UNIVERSITY OF GLOBAL HEALTH EQUITY (UGHE) v. DISTRIBUTION CENTRE (DISCENTRE) LTD
Discentre Ltd failed to provide sufficient evidence (vouchers) to substantiate the full amount of the claimed debt. UGHE demonstrated payment of part of the invoices, and for the remainder, Discentre Ltd could not prove delivery of goods or entitlement to payment. Therefore, the debt claim lacks merit, and the...
Source-derived case information.
- Citation
- RCOMAA 00081/2024/CA
- Parties
- Appellant: University of Global Health Equity (UGHE); Respondent: Distribution Centre (DISCENTRE) Ltd
- Court
- Court of Appeal
- Jurisdiction
- Rwanda
- Judgment Date
- 13 March 2025
- Case Number
- RCOMAA 00081/2024/CA
- Procedural Posture
- Commercial Appeal / Court of Appeal Final Judgment
- Outcome
- Appeal allowed; lower court judgment reversed; claim dismissed.
- Legal Topics
- Burden of Proof, Commercial Debt Recovery, Evidence Requirements, Costs and Attorney Fees
- Source Language
- rw
Source-derived case record
Summary, issues, holding and outcome
More case intelligence is available
Unlock the full research layer for this judgment.
Parties
University of Global Health Equity (UGHE)
Appellant
Distribution Centre (DISCENTRE) Ltd
Respondent
Procedural Posture
Commercial Appeal / Court of Appeal Final Judgment
Legal Issues
- 1 Whether the lower courts erred in finding UGHE liable for the commercial debt claimed by Discentre Ltd without sufficient evidence
- 2 Whether UGHE was wrongly ordered to pay interest, costs, and attorney fees not properly claimed or supported by evidence
Ratio Decidendi
Discentre Ltd failed to provide sufficient evidence (vouchers) to substantiate the full amount of the claimed debt. UGHE demonstrated payment of part of the invoices, and for the remainder, Discentre Ltd could not prove delivery of goods or entitlement to payment. Therefore, the debt claim lacks merit, and the orders for interest, costs, and attorney fees against UGHE must be reversed.
Court Disposition
Appeal allowed; lower court judgment reversed; claim dismissed.
Orders
- Discentre Ltd to pay UGHE 2,000,000 Frw for costs and attorney fees at all levels.
- Discentre Ltd to reimburse UGHE 90,000 Frw for court deposits.
Full Case Text
Judgment text and source record
21 paragraphs
# UNIVERSITY OF GLOBAL HEALTH EQUITY (UGHE) v. DISTRIBUTION CENTRE (DISCENTRE) LTD
- Source: Amategeko - Section: Decisions (Judgements) - Date: 2025-03-13 - Case/document no.: RCOMAA 00081/2024/CA - Collection: Court of Appeal
## Text
## Page 1
UNIVERSITY OF GLOBAL HEALTH EQUITY (UGHE) v. DISTRIBUTION CENTRE (DISCENTRE) LTD [Rwanda URUKIKO RW’UBUJURIRE – RCOMAA 00081/2024/CA (Kamere, P.J.) 13 Werurwe 2025] Amategeko agenga ibimenyetso – Urega agomba kugaragaza ibimenyetso by’ibyo aregera. Iyo abibuze, uwarezwe aratsinda – Itegeko No 22/2018 ryo ku wa 29/04/2018 ryerekeye imiburanishirize y’imanza z’imbonezamubano, iz’ubucuruzi, iz’umurimo n’iz’ubutegetsi, ingingo ya 12. Incamake y’ikibazo: University of Global Health Equity (UGHE) yagiranye amasezerano na Discentre Ltd ko UGHE izajya inywesha imodoka zayo kuri stations za essence za Dicentre Ltd, hanyuma ikishyura inyuma, nyuma ayo masezerano ntiyubahirijwe kuko UGHE itishyuye. Ibyo byatumye Dicentre Ltd iyirega mu Rukiko rw’Ubucuruzi isaba kwishyurwa umwenda ungana na 83.373.214 Frw. Urukiko rw’Ubucuruzi rwaciye urubanza rutegeka UGHE kwishyura DISCENTRE Ltd umwenda ungana na 83.373.214 Frw ukomoka ku masezerano yo kuyiha essence yavuzwe hejuru, hamwe n’inyungu mbonezamusaro zayo zingana na 9.788.802 Frw zibariwe ku gipimo kigezweho banki ziheraho inguzanyo abakiriya bazo. UGHE atishimiye imikirize y’urubanza, yajuririye mu Rukiko Rukuru rw’Ubucuruzi, urwo Rukiko rwemeza ko ubujurire bwayo nta shingiro bufite, ko nta gihindutse ku mikirize y’urubanza rwajuririwe ndetse rwemeza ko ibyategetswe mu rubanza byubahirizwa. UGHE yajuririye mu Rukiko rw’Ubujurire ivuga ko Urukiko Rukuru rutasesenguye ibimenyetso bigaragaza ko ibereyemo umwenda Discentre Ltd kuko ibyo bimenyetso bigomba kuba bifite kamere y’ikiburanwa. Ivuga kandi ko yategetswe kwishyura inyungu zibariye ku mwenda kandi bidakwiye kuko bitigeze biregerwa ku rwego rwa mbere, Urukiko rukaba rutaragombaga kubitegeka ku rwego rw’ubujurire. Discentre Ltd yireguye ivuga ko ibimenyetso byatanzwe, urukiko rwabisuzumye rubiha ishingiro, ko ndetse yaba umucamanza wo ku rwego rwa mbere, n’umucamanza wo ku rwego rwa kabiri bose babonye ibintu kimwe. Ikavuga kandi ko umwenda w'ubucuruzi ugomba kwishyurwa hiyongereyeho inyungu, kubera ko inyungu iba ari yo igamijwe ku mucuruzi. Incamake y’icyemezo: Urega agomba kugaragaza ibimenyetso by’ibyo aregera. Iyo abibuze, uwarezwe aratsinda. Ubujurire bufite ishingiro. Amategeko yashingiweho: Itegeko No 22/2018 ryo ku wa 29/04/2018 ryerekeye imiburanishirize y’imanza z’imbonezamubano, iz’ubucuruzi, iz’umurimo n’iz’ubutegetsi, ingingo ya 12.
## Page 2
Nta manza zifashishijwe:
Urubanza I. IMITERERE Y′URUBANZA [1] UNIVERSITY OF GLOBAL HEALTH EQUITY (UGHE) na Distribution Centre (DISCENTRE) Ltd bumvikanye ko UGHE izajya inywesha imodoka zayo kuri za Stations za Essence za Discentre Ltd, hanyuma ikishyura nyuma. DISCENTRE Ltd yaje kurega mu Rukiko rw’Ubucuruzi, ivuga ko UGHE yaje kwanga kwishyura kuva ku wa 11/05/2017 kugeza ku wa 06/02/2023 aho imodoka za UGHE zahagarikiye kunywera kuri stations za essence za DISCENTRE Ltd zimaze kugeramo umwenda ungana na 83.373.214 Frw. UGHE yireguye ivuga ko nta deni ifitiye DISCENTRE Ltd kuko izi ko yarangije kuyishyura yose. [2] Urukiko rw’Ubucuruzi rwasuzumye ishingiro ry’uwo mwenda, rusanga mu nyandiko ziri muri dosiye y’urubanza harimo invoices (inyemezabuguzi) zitandukanye DISCENTRE Ltd yagiye iha UGHE zigize igiteranyo cy’amafaranga yose 83.373.214 Frw, kandi izo nyemezabuguzi zose UGHE ikaba yarazakiriye ikanazishyiraho umukono ko izakiriye. Urukiko rushingiye kuri izo nyandiko no kuri fagitire za EBM Discentre Ltd ishingiraho yishyuza, rwasanze uwo mwenda ugomba kwishyurwa kuko izo nyandiko zihuye na kamere y’ikiburanwa, rutegeka UGHE kwishyura DISCENTRE Ltd umwenda ungana na 83.373.214 Frw ukomoka ku masezerano yo kuyiha essence yavuzwe hejuru, hamwe n’inyungu mbonezamusaro zayo zingana na 9.788.802 Frw zibariwe ku gipimo kigezweho banki ziheraho inguzanyo abakiriya bazo. [3] UGHE Ltd yajuriye mu Rukiko Rukuru rw’Ubucuruzi ivuga ko Urukiko rwirengagije ko urega agomba kugaragaza ibimenyetso by’ibyo aregera kandi bikaba bihuye na kamere y’ikiburanwa, ko Urukiko rwirengagije ubwishyu bwa 30.791.812 Frw bwakozwe na UGHE ari muri factures uregwa yaregeraga, bituma ku birebana n’izo factures UGHE itegekwa kwishyura amafaranga yagaragaje ko yari yarishyuye, ko kandi yategetswe kwishyura inyungu, ikurikiranarubanza n’igihembo cya Avoka itagomba gucibwa. Isoza isaba Urukiko gutegeka DISCENTRE Ltd kwishyura ibyo UGHE Ltd yatanze muri uru rubanza, haba ku rwego rwa mbere ndetse no mu bujurire. [4] DISCENTRE Ltd yireguye ivuga ko ubujurire bwa UGHE nta shingiro bukwiye guhabwa kuko itagaraza ibimenyetso bivuguruza ibyo yatanze bigashingirwaho n’Urukiko ku rwego rwa mbere. Nayo isoza isaba amafaranga y’ikurikiranarubanza n’igihembo cya Avoka. [5] Urukiko Rukuru rw’Ubucuruzi rwaciye urubanza rwemeza ko ubujurire bwa UGHE nta shingiro bufite, ko imikirize y’urubanza RCOM 00945/2023/TC idahindutse. Rutegeka ko ibyemejwe muri urwo rubaza bishyirwa mu bikorwa, aribyo ko UGHE igomba kwishyura DISCENTRE Ltd umwenda ungana na 83.373.214 Frw ukomoka ku masezerano yo kuyiha essence yavuzwe hejuru, hamwe n’inyungu mbonezamusaro zayo zingana na 9.788.802 Frw n’amafaranga y’igihembo cya Avocat n’ikurikiranarubanza angana na 600.000 Frw, no kuyisubiza amafaranga y’amagarama y’urubanza angana na 20.000 Frw. Rwategetse kandi UGHE
## Page 3
kwishyura DISCENTRE Ltd 1.000.000 Frw y'igihembo cya Avoka n'ikurikiranarubanza ku rwego rw’ubujurire. [6] UGHE Ltd ntiyishimiye imikirize y’urubanza ijurira mu Rukiko rw’Ubujurire ivuga ko Urukiko Rukuru rw’Ubucuruzi rutasesenguye ireme ry’ibimenyetso DISCENTRE Ltd yatanze ngo rugire icyo rubivugaho; UGHE ikaba yarakomeje kugaragaza ko mu gihe DISCENTRE Ltd ivuga ko UGHE itayishyuye ibikomoka kuri petroli yafashe kuri stations zayo, igomba no kugaragaza ko koko ibyo bikomoka kuri petroli byanyowe n’imodoka za UGHE, kandi bikaba bitagaragazwa gusa na factures zakozwe na DISCENTRE Ltd, kuko iyo imodoka yajyaga kunywa uyijyanye yagombaga gusinyira amalitiro anyoye maze izo vouchers akaba ari zo ziherwaho na DISCENTRES Ltd ikora inyemezabuguzi ya EBM factures igashyikirizwa UGHE nayo ikishyura. [7] UGHE ivuga ko factures yagaragarijwe icyashingiweho zikorwa yazishyuye, igaragariza Urukiko ibimenyetso by’uko yishyuye DISCENTRE Ltd, byerekana amatariki yishyuriyeho, factures yishyuye, vouchers izo factures zashingiyeho zikorwa ndetse n’ubwishyu (Preuves de paiements) bwazo. Ikaba yarerekanye ko yishyuye 1.074.604 Frw ya facture 1704/07/DISC yo ku wa 07/07/2017, 1.528.853 Frw ya facture 1816/10/DISC yo ku wa 05/10/2018, 1.756.317 Frw ya facture 1809/11/DISC yo ku wa 06/11/2018, 1.798.888 Frw ya facture 1934/05/DISC yo ku wa 23/05/2019, 10.785.001 Frw ya facture 2214/02/DISC yo ku wa 08/02/2022, 7.803.815 Frw ya facture 2212/04/DISC yo ku wa 08/04/2022, na 5.021.736 Frw ya facture 2312/02/DISC yo ku wa 06/02/2023. Naho ku birebana na factures zakozwe na DISCENTRE Ltd ariko ntigaragaze vouchers z’ibyishyurizwa ikavuga ko itari kuzishyura kuko itazemera. [8] UGHE ivuga kandi ko Urukiko Rukuru rw’Ubucuruzi rwayitegetse kwishyura inyungu zibariwe ku mwenda wa 83.373.174 Frw, ikurikiranarubanza n’igihembo cya Avoka, isanga bidakwiye kuko bitigeze biregerwa ku rwego rwa mbere, Urukiko rukaba rutaragombaga kubitegeka ku rwego rw’ubujurire. [9] DISCENTRE Ltd isubiza ko yabaze umwenda wose waregerwaga igakuramo ayishyuwe bingana na 139.745.014 – 60.671.716 = 79.073.298 Frw. Ivuga ko mu kwishyuza yakoraga Factures za EBM ikazishyikiriza umukozi ushinzwe kwakira abashyitsi wa UGHE na we agateraho cashet akanabisinyira. Igasanga rero ibyo UGHE ivuga ko yishyuye bikwiye kugaragazwa na Banki yishyuriyeho (Historique bancaire), kuko hari ubwishyu bumwe ivuga ariko itabugaragariza ibimenyetso. [10] Iburanisha ry’urubanza ryashyizwe ku wa 10/02/2025, ruburanishwa UGHE ihagarariwe na Me Nkundabarashi Moïse na Me Kayigirwa Telesphore, naho DISTRIBUTION CENTRE (DISCENTRE) Ltd ihagarariwe na Me Ntivuguruzwa Emmanuel. Urukiko rusoza iburanisha, rutangaza ko ruzasomwa ku wa 27/02/2025, uwo munsi isomwa ryarwo ryimurirwa ku wa 13/03/2025. [11] Hashingiwe ku mpaka ababuranyi bafitanye, Urukiko rurasuzuma ibibazo bikurikira: - Kumenya niba Urukiko rwaremeje umwenda UGHE igomba kwishyura DISCENTRE Ltd hirengagijwe amategeko n’ibimenyetso; -Gusuzuma ikibazo cy’amafaranga y’inyungu, ay’indishyi z’ikurikiranarubanza n’igihembo cya Avoka n’izindi nyungu bisabwa.
## Page 4
I. ISUZUMWA RY’IBIBAZO BIGIZE URUBANZA Gusuzuma niba hari amategeko n’ibimenyetso Urukiko rwirengagije mu kwemeza umwenda UGHE Ltd yategetswe kwishyura Discentre Ltd [12] Abahagarariye UGHE bavuga ko mu rubanza rujurirwa Urukiko hari umwenda rwemeje kandi rutagaragarijwe na DISCENTRE Ltd vouchers zakabaye zarashingiweho hakorwa inyemezabuguzi, kandi ko hari aho rwemeje umwenda UGHE yagaragarije ubwishyu. [13] Bavuga ko Urukiko Rukuru rw’Ubucuruzi nta kimenyetso rwashingiyeho ngo rube rwabiheraho ruvuga ko ifitiye umwenda DISCENTRE Ltd kuko ruterura ngo rugaragaze ko iyo imodoka za UGHE zamaraga kunywa essence kuri DISCENTRE Ltd, iyi yishyuzaga UGHE, dossier yishyuza ikaba ikubiyemo Vouchers zigaragaza aho imodoka zanywereye, umubare wa litiro zanyoye ndetse n’uwazanye imodoka kunywa agasinya, hamwe na EBM invoice igaragaza agaciro ka essence. Ivuga ko yagaragarije urukiko ibyasabwaga kugira ngo Invoice itanzwe ibashe kwishyurwa, ariko ko Urukiko rutabihaye agaciro. [14] Abahagarariye UGHE bavuga ko muri uru rubanza ku kimenyetso cya 029, bagaragaje factures za DISCENTRE Ltd bemeye n’uko bagiye bazishyura, na factures batemeye kuko batagaragarijwe icyashingiweho zikorwa bigatuma UGHE itazishyura. Bityo bagasanga umwenda ungana na 83.373.214 Frw ugaragara kuri izo factures wemejwe n’Urukiko Rukuru rw’Ubucuruzi rushingiye gusa kuri tableau Discentre Ltd yikoreye ubwayo, nta shingiro ufite. [15] DISCENTRE Ltd isubiza ko impamvu itanzwe na UGHE nta shingiro ikwiye guhabwa, kuko ibimenyetso byatanzwe, urukiko rwabisuzumye rubiha ishingiro, ko ndetse yaba umucamanza wo ku rwego rwa mbere, n’umucamanza wo ku rwego rwa kabiri bose babonye ibintu kimwe. UKO URUKIKO RUBIBONA [16] Ababuranyi bombi bemeranwa kuri nimero, amatariki ndetse n’umubare w’inyemezabuguzi cumi n’eshanu (15) zigibwaho impaka, bakagirana impaka ku kuba DISCENTRE Ltd ivuga ko zose zitigeze zishyurwa ikaba igomba kuzishyurwa 83.373.174 Frw, mu gihe UGHE ivuga ko inyemezabuguzi zirindwi (7) yemeye yarangije kuzishyura ikaba itagomba gutegekwa kuzishyura bwa kabiri, naho izigera ku munani (8) itishyuye ikaba itaragaragarijwe impamvu yo kuzishyura. Ikibazo muri uru rubanza kikaba rero gishingiye ku kumenya niba ibivugwa na buri muburanyi abasha kubitangira ibimenyetso bibihamya: DISCENTRE Ltd ikaba igomba kugaragaza uko UGHE yashyikirijwe ibicuruzwa (ibikomoka kuri peterori) isaba kwishyurwa, ku bicuruzwa byagaragarijwe uko byatanzwe UGHE nayo ikagaragaza uko yaba yarabyishyuye. Unaniwe kugaragaza ibimenyetso ku bimaze kuvugwa, ibyo avuga ntibihabwe ishingiro kuko ntaho Urukiko rwahera rubiha ishingiro. [17] Ibimaze kuvugwa mu gika kibanziriza iki nibyo biteganywa n’ingingo ya 12 y’Itegeko No 22/2018 ryo ku wa 29/04/2018 ryerekeye imiburanishirize y’imanza z’imbonezamubano, iz’ubucuruzi, iz’umurimo n’iz’ubutegetsi, igira iti: “Urega agomba kugaragaza ibimenyetso by’ibyo aregera. Iyo abibuze, uwarezwe aratsinda. Naho uvuga ko atagitegetswe gukora icyo
## Page 5
yategekwaga gukora cyagaragajwe n’ibimenyetso agomba kugaragaza impamvu zakimukuyeho. Iyo abiburiye ibimenyetso, uwo baburana aramutsinda”.
A. KU BIREBANA N’UMWENDA UGHE IVUGA KO YATEGETSWE KWISHYURA KANDI YARAGARAGAJE IBIMENYETSO BY’UKO YARANGIJE KUWISHYURA [18] Ku mugereka wa 029 mu rubanza kuri uru rwego, dosiye igaragaza imbonerahamwe yashyizwe muri dosiye na UGHE Ltd iyita “UGHE SUMMARY CLAIM RECONCILIATION”. Iyi mbonerahamwe igaragaza ibyo na DISCENTRE Ltd iburana yemera, ni ukuvuga amatariki na nimero bya invoices 15 zigize igiteranyo rusange cya 83.373.174 Frw DICENTRE Ltd yaregeye nk’umwenda wishyuzwa, ariko ikanagaragaza ibyo impande zombi zitemeranwaho nk’amafaranga 29.769.214 Frw UGHE ivuga ko yishyuye ikanerekana indi migereka ya dosiye igaragaza igihe n’uburyo yayishyuye, n’amafaranga 53.603.960 Frw UGHE itemera kwishyura kuko DISCENTRE Ltd itayigaragarije icyo yashingiyeho iyakorera inyemezabuguzi. [19] Ku birebana na factures 7 UGHE ivuga ko iramutse itegetswe kuzishyura yaba izishyuye ku nshuro ya kabiri, ikimenyetso cyavuzwe haruguru kigaragaza ko UGHE Ltd yishyuye 1.074.604 Frw ya facture 1704/07/DISC yo ku wa 07/07/2017, 1.528.853 Frw ya facture 1816/10/DISC yo ku wa 05/10/2018, 1.756.317 Frw ya facture 1809/11/DISC yo ku wa 06/11/2018, 1.798.888 Frw ya facture 1934/05/DISC yo ku wa 23/05/2019, 10.785.001 Frw ya facture 2214/02/DISC yo ku wa 08/02/2022, 7.803.815 Frw ya facture 2212/04/DISC yo ku wa 08/04/2022, na 5.021.736 Frw ya facture 2312/02/DISC yo ku wa 06/02/2023. Urukiko rukaba rusanga uburyo izo factures zose zishyuwemo, ubwishyu bunyujijwe kuri konti DISCENTRE Ltd itigeze ihakana ko ari izayo, bugaragaza neza ko mu mafaranga yose hamwe 83.373.174 Frw yemejwe n’Urukiko Rukuru rw’Ubucuruzi nk’umwenda, agera kuri 29.769.214 Frw nta shingiro afite kuko UGHE yarangije kuyishyura DISCENTRE Ltd. Bityo kuri iyi ngingo ubujurire bwa UGHE bukaba bufite ishingiro.
B. KU BIREBANA N’IGICE CY’UMWENDA UREGERWA UGHE ITEMERA KWISHYURA [20] Ikimenyetso kiri ku mugereka 029 wa dosiye cyavuzwe haruguru kigaragaza kandi amafaranga 53.603.960 Frw UGHE itemera kwishyura kuko yifuje ko DISCENTRE Ltd ibanza kuyigaragariza ibyo yashingiyeho iyakorera inyemezabuguzi zigera ku munani akubiyemo, by’umwihariko ikaba yarasabye kugaragarizwa inyandiko za vouchers zigaragaza uko imodoka za UGHE zaba zaragiye zinywa ibikomoka kuri peteroli yishyuza, n’aba chauffeurs baba baragiye babisinyira, nk’uko UGHE ibigaragaza kuri factures 7 zavuzwe haruguru yemeye kwishyura n’uru Rukiko rukaba rumaze kubyemeza mu gika kibanziriza iki. [21] Urukiko rurasanga ibivugwa na DISCENTRE Ltd ko itagifite izo vouchers zakabaye zigaragaza uko ibicuruzwa byayo byageze kuri UGHE ku buryo yabyishyuzwa, bituma itsindwa no kutabasha kugaragariza Urukiko ibimenyetso by’igice cy’umwenda cyari gisigaye kingana na 53.603.960 Frw, hashingiwe ku ngingo ya 12 y’Itegeko No 22/2018 yibukijwe haruguru. [22] Hashingiwe ku bimaze gusobanurwa haruguru, uru Rukiko rurasanga gushingira gusa ku kubaha kwa factures 15 DISCENTRE Ltd yakoreye UGHE ikanaziyishyikiriza, bitari bihagije
## Page 6
kugira ngo Urukiko rwaciye urubanza rwajuririwe rwemeze umwenda wa 83.373.174 Frw; bityo uyu mwenda ukaba nta shingiro ufite.
Gusuzuma ikibazo cy’amafaranga y’inyungu, ay’indishyi z’ikurikiranarubanza n’igihembo cya Avoka n’izindi nyungu bisabwa [23] UGHE ivuga ko mu gika cya 37 cy’urubanza rujuririrwa, Urukiko rwategetse inyungu zibariwe kuri 15.89 % kandi muri icyo gika rwari rwagaragaje ko inyungu zigomba kubarirwa kuri 15.81%. Urukiko rwabihuje n’umurongo watanzwe n’urukiko rw’Ikirenga mu rubanza RS/INJUST.RCOM 00014/2022/SC rwaciwe n’Urukiko rw’Ikirenga ku wa 31/03/2023, basanga n’inyungu zakabaye zarabariwe kuri Placement de fond ya Central Bank cyane ko UGHE na Discentre Ltd baburana atari ibigo by’imari, mu gihe Taux kuri Placement de fond itaragera kuri icyo gipimo na gato. Ikindi basanga nta mpamvu n’imwe UGHE yagombaga gutegekwa kwishyura izo nyungu ndetse n’igihembo cya Avoka n’ay’ikurikiranarubanza mu gihe irimo irengana ku maherere. [24] Ku birebana n’igihembo cya Avoka n’ikurikiranarubanza UGHE, isaba Urukiko gutegeka DISCENTRE Ltd kwishyura UGHE igihembo cya Avoka n’ay’ikurikiranarubanza angana na 2.000. 000 Frw, kubwo kuyisirangiza mu nkiko ku maherere. [25] DISCENTRE Ltd ivuga ko umwenda w'ubucuruzi ugomba kwishyurwa hiyongereyeho inyungu, kubera ko inyungu iba ari yo igamijwe ku mucuruzi, ikindi kandi uyu munsi UGHE irishyuzwa amafaranga y'ibikomoka ku mavuta ku giciro cy'igihe banyweraga kuri station za DISCENTRE Ltd, nyamara ko ibiciro bigezweho bimaze kwikuba hafi 2 ugereranyije n'ibiciro bya 2017. Ikaba isanga n'inyungu zishyuwe ari nkeya ugereranije n'igihe UGHE imaranye amafaranga ya DISCENTRE Ltd iyabyaza umusaruro, mu gihe DISCENTRE Ltd yishyurira imisoro. Ikindi ni uko inyungu zagakwiye kubarirwa kuri 20%, urubanza ntiruhinduke hakarebwa période y’urubanza mu Rukiko rw’Ubujurire. [26] Kuri icyo kibazo cy’umwenda w'ubucuruzi ugomba kwishyurwa hiyongereyeho inyungu, abahagarariye UGHE bavuga ko Urukiko rusanze zigomba kugumaho, à titre subsidiaire zabarirwa kuri taux de placement ya 7%, kuva aho urubanza rwatangiriye. [27] Ku birebana n’igihembo cya Avoka n’ikurikiranarubanza DISCENTRE Ltd mu iburanisha isaba ko yahabwa igihembo cya Avoka cya 1.000.000 Frw na 500.000 Frw y’ikurikiranarubanza, kuba bari mu iburanisha bemerewe kuyasabamo. UKO URUKIKO RUBIBONA [28] Ingingo ya 111 y’Itegeko N°22/2018 ryo ku wa 29/04/2018 ryerekeye imiburanishirize y’imanza z’imbonezamubano, iz’ubucuruzi, iz’umurimo n’iz’ubutegetsi, iteganya ibikurikira: "Ikirego cy’amafaranga y’ikurikiranarubanza ni ikirego gishamikira ku kirego cy’iremezo kigamije kwishyuza ibyakoreshejwe mu rubanza. Ikirego cy’amafaranga y’ikurikiranarubanza kiburanishirizwa rimwe n’ikirego cy’iremezo. Gishobora kandi kwakirwa kikanaburanishwa n’iyo ikirego cy’iremezo cyaba kitakiriwe”.
## Page 7
[29] Hashingiwe ku kuba UGHE ari yo Kuri uru rwego rw’ubujurire bwa kabiri itsinda urubanza ku kiregerwa cy’ibanze, nk’uko byasobanuwe haruguru, Urukiko rurasanga inyungu yari yaciwe zibariwe ku mwenda yari yategetswe kwishyura, kimwe n’amafaranga y’ikurikiranarubanza n’igihembo cya Avoka yari yategetswe kwishyura DISCENTRE Ltd, bigomba kuvanwaho. [30] Urukiko rw’Ubujurire rurasanga amafaranga y’ikurikiranarubanza n’igihembo cya Avoka UGHE isaba iyakwiye, Urukiko rukaba rusanga igomba kugenerwa igihembo cya Avoka kingana na 1.500.000 Frw y’igihembo cya Avoka na 500.000 Frw y’ikurikiranarubanza ku nzego zose z’uru rubanza uko ari eshatu. II. ICYEMEZO CY’URUKIKO [31] Rwemeje ko ubujurire bwa University of Global Health Equity (UGHE) bufite ishingiro; [32] Rwemeje ko urubanza RCOMA 00167/2024/HCC rwaciwe n’Urukiko Rukuru rw’Ubucuruzi ku wa 16/10/2024 ihindutse mu ngingo zarwo zose; [33] Rwemeje ko umwenda Distribution Centre (DISCENTRE) Ltd yareze yishyuza University of Global Health Equity (UGHE) nta shingiro ufite; [34] Rutegetse Distribution Centre (DISCENTRE) Ltd kwishyura University of Global Health Equity (UGHE) amafaranga miliyoni ebyiri (2.000.000 Frw) y’ikurikiranarubanza n’igihembo cya Avoka ku nzego zose; [35] Rutegetse Distribution Centre (DISCENTRE) Ltd kwishyura University of Global Health Equity (UGHE) amafaranga ibihumbi mirongo itanu (50.000 Frw) n’ibihumbi mirongo ine (40.000 Frw) yatanzeho ingwate y’amagarama muri uru Rukiko no mu Rukiko Rukuru rw’Ubucuruzi.