Download PDF

South Africa Judgment

Free State High Court, Bloemfontein

S v Mantso (1808/2004) [2004] ZAFSHC 153 (2 December 2004)

On this page

Professional case brief

Research organized from the available case record

Source document

01

Holding and result

The court found that the accused was confronted by a drunken and aggressive complainant who attacked him with a knife. The accused attempted to intervene in a fight between his brother and the complainant, and was himself attacked. The evidence showed that the accused struck the complainant with a stick only after being threatened with a knife, and that his response was reasonable in the circumstances. The magistrate's reasoning that the accused could have retreated was not persuasive, given the immediacy of the threat. The objective reasonable person would have considered the accused's actions justified. Accordingly, the conviction and sentence were set aside.

Court disposition

Conviction and sentence set aside.

Orders

  • The conviction of assault with intent to do grievous bodily harm is set aside.
  • The sentence of 12 months' imprisonment is set aside.

02

Material facts

Parties

The State

Applicant

Tshokolo Simon Mantso

Respondent

03

Procedural history

  1. Posture

    Review Application / Review of Conviction and Sentence

04

Questions and positions

Legal issues

Party arguments

Applicant
The State argued that the accused assaulted the complainant with intent to cause grievous bodily harm, relying on the sequence of events and the complainant's injuries. The magistrate maintained that the accused was not acting in defence of his brother and that he could have retreated instead of using force.
Respondent
The accused contended that he acted in self-defence after the complainant, who was drunk and aggressive, attacked him with a knife. Both the accused and his witness testified that the complainant attempted to stab him twice before he struck the complainant with a stick, and that he immediately called the police thereafter.

05

Court’s reasoning

  1. 01

    S v Motleleni 1976 (1) SA 403 (A)

    An accused is entitled to an acquittal if he acted in self-defence when faced with an unlawful attack, provided his response was reasonable under the circumstances.

  2. 02

    R v Patel 1959 (3) SA 121 (A)

    The objective reasonable person test applies to determine whether the accused's actions were justified in the face of imminent danger.

06

Ratio, limits and disposition

Ratio decidendi

The court found that the accused was confronted by a drunken and aggressive complainant who attacked him with a knife. The accused attempted to intervene in a fight between his brother and the complainant, and was himself attacked. The evidence showed that the accused struck the complainant with a stick only after being threatened with a knife, and that his response was reasonable in the circumstances. The magistrate's reasoning that the accused could have retreated was not persuasive, given the immediacy of the threat. The objective reasonable person would have considered the accused's actions justified. Accordingly, the conviction and sentence were set aside.

Obiter and limits

  • The facts indicate that the complainant was the aggressor and that the accused's intervention was prompted by necessity.
  • The magistrate's reliance on the distance between the accused and the complainant did not adequately consider the dynamics of the confrontation.
  • Immediate police involvement by the accused after the incident supports his bona fides.

Court disposition

Conviction and sentence set aside.

  • The conviction of assault with intent to do grievous bodily harm is set aside.
  • The sentence of 12 months' imprisonment is set aside.

Source and reliance status

Free State High Court, Bloemfontein

This page organises the available record for research. Confirm quotations, current status, and subsequent treatment against the official source before relying on the case.

Judgment reading view

Judgment text

The complete available source text.

Source document

Free State High Court, Bloemfontein

Judgment

[2004] ZAFSHC 153

IN DIE HOOGGEREGSHOF VAN SUID-AFRIKA

(ORANJE VRYSTAATSE PROVINSIALE AFDELING)

Saak no.: 1808/2004

In die hersiening van:

DIE

STAAT

teen

TSHOKOLO

SIMON MANTSO

CORAM: CILLIé R et

VAN DER MERWE R

UITSPRAAK: CILLIé R

GELEWER OP: 2 DESEMBER 2004

Die beskuldigde hierin is skuldig bevind aan aanranding met die opset om ernstig te beseer en daarop gevonnis tot 12 maande gevangenisstraf. Die skuldigbevinding spruit voort uit gebeure wat plaasgevind het op 9 April 2004 toe die beskuldigde die klaer een hou met ‘n kierie geslaan het.

Toe die aangeleentheid op hersiening voorgelê was, is die volgende navraag aan die verhoorlanddros gerig:

“Redes vir die skuldigbevinding asb.

Dit kom my voor uit die staatsgetuienis dat die beskuldigde in noodweer of ter beskerming van sy broer opgetree het. Die klaer val hom dan aan met ‘n mes en steek herhaaldelik na hom.”

In sy antwoord meld die landdros dat:

“Die vraag het in die hof aan ‘n baie fyn draadjie gehang en het die hof hom in die sogenaamde grys kol bevind.”

Hy verskaf dan nietemin redes waarom hy meen die beskuldigde tog nie in noodweer opgetree het nie. Daardie redes is myns insiens nie voldoende oortuigend sodat dit die “grys kol” waarin die landdros homself bevind het afdoende uit die weg kon ruim nie.

Die gebeure is betreklik eenvoudig. Die klaer was in ‘n rusie met die beskuldigde se broer betrokke. Dit het plaasgevind voor die beskuldigde en sy familie se woning. Hiertydens word die beskuldigde se broer deur die klaer met sy ma gevloek. Die klaer was dronk. ‘n Vuisgeveg breek uit tussen die klaer en die beskuldigde se broer. Die klaer hardloop toe en gaan haal ‘n mes. Die beskuldigde se broer gaan haal ‘n kierie. Die beskuldigde probeer tussenbeide tree. Die klaer steek met die mes na die beskuldigde. Hy mis egter die beskuldigde. Die beskuldigde gryp die kierie en slaan die klaer een hou daarmee. Dit stel die klaer toe buite aksie. Bovermelde blyk uit staatsgetuienis wat nie gediskrediteer is nie.

Die beskuldigde self getuig verder dat die klaer twee maal met die mes na hom gesteek het voor hy die kierie gegryp en die klaer daarmee geslaan het. Sy verdedigingsgetuie bevestig dit. Hierna het die beskuldigde self die polisie ontbied.

Die landdros se benadering in die voorgelegde redes is dat die beskuldigde se broer nie in gevaar verkeer het nie en dat die beskuldigde dus nie ter beskerming van sy broer kon optree nie. Verder sê die landdros dat die beskuldigde 4 meter weg was van die klaer toe hy die kierie by sy broer gegryp het. Sonder dat dit gemeld word is die gedagtegang van die landdros waarskynlik dat die beskuldigde eerder moes weggeloop het dan om die kierie te gryp. Die feite hierbo vermeld dui egter aan dat die beskuldigde inderdaad in sy eie verdediging opgetree het. Dis is duidelik dat die klaer dronk en veglustig was. Ek meen dat die objektiewe redelike man dit as geregverdigd sou beskou om, bedreig deur die flitsende mes van ‘n dronk aanvaller, die hanteerder daarvan een kieriehou toe te dien.

Bygevolg word die skuldigbevinding en opgelegde vonnis tersyde gestel.

____

C.B. CILLIé, R

EK STEM SAAM:

________

C.H.G. VAN DER MERWE, R

/ec

Source wording is retained. Consult the source document for its original formatting and pagination.

Authorities

Authorities used by the court

Cases, legislation, regulations, and constitutional provisions identified in the available record.

S v Motleleni 1976 (1) SA 403 (A)

Case cited

R v Patel 1959 (3) SA 121 (A)

Case cited

Case-aware research

Ask AI about this case

The judgment and available research above are public. New questions open in a separate private conversation grounded in this case.

About this LexChat collection

This page organizes the available case record for research. Verify quotations, current status, and subsequent treatment against the source document. Corrections can be reported to hello@esheria.ai.

Legal information, not legal advice. Research summaries do not replace the judgment.