Huang and Another v Provinsiale Kommissaris:Korrektiewe Dienste (Vrystaat) and Another (2194/2003) [2003] ZAFSHC 26 (23 October 2003)

IN DIE HOOGGEREGSHOF VAN SUID-AFRIKA

(ORANJE-VRYSTAATSE PROVINSIALE AFDELING)

Saak No. 2194/2003

In die saak tussen:

JEN-CHIN HUANG Eerste Applikant

CHEN FENG LI Tweede Applikant

en

DIE PROVINSIALE KOMMISSARIS: EERSTE RESPONDENT

KORREKTIEWE DIENSTE (VRYSTAAT)

MINISTER VAN KORREKTIEWE DIENSTE Tweede Respondent

_________________

CORAM: VAN DER MERWE, R

AANGEHOOR OP: 16 OKTOBER 2003

GELEWER OP: 23 OKTOBER 2003

[1] Elkeen van die applikante, wat hul saak in Afrikaans gevoer het, is gedurende 1998 in hierdie Hof gevonnis tot 12 jaar effektiewe gevangenisstraf. Beide dien tans hierdie gevangenisstraf uit te die Departement van Korrektiewe Dienste se gevangenis te Grootvlei, Bloemfontein.

[2] Beide applikante het gedurende hulle gevangenissetting hulp aan die Suid-Afrikaanse Polisiediens verleen wat die Suid-Afrikaanse Polisiediens in staat gestel het om in ‘n groot hoeveelheid gevalle wesenlike sukses te behaal met die oplos van misdade. Op grond hiervan is by die eerste respondent, as gedelegeerde van die Kommissaris van Korrektiewe Dienste, aansoek gedoen om spesiale afslag van vonnis soos bedoel in artikel 68 van die Wet op Korrektiewe Dienste, No.8 van 1959 (die “Wet”).

[3] Ten opsigte van die applikante se versoek om sodanige spesiale afslag, is meerdere skriftelike aanbevelings vanaf amptenare en funksionarisse van die Departement van Korrektiewe Dienste deur eerste respondent ontvang. Van die aanbevelings was dat aan die applikante elk ses jaar spesiale afslag van vonnis verleen word terwyl andere aanbeveel het dat 34 maande spesiale afslag van vonnis verleen word. In die aanbevelings ten aansien van ses jaar spesiale afslag is die gevalle van verdienstelike hulp opgedeel in drie groepe, sodat twee jaar spesiale afslag vir elke groep van gevalle aanbeveel is. Die aanbevelings wat 34 maande spesiale afslag voorgehou het, was gebaseer op een maand spesiale afslag per geval. Na oorweging het eerste respondent aan elkeen van die applikante twee jaar spesiale afslag van vonnis ooreenkomstig artikel 68 van die Wet verleen.

[4] Die applikante doen nou aansoek dat gemelde besluit van eerste respondent hersien en tersyde gestel moet word en dat dit vervang word met die verlening van ‘n spesiale afslag van vonnis van ses jaar aan elk van die applikante of, in die alternatief tot laasgenoemde, dat die aangeleentheid na eerste respondent terug verwys word vir heroorweging.

[5] Dit is vanselfsprekend dat indien eerste respondent ingevolge die bepalings van artikel 68 van die Wet slegs gemagtig was om ten aansien van die applikante se huidige gevangesetting aan elk eenmalig hoogstens twee jaar spesiale afslag van vonnis te verleen, die aansoek om daardie rede alleen nie kan slaag nie. Mej. Wright, wat namens die applikante opgetree het, het ook prontuit toegegee dat dit die geval is.

[6] Artikel 68 van die Wet bepaal soos volg:

“Ondanks andersluidende bepalings kan die Kommissaris ‘n spesiale afslag van vonnis van hoogstens twee jaar óf onvoorwaardelik óf op sodanige voorwaardes as wat hy mag bepaal, verleen aan ‘n gevangene wat hoogs verdienstelike diens gelewer het.”

[7] Mej. Wright het aangevoer dat ingevolge artikel 68 aan ‘n gevangene ‘n spesiale afslag van vonnis van hoogstens twee jaar verleen mag word per geval of geleentheid van hoogs verdienstelike diens gelewer. Mnr. Williams, namens respondente, se betoog was dat hierdie artikel uitgelê moet word om te beteken dat slegs ‘n eenmalige spesiale afslag van hoogstens twee jaar aan ‘n gevangene verleen kan word.

[8] Gevolglik moet die betekenis van artikel 68 van die Wet in hierdie verband bepaal word. Die betekenis moet myns insiens bepaal word uit die woorde wat in die Wetsartikel gebruik is, binne die samehang of konteks waarin dit gebruik is. Die samehang of konteks is nie beperk tot die bewoording van die ander bepalings van die betrokke Wet nie, maar sluit ook in die aard, omvang en oogmerke van die betrokke Wetgewing. Vergelyk in hierdie verband die uitspraak van Schreiner, AR in JAGA v DöNGES, NO AND ANOTHER; BHANA v DöNGES, NO AND ANOTHER 1950 (4) SA 653 (A) op 662D-664H en die uitspraak van Schutz, AR in STANDARD BANK INVESTMENT CORPORATION LTD v COMPETITION COMMISSION AND OTHERS; LIBERTY LIFE ASSOCIATION OF AFRICA LTD v COMPETITION

COMMISSION AND OTHERS [2000] ZASCA 20; 2000 (2) SA 797 (SCA) [16] – [22] op p.810 e.v.

[9] Die bewoording van die artikel dui myns insiens op sigself reeds aan dat slegs ‘n eenmalige afslag van hoogstens twee jaar beoog word. Die artikel maak naamlik voorsiening vir ‘n spesiale afslag (“a special remission”). Gebruik van die lidwoord “‘n” is ‘n duidelike aanduiding van eenmaligheid en dit word ondersteun deur die woord “spesiale”. Wanneer na die samehang of konteks soos hierbo vermeld, gekyk word, word die saak na my oordeel buite twyfel gestel. Die beginpunt is artikel 65(1) van die Wet wat bepaal dat ‘n gevangene vrygelaat word by die verstryking van die termyn gevangenisstraf wat hom opgelê is. Vervolgens is daar die bepalings wat paroolrade daarstel en wat bepaal dat ‘n gevangene soos die applikante, voor verstryking van die termyn van gevangenisstraf wat hom opgelê is, op aanbeveling vervat in ‘n verslag van ‘n paroolraad, op parool uitgeplaas kan word. Veral van belang is die bepalings van artikel 65(4) van die Wet wat bepaal dat ‘n gevangene wat ‘n bepaalde vonnis uitdien nie oorweeg mag word om op parool uitgeplaas te word alvorens hy die helfte van sy vonnistermyn uitgedien het nie, met dien verstande dat die datum waarop daar oorweeg word of ‘n gevangene op parool uitgeplaas kan word, vervroeg kan word met die getal krediete wat deur die gevangene verdien is soos bedoel in artikel 62 van die Wet. Artikel 66 van die Wet bepaal dat die President ondanks andersluidende wetbepalings te enige tyd magtiging kan verleen vir die uitplasing op parool of onvoorwaardelike vrylating van enige gevangene en dat die President afslag van ‘n gedeelte van sy vonnis aan enige gevangene kan verleen.

[10] Indien die interpretasie wat namens die applikante voorgehou word korrek is, sou dit beteken dat ‘n gevangene by wyse van herhaalde geleenthede van spesiale afslag ingevolge artikel 68 van die Wet, vrylating uit die gevangenis sou kon bewerkstellig sonder dat hy ooit gekwalifiseer het vir oorweging van sy uitplasing op parool, sonder ‘n aanbeveling van die paroolraad, sonder uitplasing op parool en sonder enige besluit van die President. Dit is duidelik dat sodanige interpretasie strydig is met die struktuur en oogmerk van die Wet. Daarenteen strook die gewone betekenis van die woorde wat gebruik is in artikel 68 van die Wet met die oogmerk van die Wet en pas dit netjies in by die struktuur daarvan.

[11] Mej. Wright het daarop gewys dat daar reeds vantevore aan eerste applikant afslag van vonnis van 15 maande verleen is. Dit is nie vir my uit die stukke presies duidelik dat daardie afslag ingevolge die bepalings van artikel 68 van die Wet verleen is nie, maar selfs al sou dit die geval wees, beteken dit myns insiens eenvoudig dat die bepalings van artikel 68 van die Wet verkeerd geïnterpreteer en toegepas is.

[12] My gevolgtrekking is derhalwe dat die betekenis van artikel 68 van die Wet is dat ‘n enkele spesiale afslag van hoogstens twee jaar ingevolge daarvan verleen mag word. Dit volg dat die aansoek nie kan slaag nie.

[13] Gevolglik word die aansoek van die hand gewys met koste.

_______

C.H.G. VAN DER MERWE, R

Namens Applikante: Adv. G.J.M. Wright

i.o.v.

Goodrick & Franklin

Namens Respondente: Adv. A. Williams

Staatsprokureur

/scd