitanze nk’irego gisanzwe kijuririrwa mu gihe cy’ukwezi. [12] Byongeye kandi, mu manza zitandukanye zaciwe n’Urukiko rw’Ubujurire zirebana n’ubujurire kuri bene ibyo birego, ikigaragara ni uko ubujurire bwatanzwe mu minsi 5 y’akazi iteganyirijwe ibirego byatanzwe nk’inyandiko nsobanurakirego. Muri izo manza hari nk’urubanza RCA00003/2022/CA rwa Nzanira Gasherebuka David na POPPE Honorine, aho urubanza RC00038/2021/HC/KIG rwajuririrwaga rwaciwe ku wa 04/03/2022, rukajuririrwa ku wa 10/03/2022. Urundi rugero, n’urubanza RCOMA00011/2021/CA rwa Ngenzi Gahiga Karitesa Marie Thérѐse na Gahiga Ange, aho urubanza RCOM00023/2021/HCC rwajuririrwaga rwaciwe ku wa 18/11/2021, rukajuririrwa ku wa 22/11/2021. [13] Ku birebana n’uru rubanza, dosiye igaragaza ko urubanza RC 00007/2025/HC/KIG rwaciwe ku wa 30/04/2025, kopi ishyirwa muri IECMS ku wa 02/05/2025, Kochaniewicz Grzegorz ajurira ku wa 24/05/2025.
## Page 4
[14] Mu rubanza rubanziriza urundi mu rubanza RS/INJUST/RCOM 00006/2023/SC2, Urukiko rw’Ikirenga rushingiye ku ngingo ya 2753 y’Itegeko Nº 22/2018 ryo ku wa 29/04/2018 ryavuzwe haruguru, rwasanze ibihe by’ubujurire bigomba kubarwa kuva ku munsi ukurikira uwo kopi y’urubanza yashyiriweho muri IECMS. Ibi bikaba byumvikanisha ko no muri uru rubanza ibihe bikwiye kubarwa kuva ku munsi ukurikira uwo urubanza rwashyiriweho muri IECMS. [15] Urukiko rushingiye ku biteganywa n’ingingo ya 192, ndetse n’ingingo ya 275 z’Itegeko N° 22/2018 ryo ku wa 29/4/2018 ryavuzwe haruguru, rusanga muri uru rubanza igihe cyo kujurira cyaragombaga gutangira kubarwa ku wa 05/05/2025, kuko ku wa 03/05/2025, umunsi ukurikira uwo kopi yarishyiriweho muri dosiye, wari umunsi w’impereza z’icyumweru, hakabarwa igihe cy’iminsi itanu y’akazi; kuba rero ku wa 05/05/2025 hari ku wa mbere (Monday/Lundi), birumvikana ko uhereye kuri uwo munsi, iminsi itanu y’akazi yuzuye ku wa gatanu (Friday/Vendredi) ku wa 09/05/2025, uwo munsi akaba ari wo Kochaniewicz Grzegorz atagombaga kurenza kugira ngo abe yubahirije ibihe byo kujurira. Kuba rero Kochaniewicz Grzegorz yarajuriye ku wa 24/05/2025, birumvikana ko ubujurire bwe butagomba kwakirwa ngo busuzumwe kuko bwatanzwe impitagihe. [16] Hashingiwe ku bisobanuro bimaze gutangwa, Urukiko rurasanga ibyo Me Nubumwe Jean Bosco avuga ko ikirego gisaba ko urubanza rwaciriwe mu mahanga rurangirizwa mu Rwanda (exequatur) ari ikirego gisanzwe, ko kandi kijuririrwa mu gihe cy’ukwezi nta shingiro bifite. III. ICYEMEZO CY’URUKIKO [17] Rwemeje ko ubujurire bwatanzwe na Kochaniewicz Grzegorz butakiriwe kuko yatinze kujurira. [18] Ruvuze ko ingwate y‘amagarama yatanzwe ihwanye n’ibyakozwe mu rubanza.
2 Reba igika cya 15 cy’urubanza rubanziriza urundi mu rubanza RS/INJUST/RCOM 00006/2023/SC rwaciwe ku wa 15/11/2024, haburana Bimenyimana Innocent na Ndererimana Gédéon rwagobotsemo Uwambayinema Anne. 3 Iteganya ko: “Ku bihe bibarwa mu minsi cyangwa mu masaha, bibarwa umunsi ku munsi, n’isaha ku isaha hakurikijwe igihe bimara kandi umunsi igikorwa cyakoreweho ntubarwamo, ahubwo habarwa umunsi wa nyuma kigomba kurangiriraho”.