UBURIYEMUYE v. HOME BASKET SACCO KIMIRONKO N’ UNDI
The Supreme Court found that the Court of Appeal decided on the merits of the case (the substance of the applicant's appeal) despite only hearing arguments on a preliminary objection (jurisdiction). This violated Article 11 of Law No. 22/2018, which prohibits courts from deciding on issues not argued in the hearing....
Source-derived case information.
- Citation
- RS/INJUST/RCOM 00006/2020/SC
- Parties
- Applicant: Uburiyemuye Jean Damascène; Respondent: HOME BASKET SACCO Kimironko; Respondent: Rugema Ziga Jean Claude
- Court
- Supreme Court
- Jurisdiction
- Rwanda
- Judgment Date
- 8 December 2021
- Case Number
- RS/INJUST/RCOM 00006/2020/SC
- Procedural Posture
- Commercial Civil Appeal (review for Injustice) / Supreme Court Judgment on Review for Injustice
- Outcome
- Court of Appeal judgment set aside; case remitted for hearing on the merits.
- Legal Topics
- Loan Agreements, Judicial Sale (auction), Appellate Procedure, Review for Injustice, Jurisdiction, Interest on Debt, Execution of Judgments
Source-derived case record
Summary, issues, holding and outcome
More case intelligence is available
Unlock the full research layer for this judgment.
Parties
Uburiyemuye Jean Damascène
Applicant
HOME BASKET SACCO Kimironko
Respondent
Rugema Ziga Jean Claude
Respondent
Procedural Posture
Commercial Civil Appeal (review for Injustice) / Supreme Court Judgment on Review for Injustice
Legal Issues
- 1 Whether the Court of Appeal decided on substantive issues not argued in the hearing
- 2 Whether the judicial auction of 04/05/2017 was conducted unlawfully
- 3 Whether the Court of Appeal should have awarded damages to Uburiyemuye Jean Damascène
Ratio Decidendi
The Supreme Court found that the Court of Appeal decided on the merits of the case (the substance of the applicant's appeal) despite only hearing arguments on a preliminary objection (jurisdiction). This violated Article 11 of Law No. 22/2018, which prohibits courts from deciding on issues not argued in the hearing. As a result, the Court of Appeal's judgment was set aside and the case remitted for proper hearing on the merits.
Court Disposition
Court of Appeal judgment set aside; case remitted for hearing on the merits.
Orders
- The application for review for injustice is granted.
- The Court of Appeal judgment of 15/05/2020 is set aside.
Full Case Text
Judgment text and source record
20 paragraphs
# UBURIYEMUYE v. HOME BASKET SACCO KIMIRONKO N’ UNDI
- Source: Amategeko - Section: Decisions (Judgements) - Date: 2021-12-08 - Case/document no.: RS/INJUST/RCOM 00006/2020/SC - Collection: Supreme Court
## Text
## Page 1
UBURIYEMUYE v. HOME BASKET SACCO KIMIRONKO N’ UNDI [Rwanda URUKIKO RW’IKIRENGA – RS/INJUST/RCOM 00006/2020/SC (Cyanzayire, P.J., Nyirinkwaya na Hitiyaremye, J.) 08 Ukuboza 2021] Amategeko agenga imiburanishirize y’ imanza z’ ubucuruzi – Inzitizi – Kuba icyari cyagiweho impaka mu iburanisha cyagombaga no gufatwaho icyemezo ari inzitizi, ariko urukiko rwaregewe rufata umwanzuro no kw’ishingiro rw’ubujurire kandi bitari byaburanyweho, ibyo bifatwa nko kutubahiriza ibiteganywa n’ amategeko – Itegeko N° 22/2018 ryo ku wa 29/04/2018 ryerekeye imiburanishirize y’imanza z’imbonezamubano, iz’ubucuruzi, iz’umurimo n’iz’ubutegetsi, ingingo ya 11. Incamake y ikibazo: HOME BASKET SACCO Kimironko yahaye Uburiyemuye inguzanyo ingana na 15.000.000Frw, bakorana amasezerano, nawe atanga ingwate y inzu, maze bumvikana igomba kwishyurwa mu gihe kingana n’ukwezi kumwe, bumvikana kandi ko inyungu zisanzwe zigomba guhita zishyurwa zikurwa mu nguzanyo ahawe. Uburiyemuye Jean Damascène ntiyubahirije amasezerano, bituma HOME BASKET SACCO Kimironko itanga ikirego mu Rukiko rw’Ubucuruzi rwa Nyarugenge isaba kwishyurwa umwenda remezo n’inyungu zawo. Urukiko rwemeza ko agomba kwishyura umwenda remezo ungana na 15.000.000Frw, inyungu zisanzwe zingana na 10.500.000Frw, inyungu z’ubukererwe zingana na 21.000.000Frw. Uburiyemuye mu Rukiko Rukuru rw’Ubucuruzi, avuga ko yaciwe inyungu zisanzwe zingana na 10.500.000 Frw kandi yari yarazitanze akimara gufata inguzanyo, anavuga ko inyungu zingana na 21.000.000 Frw z’ubukererwe ari umurengera. Urukiko rwemeza ko ubujurire bwe budafite ishingiro, ko urubanza rwajuririwe rudahindutse. Uburiyemuye Jean Damascène yasubirishijemo urwo rubanza ingingo nshya, maze Urukiko rwemeza ko ikirego cye kitakiriwe. Nyuma y’izo manza, Uburiyemuye yongeye gutanga ikirego mu Rukiko rw’Ubucuruzi asaba kwishyurwa amafaranga 750.000 yakaswe nk’inyungu zisanzwe agifata inguzanyo. Urukiko rwemeza ko ikirego cye kitakiriwe ku mpamvu z’uko ikibazo cy’inyungu cyaburanywe mu manza zabaye itegeko. Mu kurangiza urubanza rurebana n’umwenda Uburiyemuye yatsinzwe, Umuhesha w'Inkiko w'Umwuga Rugema Ziga Jean Claude yateje cyamunara umutungo utimukanwa wa Uburiyemuye maze wegukanwa na HOME BASKET SACCO Kimironko kuri 4.000.000 Frw, ibyo byatumye Uburiyemuye atanga ikirego mu Rukiko Rukuru rw'Ubucuruzi arega Umuhesha w’Inkiko, asaba ko iyo cyamunara yateshwa agaciro avuga ko urubanza rwarangijwe mu buryo bunyuranyije n'amategeko, hatubahirijwe ibyari bikubiye mu cyemezo cyo guteza cyamunara cyatanzwe n’Urukiko, harimo kudatanga amatangazo mu gihe cy’iminsi 15 cyagenwe n’ahantu hagenwe, kandi ko umutungo wagurishijwe ku giciro gito.
## Page 2
Urukiko Rukuru rw’Ubucuruzi rwaciye urubanza rwemeza ko ikirego cyatanzwe na Uburiyemuye gifite ishingiro; ko cyamunara yakozwe n’Umuhesha w’Inkiko Rugema Ziga Jean Claude arangiza itakurikije amategeko; rutegeka ko cyamunara yakozwe ku mutungo iteshejwe agaciro. HOME BASKET SACCO Kimironko yatambamiye urwo rubanza mu Rukiko Rukuru rw’Ubucuruzi, ivuga ko Urukiko rutari rufite ububasha bwo kuburanisha mu mizi ikirego cya Uburiyemuye, kandi ko cyamunara itagombaga guteshwa agaciro. Urukiko Rukuru rw’Ubucuruzi rwemeza ko rutari rufite ububasha bwo kuburanisha ibirebana n’ibitarubahirijwe mu muhango wo guteza cyamunara harangizwa urubanza rwaciwe n’Urukiko rw’Ubucuruzi kuko biri mu bubasha bw’Urukiko rw’Ubucuruzi, bityo ko imikirize y’urubanza iteshejwe agaciro. Uburiyemuye yajuririye urwo rubanza mu Rukiko rw’Ubujurire, asaba Urukiko gusuzuma niba HOME BASKET SACCO Kimironko yarashoboraga gutambamira urubanza RCOM 00021/2017/CHC/HCC, no gusuzuma niba Urukiko Rukuru rw’Ubucuruzi rutari rufite ububasha bwo kuburanisha urwo rubanza, anasaba n’indishyi zitandukanye. Umuhesha w inkiko Rugema na HOME BASKET SACCO Kimironko batanze inzitizi yo kutakira ubujurire bwa Uburiyemuye Jean Damascène, kubera ko mu rubanza RCOM 00021/2017/CHC/HCC yaregeye Urukiko Rukuru rw’Ubucuruzi arusaba gukemura impaka zavutse mu irangiza ry’urubanza RCOMA 0164/14/HCC, kandi bene ibyo birego bitajuririrwa. Urukiko rw’Ubujurire rwaciye urubanza, rwemeza ko inzitizi y’iburabubasha yatanzwe na Rugema nta shingiro ifite kuko icyajuririwe ari urubanza ku itambama, kandi bene izo manza zikaba zijuririrwa rimwe, rwemeza kandi ko ubujurire bwatanzwe na Uburiyemuye buri mu bubasha bw’Urukiko rw’Ubujurire. Urukiko rwasuzumye kandi ibijyanye n’ububasha bwa HOME BASKET SACCO Kimironko bwo gutambamira urubanza, rwemeza ko ntacyayibuzaga kubikora kuko itigeze iba umuburanyi mu rubanza rwatambamiwe. Uburiyemuye Jean Damascène yandikiye Perezida w’Urukiko rw’Ikirenga asaba ko urubanza rwasubirwamo ku mpamvu z’akarengane. Incamake y icyemezo: Kuba icyari cyagiweho impaka mu iburanisha cyagombaga no gufatwaho icyemezo ari inzitizi, ariko urukiko rwaregewe rufata umwanzuro no kw’ishingiro rw’ubujurire kandi bitari byaburanyweho, ibyo bifatwa nko kutubahiriza ibiteganywa n’ amategeko. Ikirego cyo gusubirishamo ku mpamvu z’ akarengane gifite ishingiro. Iburanisha rizakomeza. Amategeko yashingiweho:
## Page 3
Itegeko N° 22/2018 ryo ku wa 29/04/2018 ryerekeye imiburanishirize y’imanza z’imbonezamubano, iz’ubucuruzi, iz’umurimo n’iz’ubutegetsi, ingingo ya 11. Nta manza zifashishijwe. Urubanza I.IMITERERE Y’URUBANZA [1] Ku wa 15/06/2012, Uburiyemuye Jean Damascène na HOME BASKET SACCO Kimironko bagiranye amasezerano y’inguzanyo ingana na 15.000.000Frw, bumvikana ko iyo nguzanyo igomba kwishyurwa mu gihe kingana n’ukwezi kumwe, ko inyungu zisanzwe zingana na 750.000Frw zigomba guhita zishyurwa (zikurwa mu nguzanyo Uburiyemuye ahawe). Hatanzwe ingwate y’inzu y’ubucuruzi iri mu kibanza UPI No 3/03/08/02/7451 giherereye mu Mudugudu wa Kitarimwa, Akagari ka Gikombe, Umurenge wa Nyakiriba, Akarere ka Rubavu. [2] Uburiyemuye Jean Damascène ntiyubahirije amasezerano, bituma HOME BASKET SACCO Kimironko itanga ikirego mu Rukiko rw’Ubucuruzi rwa Nyarugenge isaba kwishyurwa umwenda remezo n’inyungu zawo, urubanza rwandikwa kuri RCOM 0987/13/TC/Nyge. Urubanza rwaburanishijwe Uburiyemuye Jean Damascène adahari, rucibwa ku wa 13/12/2013, Urukiko rwemeza ko agomba kwishyura umwenda remezo ungana na 15.000.000 Frw, inyungu zisanzwe zingana na 10.500.000Frw, inyungu z’ubukererwe zingana na 21.000.000Frw, n’igihembo cy’ Avoka kingana na 700.000Frw. [3] Uburiyemuye Jean Damascène yajuririye urubanza mu Rukiko Rukuru rw’Ubucuruzi, rwandikwa kuri RCOMA 0164/14/HCC, avuga ko yaciwe inyungu zisanzwe zingana na 10.500.000 Frw kandi yari yarazitanze akimara gufata inguzanyo, anavuga ko inyungu zingana na 21.000.000 Frw z’ubukererwe ari umurengera. Urubanza rwaciwe ku wa 06/06/2014, Urukiko rwemeza ko ubujurire bwe budafite ishingiro, ko urubanza rwajuririwe rudahindutse. Uburiyemuye Jean Damascène yasubirishijemo urwo rubanza ingingo nshya, rwandikwa kuri RCOM 00342/2017/CHC/HCC, Urukiko rwemeza ko ikirego cye kitakiriwe. [4] Nyuma y’izo manza, Uburiyemuye Jean Damascène yongeye gutanga ikirego mu Rukiko rw’Ubucuruzi asaba kwishyurwa amafaranga 750.000 yakaswe nk’inyungu zisanzwe agifata inguzanyo. Ikirego cyanditswe kuri RCOM 00358/2019/TC, Urukiko rwemeza ko ikirego cye kitakiriwe ku mpamvu z’uko ikibazo cy’inyungu cyaburanywe mu manza RCOM 0987/13/TC/NYGE na RCOMA 0164/14/HCC zabaye itegeko. [5] Mu kurangiza urubanza rurebana n’umwenda Uburiyemuye Jean Damascène yatsinzwe, Umuhesha w'Inkiko w'Umwuga Rugema Ziga Jean Claude yateje cyamunara umutungo utimukanwa wa Uburiyemuye Jean Damascène wanditse kuri UPI No 3/03/08/02/7451, maze wegukanwa na HOME BASKET SACCO Kimironko kuri 4.000.000 Frw. Uburiyemuye Jean Damascène yatanze ikirego mu Rukiko Rukuru rw'Ubucuruzi arega Umuhesha w’Inkiko Rugema Ziga Jean Claude, asaba ko iyo cyamunara yateshwa agaciro kuko urubanza rwarangijwe mu buryo bunyuranyije n'amategeko, hatubahirijwe ibyari bikubiye mu cyemezo
## Page 4
cyo guteza cyamunara cyatanzwe n’Urukiko, harimo kudatanga amatangazo mu gihe cy’iminsi 15 cyagenwe n’ahantu hagenwe, kutagaragaza abapiganwe n’igiciro batangaga, no kugurisha ku giciro gito. [6] Ku wa 21/11/2017, Urukiko Rukuru rw’Ubucuruzi rwaciye urubanza RCOM 00021/2017/CHC/HCC, rwemeza ko ikirego cyatanzwe na Uburiyemuye Jean Damascène gifite ishingiro; ko cyamunara yakozwe n’Umuhesha w’Inkiko Rugema Ziga Jean Claude arangiza urubanza RCOMA 0164/14/HCC itakurikije amategeko; rutegeka ko cyamunara yakozwe ku mutungo wanditswe kuri UPI No 3/03/08/02/7451 iteshejwe agaciro. Rwategetse kandi Rugema Ziga Jean Claude guha Uburiyemuye Jean Damascène amafaranga y’ikurikiranarubanza n’igihembo cy’Avoka. [7] HOME BASKET SACCO Kimironko yatambamiye urwo rubanza mu Rukiko Rukuru rw’Ubucuruzi, urubanza rwandikwa kuri RCOM 00001/2018/CHC/HCC, ivuga ko Urukiko rutari rufite ububasha bwo kuburanisha mu mizi ikirego cya Uburiyemuye Jean Damascène, kandi ko cyamunara yo ku wa 04/05/2017 itagombaga guteshwa agaciro. Urubanza rwaciwe ku wa 05/02/2019, Urukiko Rukuru rw’Ubucuruzi rwemeza ko rutari rufite ububasha bwo kuburanisha ibirebana n’ibitarubahirijwe mu muhango wo guteza cyamunara harangizwa urubanza rwaciwe n’Urukiko rw’Ubucuruzi kuko biri mu bubasha bw’Urukiko rw’Ubucuruzi, ruvuga ko imikirize y’urubanza RCOM 00021/2017/CHC/HCC iteshejwe agaciro, rutegeka Uburiyemuye Jean Damascène kwishyura HOME BASKET SACCO Kimironko amafaranga 575.000 y’igihembo cy’Avoka n’ayo yatanzeho ingwate y’amagarama. [8] Uburiyemuye Jean Damascène yajuririye urwo rubanza mu Rukiko rw’Ubujurire, urubanza rwandikwa kuri RCOMA 00004/2019/CA, asaba Urukiko gusuzuma niba HOME BASKET SACCO Kimironko yarashoboraga gutambamira urubanza RCOM 00021/2017/CHC/HCC, gusuzuma niba Urukiko Rukuru rw’Ubucuruzi rutari rufite ububasha bwo kuburanisha urwo rubanza, asaba n’indishyi zitandukanye. Rugema Ziga Jean Claude na HOME BASKET SACCO Kimironko batanze inzitizi yo kutakira ubujurire bwa Uburiyemuye Jean Damascène, kubera ko mu rubanza RCOM 00021/2017/CHC/HCC yaregeye Urukiko Rukuru rw’Ubucuruzi arusaba gukemura impaka zavutse mu irangiza ry’urubanza RCOMA 0164/14/HCC, ashingiye ku ngingo ya 208 y’Itegeko N° 21/2012 ryo ku wa 14/06/2012 ryerekeye imiburanishirize y’imanza z’imbonezamubano, iz’ubucuruzi, iz’umurimo n’iz’ubutegetsi, kandi bene ibyo birego bitajuririrwa. Urukiko rwashoje iburanisha rufashe umwanzuro ko icyemezo ku nzitizi yatanzwe kizasomwa ku wa 20/03/2020. [9] Urukiko rw’Ubujurire rwaciye urubanza RCOMA OOOO4/2019/CA ku wa 15/05/2020, rwemeza ko inzitizi y’iburabubasha yatanzwe na Rugema Ziga Jean Claude nta shingiro ifite kuko icyajuririwe ari urubanza ku itambama, kandi bene izo manza zikaba zijuririrwa rimwe, rwemeza ko ubujurire bwatanzwe na Uburiyemuye Jean Damascène buri mu bubasha bw’Urukiko rw’Ubujurire. Urukiko rwasuzumye kandi ibijyanye n’ububasha bwa HOME BASKET SACCO Kimironko bwo gutambamira urubanza, rwemeza ko ntacyayibuzaga kubikora kuko itigeze iba umuburanyi mu rubanza rwatambamiwe. [10] Urukiko rwanasuzumye ikibazo cyo kumenya niba Urukiko Rukuru w’Ubucuruzi rutari rufite ububasha bwo kuburanisha urubanza RCOM 00021/2017/CHC/HCC, rusanga ibibazo byose byerekeye imihango y'ifatira bivutse mu gihe cy'ifatira bikemurwa n'icyemezo cya
## Page 5
Perezida w'Urukiko rw'lbanze cyangwa icya Perezida w'Urukiko rw'Ubucuruzi mu gihe harangizwa urubanza rwaciwe n'inkiko z'ubucuruzi, bityo bikaba bitari mu bubasha bw’Urukiko Rukuru rw’Ubucuruzi, rwemeza ko ubujurire bwa Uburiyemuye Jean Damascène budafite ishingiro. Urukiko rwemeje ko urubanza RCOM 0001/2018/CHC/HCC rudahindutse. [11] Uburiyemuye Jean Damascène yandikiye Perezida w’Urukiko rw’Ikirenga asaba ko urubanza RCOMA 00004/2019/CA rwasubirwamo ku mpamvu z’akarengane. Perezida w’Urukiko rw’Ikirenga amaze gusuzuma ubusabe bwe, yemeje ko urubanza rwavuzwe rusubirishwamo ku mpamvu z’akarengane, rwandikwa kuri RS/INJUST/RCOM 00006/2020/SC. [12] Iburanisha ry’urubanza ryabereye mu ruhame ku wa 13/04/2021, Uburiyemuye Jean Damascène yitabye yunganiwe na Me Nsabimana Jean Baptiste, HOMEBASKET SACCO Kimironko ihagarariwe na Me Rukarishya Ngenda Philemon, Rugema Ziga Jean Claude ahagarariwe na Me Kagame Kimonyo Alexis. [13] Ibibazo ababuranyi bashyikirije Urukiko bifuza ko byasuzumwa nyuma yo kubyemeranywaho mu nama ntegurarubanza ni ibi bikurikira: Kumenya niba Urukiko rw’Ubujurire rwaraburanishije ku bijyanye n’inzitizi gusa maze rugaca urubanza mu mizi; Kumenya niba cyamunara yo ku wa 4/05/2017 yarakozwe mu buryo bunyuranyije n’amategeko; Kumenya niba Urukiko rw’Ubujurire rwaragombaga guca indishyi Uburiyemuye Jean Damascène; Kumenya niba indishyi ababuranyi basaba muri uru rubanza bakwiye kuzihabwa. [14] Ku kibazo cyo kumenya niba cyamunara yo ku wa 4/05/2017 yarakozwe mu buryo bunyuranyije n’amategeko, nyuma yo kumva impande zose, Urukiko rwafatiye icyemezo mu ntebe rwemeza ko iki kibazo kidashobora gusuzumwa kubera ko kitaburanyweho mu rubanza rusubirishwamo ku mpamvu z’akarengane, bityo kivanwa mu bibazo bigomba gusuzumwa. [15] Nyuma yo kumva ibisobanuro by’ababuranyi ku bibazo byemejwe ko aribyo bigomba gusuzumwa, Urukiko rwapfundikiye iburanisha, ruvuga ko urubanza ruzasomwa ku wa 30/04/2021. Kuri iyi tariki ariko urubanza ntirwasomwe kubera ko umwe mu bacamanza bagize inteko yahinduriwe imirimo, rwongera gushyirwa kuri gahunda y’iburanisha ku wa 09/09/2021. Ababuranyi bose baritabye bunganiwe cyangwa bahagarariwe, bavuga ko ntacyo bongera ku byavuzwe mu iburanisha ryo ku wa 13/04/2021. Iburanisha ryarashojwe, bamenyeshwa ko urubanza ruzasomwa ku wa 08/10/2021. II. IBIBAZO BIGIZE URUBANZA N’ISESENGURWA RYABYO
## Page 6
Kumenya niba Urukiko rw’Ubujurire rwaraburanishije ku bijyanye n’inzitizi gusa ariko rugaca urubanza mu mizi [16] Uburiyemuye Jean Damascène na Me Nsabimana Jean Baptiste umwunganira bavuga ko: a) Mu nyandikomvugo y’iburanisha ry’urubanza RCOMA 00004/2019/CA ryabaye ku wa 18/02/2018, bigaragara ko Urukiko rw’Ubujurire rwaburanishije ku nzitizi yatanzwe n’abaregwa, rugasoza iburanisha rufashe umwanzuro ko ku wa 20/03/2020 ruzabanza gufata icyemezo kuri iyo nzitizi. b) Mu gika cya 17 cy’urubanza rumaze kuvugwa, Urukiko rwemeje ko inzitizi yatanzwe nta shingiro ifite, mu gika cya 18 rwemeza ko ubujurire bwa Uburiyemuye Jean Damascène budafite ishingiro, kandi bigaragarira buri wese ko urubanza rwe rutigeze ruburanwa mu mizi. c) Urukiko rw’Ubujurire rwagombaga gufata icyemezo ku nzitizi yatanzwe n’abaregwa rukabona kuburanisha ku mpamvu z’ubujurire za Uburiyemuye Jean Damascène ariko siko byagenze. d) Uburiyemuye Jean Damascène yakumiriwe yimwa amahirwe yo gusobanura impamvu ze z’ubujurire, akaba atarabonye ubutabera buboneye buteganywa n’ingingo ya 29 y’Itegeko Nshinga rya Repubulika y’u Rwanda ryo mu 2003 ryavuguruwe mu 2015, ko rero icyo cyemezo kigomba kuvanwaho. [17] Bavuga ko ibimenyetso bashingiraho ari inyandikomvugo y’iburanisha mu Rukiko rw’Ubujurire ryo ku wa 18/02/2020, n’urubanza rusabirwa gusubirwamo ku mpamvu z’akarengane. Bavuga kandi ko bashingira ku ngingo ya 151, igika cya mbere, agace ka 3, y’Itegeko Nshinga rya Repubulika y’u Rwanda1 . [18] Me Rukarishya Ngenda Philemon uhagarariye HOME BASKETSACCO Kimironko avuga ko mu rubanza rwaciwe n’Urukiko rw’Ubujurire nta karengane karimo kubera impamvu zikurikira: a) Ubujurire Uburiyemuye Jean Damascène yatanze mu Rukiko rw’Ubujurire bwarasuzumwe, kuko yasabaga ko Urukiko rusuzuma niba HOME BASKET SACCO Kimironko yaragombaga gutambamira urubanza ku mpaka zavutse mu irangiza ry’urubanza no kumenya niba Urukiko Rukuru rw’Ubucuruzi rutari rufite ububasha bwo kuburanisha urwo rubanza, izo mpamvu z’ubujurire zikaba zarasaga nk’aho ari inzitizi; b) Ibyasusumwe byose byari inzitizi kuko n’impamvu z’ubujurire zari impamvu zatumye ikirego kitakirwa mu Rukiko Rukuru rw’Ubuzuruzi; c) Urubanza RCOM 00001/2018/CHC/HCC nirwo rwajuririrwaga, hakaba hari harafashwemo icyemezo cy’iburabubasha bivuze ko mu bujurire aricyo cyagombaga gufatwaho icyemezo, kandi akaba ariko byagenze kuko Urukiko rw’Ubujurire rwemeje ko Urukiko Rukuru rw’Ubucuruzi rutari rufite ububasha.
## Page 7
[19] Me Kagame Kimonyo Alexis uhagarariye Rugema Ziga Jean Claude avuga ko ibyo Uburiyemuye Jean Damascène avuga ko urubanza rwaciwe ataburanye mu mizi atari byo, kuko Urukiko rwasuzumye ibyo yarusabye.
UKO URUKIKO RUBIBONA [20] Interuro ya mbere y’ingingo ya 11 y’Itegeko N° 22/2018 ryo ku wa 29/04/2018 ryerekeye imiburanishirize y’imanza z’imbonezamubano, iz’ubucuruzi, iz’umurimo n’iz’ubutegetsi iteganya ko umucamanza adashobora gushingira icyemezo cye ku bitagaragajwe mu iburanisha. Agace ka 7 k’ingingo ya 136 y’Itegeko rimaze kuvugwa yerekeye ibigize kopi y’urubanza, ko gateganya ko isuzuma rya buri kibazo rigaragaza imiburanire ya buri muburanyi n’umwanzuro w’Urukiko kuri buri kibazo hashingiwe ku byabaye no ku mategeko. Imiburanire ya buri muburanyi ivugwa muri aka gace, birumvikana ko igizwe n’ibyo yavugiye mu iburanisha igihe yitabye urukiko, n’ibyo yashyize mu myanzuro ye. Muri izi ngingo zombi, humvikanamo ko umucamanza adashobora gufata icyemezo ku ngingo zitavuzweho mu iburanisha ngo zigibweho impaka n’impande zose ziri mu rubanza. [21] Inyandikomvugo y’iburanisha ry’uru rubanza mu Rukiko rw’Ubujurire ryo ku wa 18/02/2020, kimwe na kopi y’urubanza rwaciwe n’urwo Rukiko ku wa 15/05/2020, bigaragaza ko iburanisha ritangiye, Rugema Ziga Jean Claude na HOME BASKET SACCO Kimironko batanze inzitizi yo kutakira ubujurire bwa Uburiyemuye Jean Damascène, kubera ko mu rubanza RCOM 00021/2017/CHC/HCC yaregeye Urukiko Rukuru rw’Ubucuruzi ashingiye ku ngingo ya 208 y’Itegeko N° 21/2012 ryo ku wa 14/06/2012 ryerekeye imiburanishirize y’imanza z’imbonezamubano, iz’ubucuruzi, iz’umurimo n’iz’ubutegetsi ivuga ibijyanye n’impaka zavutse mu irangiza ry’urubanza, kandi bene ibyo birego bikaba bitajuririrwa. [22] Iyo nzitizi niyo yagiweho impaka n’ababuranyi, Urukiko rufata umwanzuro ko ruzayifataho icyemezo ku wa 20/03/2020, ariko isomwa rigenda ryimurwa, icyemezo gifatwa ku wa 15/05/2020. Nk’uko bigaragara mu nyandikomvugo y’isomwa ry’urubanza no muri kopi y’urubanza RCOMA 00004/2019/CA, Urukiko rw’Ubujurire rwafashe umwanzuro ku nzitizi yari yaburanyweho rwemeza ko nta shingiro ifite, ariko runemeza ko ubujurire bwatanzwe na Uburiyemuye Jean Damascène budafite ishingiro, ko urubanza RCOM 00001/2018/CHC/HCC rwaciwe n’Urukiko Rukuru rw’Ubucuruzi ku wa 05/02/2019 rwari rwajuririwe rudahindutse. [23] Urukiko rusanga, n’ubwo icyari cyagiweho impaka mu iburanisha cyagombaga no gufatwaho icyemezo ari inzitizi yari yatanzwe na Rugema Ziga Jean Claude na HOME BASKET SACCO Kimironko, Urukiko rw’Ubujurire rwararenzeho rugafata umwanzuro no kw’ishingiro rw’ubujurire bwa Uburiyemuye Jean Damascène kandi bitari byaburanyweho, bikaba binyuranye n’ibiteganywa n’ingingo ya 11 y’Itegeko N° 22/2018 ryo ku wa 29/04/2018 yavuzwe haruguru.
## Page 8
[24] Hashingiwe ku bisobanuro bimaze gutangwa, Urukiko rurasanga Urukiko rw’Ubujurire rwaraburanishije ku bijyanye n’inzitizi gusa ariko rugaca urubanza mu mizi, ni ukuvuga ku kirego cy’iremezo rwari rwashyikirijwe. Kubera iyo mpamvu, urubanza RCOMA 00004/2019/CA rwaciwe n’Urukiko rw‘Ubujurire ku wa 15/05/2020 rugomba kuvanwaho, uru Rukiko rukazasuzuma impamvu zari zatumye Uburiyemuye Jean Damascène ajurira. [25] Urukiko rusanga, kuba urubanza rwaciwe n’Urukiko rw’Ubujurire ruteshejwe agaciro, bivuga ko n’ibyemezo byose byari byarufashwemo harimo n’ibyerekeye indishyi zaciwe Uburiyemuye Jean Damascène, bidafite agaciro. Urukiko rurasanga n’indishyi ababuranyi basaba, zitasuzumwa ubu kuko urubanza ruzakomeza kuburanishwa, zikaba zizasuzumirwa hamwe n’ikirego cy’iremezo Uburiyemuye Jean Damascène yari yashyikirije Urukiko rw’Ubujurire. III. ICYEMEZO CY’URUKIKO [26] Rwemeje ko ikirego cyatanzwe na Uburiyemuye Jean Damascène cyo gusubirishamo ku mpamvu z’akarengane urubanza RCOMA 00004/2019/CA rwaciwe n’Urukiko rw’Ubujurire ku wa 15/05/2020, gifite ishingiro; [27] Rwemeje ko Urukiko rw’Ubujurire rwaburanishije ku nzitizi gusa ariko rugafata umwanzuro no ku kirego cy’iremezo [28] Rwemeje ko urubanza RCOMA 00004/2019/CA rwaciwe n’Urukiko rw’Ubujurire ku wa 15/05/2020 ruvuyeho; [29] Rwemeje ko iburanisha ry’urubanza ku ngingo z’ubujurire Uburiyemuye Jean Damascène yari yashyikirije Urukiko rw’Ubujurire rizakomeza ku munsi Ubwanditsi bw’Urukiko buzabamenyesha.