ޤާނޫނު ނަންބަރު: 11/2024 (ފޮރިން އިންވެސްޓްމަންޓްގެ ޤާނޫނު)

` ަރާގްނައ 2024 ުރބަ ްނެޓްޕެސ 3 – 1446 ުރަފަޞ 30 :ުޚީރާތ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލޮވ 11/2024 :ުރަބްނަނ ުނޫނޤާ ުނ ޫނާޤ ެގްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ ްސ ީފޮއ ެގާޔްއިރޫހްމުޖްލުސީއަރ ިދެއ ްށަމުނިދްށޮކުޢިއާޝ ިއަގުޓެޒެގ ްއަތުލޫސުއ ިއާކަތުދިއާވަގ • ުގ ަމުނާފުރުކަތުޑޮބ . ެވެށައ legalaffairs@po.gov.mv ީނާވްއުނޮފ ެޖ ްއާރިހެވިދ ،ެލާމ 3336211 :ުނޯފ 7242885 :ްލިއަބޯމ www.gazette.gov.mv :ްޓިއަސްބެވ ަނަވ 32 ެގުހީލިޖަމ ެގްނުތިޔްއަރ ަނަވ 20 ިވެވްއޭބ ުހަވުދ ިތަފްސާރުބ ިވ 22 ުޓްސަގޮއ 2024 92 ާވިއަގާދްއާމ ަނަވ ެގީސާސައުނޫނާޤ "ުލިބ ެގްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ" ިވްއެރުކްސާފ ްނިއާސްލަޖ 30 1446 3 2024 ، ާޔްއިރޫހްމުޖްލުސީއަރ ުހަވުދ ަރާގްނައ ިވ ) ުރަފަޞ ( ުރަބްނެޓްޕެސ ްނީތަމ ެގުތޮގ ، ، ުޢިއާޝ ުދައިމ ިއަގުޓެޒެގ ެގުރާކުރަސ ިހެވިދ ެވްށަކަނޫނާޤ ުލިބ ިމ ްނުމުވްއެރުކ ުޤީދްޞަތ . ެވެއެޖްއިވެރުކ ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ 11/ 2024 : ުރ ަބްނަނ ުނޫނާޤ ުނ ޫނާޤ ެގްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ ުތ ްސިރުހިފ ިއ ަބ ަނަވްއެއ ްއ ަތާދްއާމ ީއާދިތްބިއ ުބ ާބ ަނަވްއެއ ްނ ުށެފ 6 ........................................................................................................................................ . 1 ްނ ަނ ިއާފުރާޢަތ 6 ............................................................................................................................................... . 2 ުދ ަޞްޤަމ 7 ............................................................................................................................... 3 ާރ ިއާދ ެނާގނިހ ުނޫނާޤ . ިއ ަބ ަނަވެދ ޅ ުގާޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ ުބ ާބ ަނަވެދ ްނ ުޅެއަޑނަކ ްއަތާރިއާދ ެނ ވެރުކްޓްސެވްނިއ ިދައ ްނުރުކްޓޯމޮރްޕ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ 8 ................................................................................................. . 4 ުތަޔްއިލޫއްސަމ ެގުމުރުކްޓޯމޮރޕް ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ 8 ............................................................................. . 5 ްނ ުގްނިހ ިއަވާރ ްއަތްތަކްއަސަމ ެގުމުރުކްޓޯމޮރޕް ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ 9 ................................................................ . 6 ްނ ުވެރުކުންޓްސެވްނިއ ީވުނެމ ްނެގިއަދޯހ ަދްއުހ ިދައ ިއަގްއެއާރިއާދ ޅެއަޑނަކ 9 ............................................................................................................... . 7 ްއަތާރިއާދ ެގްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ 9 .............................................................................................................................. . 8 ްއ ަތާރިއާދ ާވިއަފާލާވުޅުހ 9 ..................................................................................................... . 9 ްއ ަތާރިއާދ ެނ ވެރުކްޓްސެވްނިއ ުކެއާކަތުޠުރަޝ 9 ..................................................................................................................... . 10 ްއ ަތާރިއާދ ެނ ވެރުކުންޓްސެވްނިއ 10 .................................................................................................... 11 ްނުޅެއަޑނަކ ްއަތާރިއާދ ެނ ވެރުކުންޓްސެވްނިއ . 3 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ ުބ ާބ ަނަވްނިތ ްނ ުނިދ ަދްއުހ ެގުމުރުކްޓްސެވްނިއ 13 ................................................................................................. . 12 ްއ ަތާލަޙުރަމ ެގުމުނިދ ަދްއުހ ެގުމުރުކްޓްސެވްނިއ 13 ..................................................................................................... . 13 ްއ ަތްތާރަފ ެނ ޅެހަށުހ ިދެއ ްނަރުކްޓްސެވްނިއ 14 . 14 ްނ ުވުމިޒާލ ްނަދޯހ ަދްއުހ ެގުމުރުކްޓްސެވްނިއ ަމަނާރުކުލަދަބ ްށަކަތާރަފ ެގުރ ބ ާޞްއިޙ ެގްއޕެ ިޝރަންޓޕާ ަތަވުނ ްއެޏްނުފްނުކ ިހެވިދ 14 ........................................... . 15 ްނ ަކްނަކ ހެޖްނަރުކްތަޔާޢިރ ިއަގުމުނިދ ަދްއުހ ިއާމުޅެހަށުހ ިދެއ ްށައަދްއުހ ެގުމުރުކްޓްސެވްނިއ 17 ................................................................................. . 16 ްނ ުނިދ ްނުޔިލ ެގުމަކ ްތެނ ްއެޟާރިތުޢިއ ްށަމުރުކްޓްސެވްނިއ 18 .................................................................................................... . 17 ްނ ުރުކަމަހިރުފ ްއަތުތައާރުޖިއ ިއާކަތުމާޒިތްލިއ 18 ................................................................................................... . 18 ްނ ުނިދ ްސްނަސިއަލ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ 19 ............................................................................ . 19 ުތ ާމޫލުޢަމ ހެޖްނަނަމިހ ިއަގްސްނަސިއަލ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ 20 ................................. . 20 ްނުއައުލަދަބ ްށަތާރަފ ާރުކޫދ ްސްނަސިއަލ ަތަވުނ ްށަތާރަފ ާޅަހަށުހ ިދެއ ްށައަދްއުހ ެގުމުރުކްޓްސެވްނިއ 21 ............................................................................................................. . 21 ްނ ުއަނެގ ުރުތިއިނުއ ްށައްސްނަސިއަލ 21 ............................................................................................................................... . 22 ްނ ުރުކާއ ްސްނަސިއަލ 23 .......................................................................................................... . 23 ްނ ުރުކުލިޠާބ ިއާމުޓްއެހެފިހ ްސްނަސިއަލ 24 ............................................................... . 24 ުތައާރުޖިއ ެނާރުކުލަމަޢ ިއަގުމުރުކުލިޠާބ ަތަވުނ ިއަގުމުޓްއެހެފިހ ްސްނަސިއަލ 25 ....................................................................................... . 25 ާޖ ީތަނ ެގުމުރުކުލިޠާބ ަތަވުނ ެގުމުޓްއެހެފިހ ްސްނަސިއަލ 26 ..................................................................................................................... 26 ްޓ ްނަމީރްގެއ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ . ުބ ާބ ަނަވުރަތަހ ްނ ަކިރެތާކްއަރ ިއާތަޔާމިޙ ވެދިބިލ ްށަންނުރަޓްސެވްނިއ ިއާއާމްނިޒ ެގްނުރަޓްސެވްނިއ 29 .................................................................................................... . 27 ާމްނިޒ ްތޮއ ްށަމުރުކުލަމަޢ ްށަތޮގްއެއ ާނޫނާޤ 29 .......................................................................................................... . 28 ްޓ ްނަމްޓީރްޓ ްލަބަޓިއުކިއ ްޑްނެއ ރައެފ 29 ....................................................................... . 29 ުޤ ްއަޙ ެގުމުޔިދްނެގ ްށަރ ބ ްނިއެޖްއާރިހެވިދ ާދިއަފ ެގްޓްނަމްޓްސެވްނިއ 30 .............................................................................................................................. . 30 ްއ ަތްތަލާޙ ާންސިތްސިއ 30 ....................................................................... . 31 ްނ ުގެނުނ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްށަތަލުއަދ ީވުނެމ ިއަގްއެކަތްތަލާޙ ަޞްއާޚ 32 ................................................................................................................... 32 ްނ ުނިދުލަދަބ ްށަޓްނަމްޓްސެވްނިއ . ުބ ާބ ަނަވްސަފ ްނ ުޅެހަށުހ ާވުކަޝ ިއާމުޅެއ ުޅަވަޔިފ 32 ............................................................................................................................ . 33 ްއ ަތުލަމަޢ ުފާލިޚ ާނޫނާޤ 33 ......................................................................................... . 34 ްނ ުޅެއ ުޅަވަޔިފ ުދެމާންނުރަޓްސެވްނިއ ާވުފާލިޚ ާނޫނާޤ 34 ............................................................................................................................................... . 35 ާނަމިރޫޖ 34 ....................................................................................................................... 36 ުޤ ްއަޙ ެގުމުޅެހަށުހ ަލަސްއަމ . 4 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ ިއ ަބ ަނަވްނިތ ްނ ުރުކުލަމަޢ ްށަކަތާދަހާޢުމ ީމާވްޤައްލަނިއަބ ުބ ާބ ަނަވަހ ްއ ަތާދަހާޢުމ ީމާވްޤައްލަނިއަބ ޅުގާއިރާފަޔިވ ިއާޓްނަމްޓްސެވްނިއ 35 ....................... . 37 ްނުނިދްނަކްސިއ ްށަމަކްނަކ ނެމިހ ިއަގާދަހާޢުމ ްނުތޮގ ޅުގ ާކަތްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ ވެރުކ ިއަގ ޖްއާރިހެވިދ 36 ......................................................... . 38 ްނ ުވުމިޒާލ ްނުރުކުލަމަޢ ްނުތިޔްއަރިހެވިދ ްށަކަތާދަހާޢުމ ާވިރެވިއަބ ްނިއެޖްއާރިހެވިދ 36 ........................................................... 39 ްއަތާދަހާޢުމ ާވިއަފެވިރެވިއަބ ްނިއެޖްއާރިހެވިދ ުރިއާށަފ ްނަރުކުލަމަޢ ްށަނޫނާޤ ިމ . ިއ ަބ ަނަވުރަތަހ ިއ ަބ ުމްނާޢ ުބ ާބ ަނަވްތަހ ްނ ެހިނެހެއ 37 .................................................................................................................................. . 40 ްނ ަކްނަކ ީލާޤިތްނިއ 38 ....................................................................................................................... . 41 ްނ ުނިދްނަކްސިއ ްށަނޫނާޤ ިމ 38 ............................................................................................................................ . 42 ްނ ުގްނިހ ިއަދަހ ުދިއާވަގ 39 ...................................................................................................................................... . 43 ުނ ޫނާޤ ވެލާވުއ 39 ....................................................................................................................... . 44 ްނ ުށެފ ްނަރުކުލަމަޢ ްށަނޫނާޤ 39 ............................................................................................................................................ . 45 ްނ ުރުކަނާމ 5 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ 11/ 2024 :ުރަބްނަނ ުނޫނާޤ ުނ ޫނާޤ ެގްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ ިއ ަބ ަނަވްއެއ ްއ ަތާދްއާމ ީއާދިތްބިއ ުބ ާބ ަނަވްއެއ ްނ ުށެފ ެނ ވެރުކްޓްސެވްނިއ ްށަކަތްތާރަފ ގެ ުރ ބ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ ،ީއިމ )ހ( .1 ްނ ަނ ިއ ާފުރާޢަތ ްށަކަތްތާރަފ ަދަފެއ ،ިއާކަތުލޫސުއ ޅގު މާ ުޅެއަޑނަކ ްއަތާރިއާދ ޅގު ާމުރުކޫދ ަދްއުހ ގެ ުމުރުކްޓްސެވްނިއ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ އި ާތަޔާމިޙ ެނ ވެދިބިލ ްށަންނުރަޓްސވެ ްނިއ ަދަފެއ ،ިއާކަތުލޫސުއ ްއަތްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ަދަފެއ ،ިއާކަތުލޫސއު ޅގު މާ ަކިރެތާކްއަރ ގ ެނ ްނިއަދަފެއ ިއާކަތްތަލާޙ ަޞްއާޚ ެނގ ެނ ްށަތަލުއަދ ްސެވްނޫނެއ ،އި ާކަތުލޫސުއ ެނ ވެދުލަދަބ ްށަކަތްޓްނަމްޓްސެވްނިއ . ެވެނޫނާޤ ގެ ުމުރުކްނާޔަބ ްއަތުލޫސުއ ޅގު ާމަކ .ެވެއ "ުނޫނާޤ ގެ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ" ީނާޔިކ ްށަނޫނާޤ ިމ )ށ( .ެވމެ ުރުކުލިޞާޙ ްނަކްނަކ ިވިނަންނައ ،ީކަދަޞްޤަމ ގެ ުނޫނާޤ ިމ .2 ުދ ަޞްޤަމ ،ްށޮކުރުތިއ ްއަތްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ގެ ުރ ބ ވެރުކ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ )ހ( ްނިރޮފ ްށައެޖްއާރިހެވިދ ްށޮކިރެވުދެމ ްއަތްޓްނަމްޓްސވެ ްނިއ ެއ ިހަފ ްށަމުއަނގެ ުރަނުހ ިއާމްލިޢ ،އި ާއީޖޮލޯންކެޓ ،ިއާލަޓިޕެކ ުދާޞިތްޤއި ގެ ޖްއާރިހެވިދ ،އި ަދްއަފުއ ްއެލުއަޙާމ 6 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ އް ަތުލޫސއު ޅގު މާ ަކްނަކ ިވިނަންނައ ިއަކަޓްށަމުރުކީޤްއަރަތ ؛ ްނުޅެއަޑނަކ ްށަމުރުކްޓްސެވްނިއ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ ްނުރަޓްސެވްނިއ ގެ ުރ ބ )1( ،ިއަކަޓްށަމުޓްއެހެމެދ ިއަދްއަފުއ ްނަކިރެވުޤުއަޝ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ިއގަ ުނާދިއަމ ީމާވްޤައްލަނިއަބ ؛ ްނުޅެއަޑނަކ ްއަތުލޫސުއ ެނާރުކުލަމަޢ ިއގަ ުމުރުކްޓޯމޮރްޕ ެނ ވެރުކްޓްސެވްނިއ ްށަކަތްތާރަފ ގެ ުރ ބ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ )2( ެނ ވެރުކްޓްސެވްނިއ ިއގަ ުކަތާރިއާދ އެ އި ާކަތާރިއާދ ؛ްނުޅެއަޑނަކ ްއަތުޠުރަޝ )3( ްށަކަތްތާރަފ ގެ ުރ ބ ާރުކްޓްސެވްނިއ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ އި ާކަތުލޫސުއ ގެ ުމުނިދ ަދްއުހ ގެ ުމުރުކްޓްސެވްނިއ ؛ްނުޅެއަޑނަކ ްއަތުޠުރަޝ ގެ ްނުރަޓްސވެ ްނިއ ގެ ުރ ބ ާރުކްޓްސެވްނިއ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ )4( ިއާތަޔާމިޙ ެނ ވެދިބިލ ްށަކަތްތާރަފެއ ިއާއާމްނިޒ ާވުފާލިޚ ާނޫނާޤ ިއމާ ުޅެއަޑނަކ ާރިއާދ ގެ މު ަކިރެތާކްއަރ .ްނުޅެއަޑނަކ ްއަތުލޫސުއ ގެ މު ުޅެއ ުޅަވަޔިފ ުދެމާކަތްތާރަފ ޅގު ާއިރާފަޔވި ިއާޓްނަމްޓްސެވްނިއ ވާ ިރެވއި ަބ ްނިއެޖްއާރިހެވިދ )ށ( ްށަކަތުމާޒިތްލިއ ހެޖްނަލުފުއ ްނުށަދ ގެ ުކަތާދަހާޢުމ ީމާވްޤައްލަނިއަބ .ްނުޅެއަޑނަކ ްއަތުލޫސުއ ެނ ވެރުކުލަމަޢ ަނަވްސަފ ްނގެ ިށެފ ްނުބާބ ަނަވެދ ] އި ގަ އި ަބ ަނަވެދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ )ހ( .3 ާރ ިއާދ ެނާގނިހ ުނޫނާޤ [ ،ީނގާ ނިހ ްއަތުލޫސުއ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ ުކަތުބާބ ިރުހ ްށަލަޔިނ ގެ ުބާބ ްޓްކެރިޑ ްނިރޮފ ާރުކ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ ްނުކަތްތާރަފ ގެ ުރ ބ .ެވެށަޗްއަމ ގެ މު ަކްނަކ ިއަހެމްނެއ ޅގު ާޓްނަމްޓްސެވްނިއ އް ަތުލޫސުއ ާރުކްނާޔަބ [ ުބާބ ަނަވަހ ] ިއގަ ިއަބ ަނަވްނިތ ގެ ުނޫނާޤ ިމ )ށ( ިއާޓްނަމްޓްސެވްނިއ ާވިރެވިއަބ ްނިއެޖްއާރިހެވިދ ،ީނގާ ނިހ ގެ ުކަތްނުވްސަބްއެއ ިއާކަތާދަހާޢުމ މީ ާވްޤައްލަނިއަބ ޅގު އާ ިރާފަޔިވ 7 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ ޅގު ާމުރުކުލަމަޢ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ ްށަކަތުމާޒިތްލިއ ހެޖްނަލުފުއ ްނުށަދ .ެވެށަޗއް ަމ ގެ ުމަކްނަކ ިއ ަބ ަނަވެދ ޅ ުގާޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ ުބ ާބ ަނަވެދ ްނ ުޅެއަޑނަކ ްއަތާރިއާދ ެނ ވެރުކްޓްސެވްނިއ ިދައ ްނުރުކްޓޯމޮރްޕ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނަކިރެވުޤުއަޝ ްށަމުރުކްޓްސެވްނިއ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ ްނުރަޓްސެވްނިއ ގެ ުރ ބ .4 ެގުމުރުކްޓޯމޮރްޕ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ުތ ަޔްއިލޫއްސަމ އި ގަ ުނާދިއަމ މީ ާވްޤައްލަނިއަބ ،ިއަކަޓްށަމުރުކުރުތިއ ިއަދްއަފުއ ީނާރުކާދައ ުތަޔްއިލޫއްސަމ ގެ ުމުރުކްޓމޯ ޮރްޕ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ .ެވެންނީރްޓްސިނިމ ްނީރްޓްސިނިމ ްނަކްނަކ ިވިނަންނައ ،ިއގަ ުމުރުކްޓޯމޮރްޕ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ .5 ެގުމުރުކްޓޯމޮރްޕ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނ ުގްނިހ ިއަވާރ ްއަތްތަކްއަސަމ .ެވއެ ެނާވްނގަ ްނިހ ިއަވާރ ގެ ީޤްއަރަތ ީނާރްމުޢ ިދައ ީޢާމިތްޖިއ ،ީދާޞިތްޤިއ ގެ ޖްއާރިހެވިދ )ހ( ްނުރާކުރަސ ްށަމުރުކުލިޞާޙ ްއަތިޑނަދުޑނަލ ިއާކަތްނ ލްޕ ވާ ްނުނ ބ ްށަކަތާރިއާދ ިކެއ ްނގެ ިޅގު ާކަތުތަސާޔިސ ާވއި ަފާޅައަޑނަކ ،ިއާމުރުކ ްއަތާސާރިދ ޅގު މާ ަކ ،ިއާމުތގަ ެނެދ ްއަތްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ؛ްނުރުކުރާޔްއަތ ްއަތުޓޯޕިރ ީޓިލިބިޒީފ ވާ ިރެވުޤއު ަޝ ްށަމުރުކްޓްސެވްނިއ ްނގެ ިޅގު ާކަތްތާރަފ ގެ ުރ ބ )ށ( ިރުހ ްށަމުރުކްޓްސެވްނިއ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ ްށަކަތްތާރަފ އް ަތުތައާރުޖިއ ޅގު ާމަކ ،ިއާމުނިދ ުތާމޫލުޢަމ ހެބާކަތުތަޞުރުފ ؛ްނުނިދްށޮކުފާސ .ްނުރުކާސާރިދ ްއަތުބާސިހްސާފަތ ޅގު ާޓްނަމްޓްސެވްނިއ ގެ ުރ ބ )ނ( 8 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ އް ެޓްނަމްޓްސެވްނއި ްށަކަތާރަފ ްސެވއް ެއ ގެ ުރ ބ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ .6 ިދައ ިއަގްއެއާރިއާދ ޅެއަޑނަކ ީވުނެމ ްނެގިއަދޯހ ަދްއުހ ްށަމަކ ެނ ވެރުކްޓްސެވްނިއ ްށަންނުރަޓްސެވްނިއ ގެ ުރ ބ ،ީނ ވެރުކުމިއާޤ ްނ ުވެރުކުންޓްސެވްނިއ އި ގަ ްއއެ ާރިއާދ ްނއި ެއ ިދައ ،ިއގަ ުކަތާރިއާދ ާޅއަ ަޑނަކ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ .ެވެއގަ ުހަފްށަމުދޯހ ަދްއުހ ްނިތަމގެ ުތގޮ ާވއި ގަ ުނޫނާޤ ިމ ްށަމުރުކްޓްސެވްނިއ ވި ިނަންނައ ،ީނވ ެރުކްޓްސެވްނިއ ްށަކަތްތާރަފ ގެ ުރ ބ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ .7 ެގްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ ްއ ަތާރިއާދ .ެވއެ ގަ ުކަތާރިއާދ ގެ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ؛ އް ަތާރިއާދ ާވއި ަފާލާވުޅުހ )ހ( .ްއަތާރިއާދ ެނ ވެރުކްޓްސެވްނިއ ުކއެ ާކަކަތުޠުރަޝ )ށ( ،ުކަދނިހ ާހާވުނިއަފްށޮކްނާޔަބ ްށަކަތގޮ ްނެހެއ ިއގަ ްއެނޫނާޤ ްނެހެއ .8 ްއ ަތާރިއާދ ާވިއަފާލާވުޅުހ ްސެވްށަކަތގޮ އް ެއ ްށަންނުރަޓްސވެ ްނިއ ގެ ުރ ބ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ ީވުނެމ ްނގެ ެވަމަހިރުފ ްއެކަތުޠުރަޝ ިކަވ ،ިއާކަތާރިއާދ ެނ ވެރުކުންޓްސެވްނިއ 11 ްނުށަދ ގެ ާދްއާމ ަނަވ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ްށަމަކ ްއަތާރިއާދ ެނ ވެރުކުންޓްސެވްނިއ ގެ ުރ ބ ،ީކައާރިއާދ ެމްނޮކ ްނޫނެއ ިއަވަޔިފ ްއަތާރިއާދ ާޅައަޑނަކ ުރަޓްސިނިމ ،ާވުންއެހަރުހ ްސވެ ްއއެ ްށަމުރުކްޓްސވެ ްނިއ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ ްނުރަޓްސެވްނިއ .ެވެކަތާރިއާދ ާވ އި ަފާލާވުޅުހ ،ުކަދނިހ ާހާވުނިއަފްށޮކްނާޔަބ ްށަކަތގޮ ްނެހެއ ިއގަ ްއެނޫނާޤ ްނެހެއ .9 ެނ ވެރުކްޓްސެވްނިއ ުކެއާކަތުޠުރަޝ ްއ ަތާރިއާދ ުކެއާކަކަތުޠުރަޝ ްށަންނުރަޓްސވެ ްނިއ ގެ ުރ ބ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ ީވުނެމ ްނުމުވަމަހިރުފ ްއެކަތުޠުރަޝ ިކަވ ،ީކަކަތާރިއާދ ެނ ވެރުކްޓްސެވްނިއ ،ިއގަ ުމަކ ްއަތާރއި ާދ ެނ ވެރުކުންޓްސެވްނިއ ްށަކަތްތާރަފ ގެ ުރ ބ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ 2 11 ްނުށަދ ގެ ުރަބްނަނ ަނަވ ) ( ގެ )ހ( ގެ ާދއް ާމ ަނަވ ގެ ުނޫނާޤ ިމ .ެވެކަތާރިއާދ ާޅައަޑނަކ ުރަޓްސިނިމ އް ަތާރިއާދ ެނ ވެރުކުންޓްސެވްނިއ ްށަންނުރަޓްސވެ ްނިއ ގެ ުރ ބ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ .10 ްއ ަތާރިއާދ ެނ ވެރުކުންޓްސެވްނިއ 1 11 ްނުށަދ ގެ ުރަބްނަނ ަނަވ ) ( ގެ )ހ( ގެ ާދްއާމ ަނަވ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ްށަމަކ 9 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ ްށަންނުރަޓްސެވްނއި ގެ ުރ ބ ިއގަ ާރިއާދ ެއ ީކައާރިއާދ ާޅައަޑނަކ ުރަޓްސިނިމ .ެވެކަތާރިއާދ ެނ ވެރުކުންޓްސެވްނިއ ްސެވްށަކަތގޮ އް ެއ ގެ ުރ ބ އި ގަ ޖްއާރިހެވިދ ،ްނެހ ނެމިހ ްއަތިތްނގި ިވިނަންނައ )ހ( .11 ްއަތާރިއާދ ެނ ވެރުކުންޓްސެވްނިއ ްނ ުޅެއަޑނަކ ުރަޓްސިނިމ ްއަތާރިއާދ ެނ ވެރުކުންޓްސެވްނިއ ްށަންނުރަޓްސެވްނިއ . ެވެއެނާވްނަރުކުޢިއާޝ ިއގަ ުޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހެވިދ ،ިއަޅައަޑނަކ ްސވެ ްށަކަތގޮ ްއެއ ްށަންނުރަޓްސވެ ްނިއ ގެ ުރ ބ )1( ؛ްއަތާރިއާދ ެނ ވެރުކުންޓްސެވްނިއ ގެ ުރ ބ ީވުނެމ ްނގެ ެވަމަހިރުފ ްއެކަތުޠުރަޝ ިކަވ )2( .ްއަތާރިއާދ ެނ ވެރުކުންޓްސެވްނިއ ްށަންނުރަޓްސެވްނިއ އް ަތާރިއާދ ާޅައަޑނަކ ުރަޓްސިނިމ ްނުށަދ ގެ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ށ( ގެ ްނުރީޒވަ ،ްށޮކްތަޔާޢިރ ްށަމަކްނަކ ވި ިނަންނައ ،ީނާވްނަޅައަޑނަކ .ެވއެ ގަ ުކއެ ާއާރަވްޝަމ ގެ ުހީލިޖަމ ްނުކަތްތާރަފ ގެ ުރ ބ އި ގަ އް ެއާރިއާދ ަތަވުނ ްއެތަޢާނިޞ ިކަވ )1( ީމުއަޤ ްނުބަބަސ ގެ ުމުލާވުޅުހ ްށަމުރުކްޓްސެވްނިއ ްތޮއ ުތަޞުރުފ ގެ ުމުވިތަމިރުކ ްއެލަކްއަރުނ ްށަތަމާލަސ ؛ުރަވްނިމ ްނުކަތްތާރަފ ގެ ުރ ބ އި ގަ އް ެއާރިއާދ ަތަވުނ ްއެތަޢާނިޞ ިކަވ )2( ގެ ްއެތަޢާނިޞ ެއ ްނުބަބަސ ގެ ުމުލާވުޅުހ ްށަމުރުކްޓްސެވްނިއ ؛ުރަސައ ެނާރުކ ްށަމަކިރެވަދާވ ގެ އް އެ ާރިއާދ ަތަވުނ ަތަވުނ ްއެތަޢާނިޞ ާލާވުޅުހ ްށަމުރުކްޓްސެވްނިއ )3( ވާ ިއަފެވީޤްއަރަތ ްއަތިރާފަޔވި ިހެވިދ ިއގަ ްއއެ ާރިއާދ ؛ުރަވްނިމ އް އެ ާރިއާދ ަތަވުނ ްއެތަޢާނިޞ ާލާވުޅުހ ްށަމުރުކްޓްސެވްނިއ )4( ާވްނުނ ބ ްއަތްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ގެ ުރ ބ ްށަމުރުކީޤްއަރަތ ؛ުރަވްނިމ 10 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ ަތަވުނ ްއެތަޢާނިޞ ާލާވުޅުހ ްށަމުރުކްޓްސެވްނިއ )5( ްށަމަކިރެތްނުދްއެފުއ ިއގަ ާތްސާރ ުރުދ ްނުކައާރިއާދ ؛ުރަވްނިމ ެނާރުކާޞްއިޙ ަތަވުނ ްއެތަޢާނިޞ ާލާވުޅުހ ްށަމުރުކްޓްސެވްނިއ )6( ވާ ިއަފެވީޤްއަރަތ ްތަލީސަވ ީނާސްނިއ ިއގަ ްއއެ ާރިއާދ .ުރަވްނިމ ެނ ދެފުއ ްއަތުތަޞުރުފ ގެ ާފީޒަވ ،ިއާރަވްނިމ ްނުށަދ ގެ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ ުހަފްށަމުށެފ ްނަރުކުލަމަޢ ްށަނޫނާޤ ިމ )ނ( ާތ ާށަފ ްނަރުކުލަމަޢ ްށަނޫނާޤ ިމ ،އް ަތާރިއާދ ާޅައަޑނަކ ަމަތަރުފ 3 ،އި ަޅައަޑނަކ ުރަޓްސިނިމ ިއގަ ރެތ ގެ ުހަވުދްސަމ )ްއެނިތ( . ވެ ެއެނާވްނަރުކުޢިއާޝ ިއގަ ުޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހެވިދ ،ްއަތާރިއާދ ާޅައަޑނަކ ުރަޓްސިނިމ ްނުށަދ ގެ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ރ( ްނގެ ެވުދމަ ،ްށޮކްތަޔާޢިރ ްށަމަކްނަކ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ )ށ( ގެ ާދްއާމ ިމ 3 .ެވެއެނާވްނަރުކާޢަޖާރުމ ުރަހަފ ްއެއ ްނުކަރަހައ )ްއެނިތ( ެމްނޮކ ްށަކައާރއި ާދ ްސެވްއއެ ްނިއެއ ުހަފްށަކައާޢަޖާރުމ ަދަފެއ ިދައ ުކއެ ާއާރަވްޝަމ ގެ ުހީލިޖަމ ގެ ްނުރީޒަވ ،ަމަނ ހެޖްނަންނގެ ުލަދަބ ްށަކަލަދަބ ެއ ،ިއަޅައަޑނަކ ުލަދަބ ަންނގެ ްށަކއަ ާރިއާދ ެއ ިއގަ ުޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހެވިދ ްނިރުކ ގެ ުމުށެފ ްނަރުކުލަމަޢ .ވެ ެއެނާވްނަރުކުޢިއާޝ ްށަންނުރަޓްސެވްނިއ ގެ ުރ ބ ީވުނެމ ްނގެ ެވަމަހިރުފ ްއެކަތުޠުރަޝ ިކަވ )ބ( ގެ ާދްއާމ ިމ ްއަތާރިއާދ ެނ ވެރުކުންޓްސެވްނިއ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ 2 ،ުރިއާޅއަ ަޑނަކ ުރަޓްސިނިމ ްނުށަދ ގެ ުރަބްނަނ ަނަވ ) ( ގެ )ހ( ހެޖްނަރުކަމަހިރުފ ްނުރަޓްސެވްނިއ ާރުކްޓްސެވްނިއ ިއގަ ުކަތާރިއާދ ެއ ގެ ުރާކުރަސިހެވިދ ،ިއަޅައަޑނަކ ްސެވއް ަތުޠުރަޝ ުޑނގަ ިއަމ . ެވއެ ެނާވްނަރުކުޢިއާޝ ިއގަ ުޓެޒގެ ްނުތގޮ ޅގު ާކއަ ާރިއާދ ިކަވ ،ްނުކަމުތޮއ ްނެހެއ )ބ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ޅ( ވާ ިއަފާޅައަޑނަކ ްށަމަކ ހެޖްނަރުކަމަހިރުފ ްނުރަޓްސެވްނިއ ގެ ުރ ބ ިއާމަކްނަކ ުރުތިއ ާވްނުނ ބ ްށަމުރުކަމަހިރުފ ްއަތުޠުރަޝ ުޑނގަ ިއަމ 11 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ ްށަކަމުޅއެ ަޑނަކ ިއގަ ުދިއާވގަ ާދަހ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ،އް ަތުތައާރުޖިއ .ެވެއަޅާނ ްއެހަރުހ ުނޫނާޤ ިމ ްސެވްށަކަތގޮ އް އެ ްށަންނުރަޓްސެވްނއި ގެ ުރ ބ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ )ކ( 1 ަނަވ ) ( ގެ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ ްއަތާރިއާދ ެނ ވެރުކުންޓްސެވްނިއ ގެ ުރާކުރަސިހެވިދ ިއަޅއަ ަޑނަކ ުރަޓްސިނިމ ްނުށަދ ގެ ުރަބްނަނ އި ގަ އް ެއާރިއާދ ްނިއެއ ،ްނގެ ިށެފ ްނުހަވުދ ާރުކުޢިއާޝ ިއގަ ުޓެޒގެ ްށަކަތާރަފ ްސެވއް އެ ގެ ުރ ބ ،ްއއެ ަދްއުހ ގެ ުމުރުކްޓްސެވްނިއ މާ ުޅެއަޑނަކ ްއަތާރިއާދ ެއ ްނިއަދަފެއ ،ްސެވަމަންނެހެއ .ވެ ެއެނ ވެދުނ ްނުށަދ ގެ ްއެނޫނާޤ ްނެހެއ ަތަވުނ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ،ްށައަމަހ ްނުކަތާރަފ ގެ ުރ ބ ިއގަ ްއއެ ާރިއާދ ްނިއއެ ްނގެ ިބިލ ަދްއުހ ްށަމުޔިދްނގެ ްށައިރުކ ްއެޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ ަޔިދްނުމގަ ްނިހ ގެ ުތަދއް ުމ ާވިއަފާޅައަޑނަކ ިއގަ ިއަދްއުހ ާވިއަފީދ ްށަކަތާރަފެއ ްށަކަތާރަފެއ ްއެޓްނަމްޓްސެވްނއި ެއ ްށަލަޔިނ .ެވއެ ެނާދިވެދްނގެ ްށައިރުކ ގެ ުރ ބ އި ގަ ޖްއާރިހެވިދ ީވުނެމ ްނގެ ެވަމަހިރުފ އް ެކަތުޠުރަޝ ިކަވ )އ( ގެ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ ްއަތާރިއާދ ެނ ވެރުކުންޓްސެވްނިއ ްށަކަތްތާރަފ 2 ގެ ުރާކުރަސިހެވިދ ިއަޅައަޑނަކ ްނުށަދ ގެ ުރަބްނަނ ަނަވ ) ( އި ގަ ުކަތާރިއާދ ެއ ،ްނގެ ިށެފ ްނުހވަ ުދ ާރުކުޢިއާޝ ިއގަ ުޓެޒގެ ްށަކައާރއި ާދ ެއ ިނަކެއަމަހ ،ީނ ވެރުކޫދ ަދްއުހ ގެ ުމުރުކްޓްސެވްނިއ އި ާށަކަތްތާރަފ ގެ ުރ ބ ާވަމަހިރުފ އް ަތުޠުރަޝ ާވއި ަފިޅެއަޑނަކ އް ަތާރިއާދ އެ ްނިއަދަފެއ ،ްސެވަމަންނެހެއ .ެވެށަކަތްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ގެ ްއެނޫނާޤ ްނެހެއ ަތަވުނ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ،ްށައަމަހ ާމުޅެއަޑނަކ ްނުކަތާރަފ ގެ ުރ ބ ިއގަ އް ެއާރިއާދ ްނއި ެއ ްނގެ ިބިލ ަދްއުހ ްނުށަދ ްށަމުޔިދްނގެ ްށައިރުކ ްއެޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ ަޔިދްނުމގަ ްނިހ ގެ ުތަދއް ުމ ާވިއަފާޅައަޑނަކ ިއގަ ިއަދްއުހ ާވިއަފީދ ްށަކަތާރަފެއ ްށަކަތާރަފެއ ްއެޓްނަމްޓްސެވްނއި ެއ ްށަލަޔިނ .ެވއެ ެނާދިވެދްނގެ ްށައިރުކ 12 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ ުބ ާބ ަނަވްނިތ ްނ ުނިދ ަދްއުހ ެގުމުރުކްޓްސެވްނިއ ްށަކަތްތާރަފ ދެއ ްށަމުރުކމު ިއާޤ ްއެޓްނަމްޓްސވެ ްނިއ ްނިރޮފ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ .12 ެގުމުނިދ ަދްއުހ ެގުމުރުކްޓްސެވްނިއ ްއ ަތާލަޙުރަމ .ެވެކަތާލަޙުރަމ ިވިނަންނައ ީނ ވެލުކއެ ިއގަ ުމުނިދ ަދްއުހ ްށަމުރުކްޓްސެވްނިއ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ ްނުކަތްތާރަފ ާވަމަހިރުފ ުޠުރަޝ )ހ( ؛ްނުނިދ ްނުޔިލ ގެ ުމަކ ްތެނ ްއެޟާރިތުޢިއ ްނުކަތްތާރަފ ވެދ ްނުޔިލ ގެ ުމަކ ްތެނ ްއެޟާރިތުޢިއ )ށ( ؛ްނުރުކަމަހިރުފ ްއަތުތައާރުޖިއ ިއާކަތުމާޒިތްލިއ ހެޖްނަރުކަމަހިރުފ ްނިރޮފ ްށަކަތްތާރަފ ާރުކަމަހިރުފ އް ަތުތައާރުޖިއ ިއާކަތުމާޒިތްލިއ )ނ( ؛ްނުނިދ ްސްނަސއި ަލ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ އި ގަ ްޓްނަމީރގް އެ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ުކއެ ާކަތްތާރަފ ވެދ ްސްނަސިއަލ )ރ( .ްނުރުކިއޮސ ިދެއ ްށައަދްއުހ ގެ ުމުރުކްޓްސެވްނިއ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ .13 ެނ ޅެހަށުހ ިދެއ ްނަރުކްޓްސެވްނިއ ްއ ަތްތާރަފ .ެވެށަކަތާރަފ ްނިއެރެތ ގެ ުކަތްތާރަފ ިވިނަންނައ ީނ ޅެހަށުހ ؛ްނުތިޔްއަރ ގެ ްއެމުއަޤ ުރ ބ )ހ( ؛ިނުފްނުކ ީސ ދިބ ގެ ުތަވާބ ިވިނަންނައ )ށ( ؛ިނުފްނުކ ވާ ާޞްއިޙ ްނީސ ދިބ ިނަކެއަމަހ )1( ؛ިނުފްނުކ ާވާޞްއިޙ އި ގަ ުކެއ ްނީސ ދިބ ިއާންނިހެވިދ )2( ަތްއަސްނިއަތްއަސ ްނުތގޮ ާދީސުނ ަތަވުނ ްނުތގޮ ާދީސ )3( އި ގަ ުރ ބ ްނިއެޖްއާރިހެވިދ ްނގެ ެވާޞްއިޙ ްނިހެވިދ .ިނުފްނުކ ާވއި ަފާދްއަފުއ ؛ްއަތިރާފަޔވި ގެ ުތަވާބ ިވިނަންނައ ވާ އި ަފެވމު ިއާޤ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ )ނ( ؛ްޕިޝރަންޓާޕ ާވާޞްއިޙ ްނީސ ދިބ )1( ؛ިނުފްނުކ ާވާޞްއިޙ ްނީސ ދިބ )2( 13 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ހެބާޏްނުފްނުކ ގެ ޖްއާރިހެވިދ )3( .ްއަތިނުފްނުކ ާވިއަފްށޮކީރަޓްސިޖަރ-ީރ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ ރަޗްނެވ -ްޓްނިއޮޖ ާދްއަފުއ ްނގެ ިޅގު ްނީސ ދިބ ިއާންނިހެވިދ )ރ( ؛ްއަތްޓްނަމްޖްނ ރެއ ؛ްއަތްތަޢާމަޖ ގެ ުރ ބ )ބ( ވާ ިއަފާދއް ަފުއ ްނުށަދ ގެ އް ެނޫނާޤ ގެ ްއެމުއަޤ ެއ ިއގަ ްއެމުއަޤ ްނެހެއ )ޅ( .ްއަތުޞްޚަޝ ީނޫނާޤ ިކަވ ާޞްއިޙ ގެ ްއެޕިޝރަންޓާޕ ަތަވުނ ްއެޏްނުފްނުކ ވާ ާޞްއިޙ ްނިހެވިދ )ހ( .14 ަތަވުނ ްއެޏްނުފްނުކ ިހެވިދ ެގުރ ބ ާޞްއިޙ ެގްއެޕިޝރަންޓާޕ ާޞްއިޙ ްނިއަދަފެއ ،ަމަނ ދެއ ްނަރުކުލަދަބ ްށަކަތާރަފ ގެ ުރ ބ ަމަނާރުކުލަދަބ ްށަކަތާރަފ 15 ްނިރޮފ ްނުށަދ ގެ ާދްއާމ ަނަވ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ްނިރުކ ގެ ުމުރުކުލަދަބ ްނަދޯހ ަދްއުހ ެގުމުރުކްޓްސެވްނިއ ްނ ުވުމިޒާލ .ެވެއެނާވްނަޅަހަށުހ ިދެއ ްށަމުދޯހ ަދްއުހ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ވާ ާޞއް ިޙ ްނިހެވިދ ،ްސެވަމަންތޮއ ްނެހެއ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ށ( ްށަކަތާރަފ ގެ ުރ ބ ާޞއް ިޙ ގެ ްއެޕިޝރަންޓާޕ ަތަވުނ ްއެޏްނުފްނުކ ްނަރުކ ްނުކަޕިޝރަންޓާޕ ަތަވުނ ްނުކަޏްނުފްނުކ ެއ ،ީނ ވެރުކުލަދަބ ެނ ވެރުކްޓްސެވްނިއ ްށަކަތްތާރަފ ގެ ުރ ބ ީކައާރިއާދ ގެ ީރާފަޔިވ ދެއ ގެ ުކަތާރއި ާދ ާވއި ަފާޅއަ ަޑނަކ ިއގަ ުނޫނާޤ ިމ ްށަމަކ ްއަތާރިއާދ .ެވެއަމަނވާ އި ގަ ުމަކ ްއއެ ާރިއާދ ްނިއެރެތ ދެއ ްށަމުރުކުމިއާޤ ްއެޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ )ހ( .15 ިދެއ ްށައަދްއުހ ެގުމުރުކްޓްސެވްނިއ ިއަގުމުނިދ ަދްއުހ ިއާމުޅެހަށުހ ،ީނާޅަހަށުހ ިދެއ ްށަމުދޯހ ަދްއުހ ގެ މު ުރުކްޓްސެވްނިއ ،ްނުކަތްތާރަފ ްނ ަކްނަކ ހެޖްނަރުކްތަޔާޢިރ ،ްނިތަމގެ ުތގޮ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ ުދިއވާ ގަ ާދަހ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ .ެވެށައީރްޓްސިނިމ ،ުރިއާޅަހަށުހ ްއެމުޅެހަށުހ ްށައީރްޓްސިނިމ ްނުށަދ ގެ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ށ( ިއާކަތްނުޔިކެޔިލ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ ުދިއާވގަ ާދަހ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ .ެވެއެނާވްނަޅަހަށުހ ުތާމޫލުޢަމ 14 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ ްނގެ ިޅގު ާކަމުޅެހަށުހ ޅެހަށުހ ްށައީރްޓްސިނިމ ްނުށަދ ގެ ާދްއާމ ިމ )ނ( ،ީނާވްނ ދ ަދްއުހ ގެ މު ުރުކްޓްސެވްނިއ ްށަކަތާރަފ ްސެވއް ެއ ިއގަ ުދިއވާ ގަ ާދަހ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ އި ާނޫނާޤ ިމ ިއގަ ްއެމުޅެހަށުހ ެއ ީކަމުޅެހަށުހ ެއ ިދައ ،ަމަނާވަމަހިރުފ ްއަތުޠުރަޝ ާރުކްނާޔަބ އި ގަ ުމަކ ްއެމުޅެހަށުހ ާވުނުޟުރާޢަތ ާތަޙަލްޞަމ ީމުއަޤ ގެ ޖްއާރިހެވިދ .ެވއެ ަމަނާވ ގެ ުމުރުކްޓްސެވްނިއ ްށަކަތާރަފ ްސެވްއއެ ްނުށަދ ގެ )ނ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ރ( ްނަކްނަކ ިވިނަންނައ ްނީރްޓްސިނިމ ،ިއގަ ުމުމްނިނ ްނ ދ ަދްއުހ .ވެ ެއެނާވްނަލަބ ިރުހ ްނަކިރެތްނުދުފ ީލާމ ީކަތާރަފ ދެއ ްނަރުކްޓްސެވްނިއ )1( ގެ ުމުދޯހ ާސިއަފ ްށަޓްނަމްޓްސވެ ްނިއ ެއ ަތަވުނ ްނަކްއެތާރަފ ؛ްނަކްއެތާރަފ ިރުހ ްނަކުލިބާޤ ަތަވުނ ،ީކަތިޔއް ަރ ގެ އް ެމުއަޤ ުރ ބ ދެއ ްނަރުކްޓްސެވްނިއ )2( ްސެވްނޫނެއ ަތަވުނ ްއެޕިޝރަންޓާޕ ަތަވުނ ްއެޏްނުފްނުކ ގެ ްއެމުއަޤ ުރ ބ ަންނޮއ ްލޯރްޓްނޮކ ގެ ްއެޞްޚަޝ ީނޫނާޤ ގެ ްނަޝ ރގް މި ިއ ގެ ޖްއާރިހވެ ިދ ،ީކަތިޔއް ަރ ްސެވއް ެއ ްނުށަދ ގެ ްއެނޫނާޤ ްނެހެއ ހެބާމަކ ަތަވުނ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ގެ ުމުރުހ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ ަތވަ ުނ ގެ މު ުއައ ްށައެޖްއާރިހެވިދ ؛ްނުވުނިއގަ ުމަކ ްއެތާރަފ ްތެނ ްނެވެދ ަދްއުހ ާޅަހަށުހ ްނަރުކްޓްސެވްނިއ ްނުތާރަފ ދެއ ްނަރުކްޓްސެވްނިއ )3( 11 ގެ )ހ( ގެ ާދްއާމ ަނަވ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ީކައާރިއާދ 2 އް ެކަތުޠުރަޝ ިކަވ ްނުށަދ ގެ ުރަބްނަނ ަނަވ ) ( އް ަތުޠުރަޝ ެއ ،ަމަނއް އެ ާރިއާދ ާވއި ަފާޅައަޑނަކ ާދަހ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ިއާނޫނާޤ ިމ ިއގަ ުމުރުކަމަހިރުފ ؛ްނަކާވަމަހިރުފ ްނަކްނަކ ާވިއަފާޅައަޑނަކ ިއގަ ުދިއވާ ގަ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ާޅަހަށުހ ްނުތާރަފ ދެއ ްނަރުކްޓްސެވްނިއ )4( 11 ގެ )ހ( ގެ ާދްއާމ ަނަވ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ީނަވްތަބްސިނ 15 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ 2 ެރުވްށައާރިއާދ ްއެއ ަދަފ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ ުރަބްނަނ ަނަވ ) ( ްނުތގޮ ޅގު ާކައާރިއާދ ިއަހެމްނެއ ެއ ،ަމަންށައާރިއާދ ަނގި އި ގަ ުދިއާވގަ ާދަހ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ިއާނޫނާޤ ިމ ްނުތގޮ ޅގު ާކަޓްނަމްޓްސެވްނއި ެއ ްނަކްނަކ ާވއި ަފާޅައަޑނަކ .ްނަކާވަމަހިރުފ ގެ ުމުރުކްޓްސެވްނިއ ްށަކަތާރަފ ްސެވްއއެ ްނުށަދ ގެ )ނ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ބ( ީކަޓްނަމްޓްސެވްނިއ ާޅަހަށުހ ްނުތާރަފއެ ،ިއގަ ުމުމްނިނ ްނ ދ ަދްއުހ ުތަޙަލްޞަމ ީމުއަޤ ަތަވުނ ާވުނުޟުރާޢަތ ާތަޙަލްޞަމ ީމުއަޤ ިވިނަންނައ ްނގެ ެވުދަމ ިއގަ ުމުލެބ ޯތއް ެޓްނަމްޓްސެވްނިއ ާވުރައިރުކ .ެވއެ ެނާވްނަރުކްތަޔާޢިރ ްށަމަކްނަކ މީ ުއަޤ ްނުބަބަސ ގެ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ާޅަހަށުހ ްނުތާރަފެއ )1( ްތޮއ ުތަޞުރުފ ގެ ުމުވިތަމިރުކ ްއެލަކްއަރުނ ްށަތަމާލަސ ؛ުރަވްނިމ ިކަވ ްނުބަބަސ ގެ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ާޅަހަށުހ ްނުތާރަފެއ )2( ިއާރަސައ ެނާރުކ ްށަމަކިރެވަދާވ ގެ ީރާފަޔިވ ގެ ްއއެ ާރިއާދ ވާ އި ަފެވީޤްއަރަތ ްއަތިރާފަޔވި ިހެވިދ ިއގަ އް ެއާރިއާދ ެއ ގެ ުރ ބ ްށަމުރުކީޤްއަރަތ ްއއެ ާރިއާދ ެއ ިދައ ުރަވްނިމ ؛ުރަވްނިމ ވާ ްނުނ ބ ްއަތްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނުބަބަސ ގެ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ާޅަހަށުހ ްނުތާރަފެއ )3( ިއާރަވްނިމ ެނ ދެފުއ ުތަޞުރުފ ގެ ާފީޒވަ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ ؛ުރަވްނިމ ެނ ވެރުކީޤްއަރަތ ްތަލީސަވ ީނާސްނިއ ްނުބަބަސ ގެ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ާޅަހަށުހ ްނުތާރަފެއ )4( ްތަމުދިޚ ިއާލަދުމ ިއާކަތްނުދްއެފުއ ގެ ޖްއާރިހެވިދ ؛ުތަޞުރުފ ެނ ބިލ ްށަމުރުކްޓޯޕްސްކެއ ްނުބަބަސ ގެ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ާޅަހަށުހ ްނުތާރަފެއ )5( ިއާރަސައ ވެލެބ ްށަމަކ ެނާފްށޮކ ްށަޓްއވެ ާމިތ ގެ ޖްއާރިހެވިދ ؛ ުޅަވަޔިފ ާޅަހަށުހ ްށަމުރުކަޑުކ ްނަކްނަކެއ 16 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ ްނުބަބަސ ގެ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ާޅަހަށުހ ްނުތާރަފެއ )6( ްށަމުވުފުރާޢަތ ުތާމޫލުޢަމ އި އާ ީޖޮލޯންކެޓ ްށައެޖްއާރިހެވިދ .ުތަޞުރުފ ްތޮއ ްށަމުވުލަދަބ ަތަވުނ ާޅަހަށުހ ިދެއ ްށައަދްއުހ ގެ ުމުރުކްޓްސވެ ްނިއ ްނުށަދ ގެ ާދްއާމ ިމ )ޅ( އި ގަ ުދިއވާ ގަ ާދަހ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ިއާނޫނާޤ ިމ ،އި ގަ ްއެމުޅެހަށުހ ްނުޅެހަށުހ ެއ ،ަމަނާވިއަފެވަމަހިރުފ ްނަކްނަކ ިއަހެމްނެއ ާރުކްނާޔަބ 30 ގެ ުހަވުދ )ްސީރިތ( ްނގެ ިށެފ ްނުޚީރާތ ބިލ ްށައީރްޓްސިނިމ .ެވެއެނވާ ްނަމްނިނ ްއެތގޮ ްނީރްޓްސިނިމ ުދެމާކަމުޅެހަށުހ ެއ ،އި ގަ ރެތ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ ުރުކައ ެއ ،ްނުކަމުތއޮ ްނެހެއ )ޅ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ކ( އި ގަ ުދިއވާ ގަ ާދަހ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ްއެތަދްއމު ުރުކ ެރުވްށަތަދްއުމ .ެވެއަޅާނ ްއެހަރުހ ާދްއާމ ިމ ްށަކަމުޅެއަޑނަކ ްނީރްޓްސިނިމ އި ގަ ޖްއާރިހެވިދ ްނުށަދ ގެ ާދްއާމ ަނަވ 15 ގެ ުނޫނާޤ ިމ )ހ( .16 ްއެޟާރިތުޢިއ ްށަމުރުކްޓްސެވްނިއ ްނ ުނިދ ްނުޔިލ ެގުމަކ ްތ ެނ ްށަކަތާރަފ ާވިއަފާޅަހަށުހ ިދެއ ްށައަދްއުހ ގެ ުމުރުކްޓްސެވްނިއ ަދްއުހ ގެ ުމުރުކމު ިއާޤ ްއެޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ ްށަމަކްނަކ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ ާދްއާމ ެއ ްށަމަކާވަމަހިރުފ ުޠުރަޝ ްށަމުނިދ ަދަފެއ ،ަމަނިފިއަމްނިނ ްނީރްޓްސިނިމ ުހަފްށަމުރުކްތަޔާޢިރ ުޠުރަޝ ގެ ްއެތާރަފެއ ްށަމުރުކމު ިއާޤ ްއެޓްނަމްޓްސެވްނިއ ުރުތިއ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ ުނޫނާޤ ިމ ްނުކަތްތާރަފެއ ،ިއާށަމަކާވަމަހިރުފ ްނުކަތްތާރަފެއ ިއގަ ުތަލާޙ ާރުކަމަހިރުފ އް ަތުތައާރުޖިއ ިއާމަކްނަކ ްށަމަކ ްތެނ ްއެޟާރިތުޢިއ ްށަމުރުކްޓްސެވްނިއ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ .ެވއެ ެނާވްނ ދ ްއެމުޔިލ ްނީރްޓްސިނިމ ްށަކަތާރަފެއ ،ްށޮކްނާޔަބ ްތެނ ްއެޟާރިތުޢިއ ދ ްނީރްޓްސިނިމ ްނުށަދ ގެ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ށ( ހެޖްނަރުކަމަހިރުފ ްނުތާރަފ ވެދ ްނުޔިލ ެއ ،އި ގަ މު ުޔިލ ގެ ުމަކ އް ެތަދްއުމ ހެޖްނަރުކަމަހިރުފ ްނަކްނަކއެ ިއާކަތުތައާރުޖިއ ިއާމަކްނަކ ގެ ުމަކްނަކ ާޅައަޑނަކ ްނިއަދަފެއ .ެވއެ ެނާވްނަންނޮއ ިއަފްށޮކްނާޔަބ ުނޫނާޤ ،ިއގަ ރެތ ގެ ުތަދްއުމ ާވިއަފްށޮކްނާޔަބ ިއގަ ުމުޔިލ ެއ ،އި ގަ ރެތ 17 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ 7 2023 ްއެޏްނުފްނުކ ްނުށަދ ގެ )ުނޫނާޤ ގެ ީނުފްނުކ( / ުރަބްނަނ ުނޫނާޤ ަތަވުނ ްށަމުރުކީރަޓްސިޖަރ- ީރ ަތަވުނ ްށަމުރުކީރަޓްސިޖަރ 13 2011 ްނުށަދ ެގ )ުނޫނާޤ ެގްޕިޝރަންޓާޕ( / ުރަބްނަނ .ެވެއެނާވްނަންނޮއ ިއަފްށޮކުމިޒާލ ްށަމުރުކީރަޓްސިޖަރ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ްށަކަތާރަފ ދެއ ްނަރުކްޓްސވެ ްނިއ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ )ހ( .17 ްއަތުތައާރުޖިއ ިއާކަތުމާޒިތްލިއ 16 ްނ ުރުކަމަހިރުފ ްތެނ ްއެޟާރިތުޢިއ ގެ ީރްޓްސިނިމ ްނުށަދ ގެ )ހ( ގެ ާދްއާމ ަނަވ ހެޖްނަރުކަމަހިރުފ ްނުތާރަފެއ ިއގަ ުމުޔިލ ެއ ،ުކެއާމުބިލ ްނުޔިލ ގެ ުމަކ އި ގަ ުމުޔިލ އެ އް ަތުތައާރުޖިއ ިއާކަތުމާޒިތްލިއ ާވއި ަފާޅައަޑނަކ ްށަމަކ .ެވެއ ެނާވްނަރުކަމަހިރުފ ިއގަ ރެތ ގެ ުތަދްއުމ ާވއި ަފާޅައަޑނަކ ދ ްނީރްޓްސިނިމ ްށަކަތާރަފ ދެއ ްނަރުކްޓްސެވްނިއ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ )ށ( ގެ ުތަދްއމު ާވއި ަފާޅައަޑނަކ ިއގަ ުމުޔިލ ގެ މު ަކ ްތެނ ްއެޟާރިތުޢިއ ވާ ިއަފްށޮކްނާޔަބ ިއގަ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ ްނުކަތާރަފެއ ިއގަ ރެތ ުކެއާމުވަމަހ ުތަދްއމު ެއ ،ަމަނާވުނިއަފްށޮކުލަމަޢ ްނިތަމގެ ުތގޮ އި ގަ ުމަކ ީވުލިޠާބ ްނުޔިލ ގެ ުމަކ ްތެނ ްއެޟާރިތުޢިއ ގެ އް ެތާރަފެއ ްނިރޮފ ްނެދ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ ްށަކަތާރަފެއ ިދައ .ެވެއެނ ލެބ 15 ަނަވ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ީނ ވެރުކުމިއާޤ ްއެޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނުލައ ިދެއ ްށައަދްއުހ ގެ މު ުރުކްޓްސެވްނިއ ްނިތަމގެ ުތގޮ ާވއި ގަ ާދްއާމ ްނުލައ ްނުޔިލ ގެ މު ަކ ްތެނ ްއެޟާރިތުޢިއ ގެ ީރްޓްސިނިމ ،ިއަޅަހަށުހ .ެވެއގަ ުހަފްށަމުދޯހ އި ގަ ޖްއާރިހެވިދ ްނުށަދ ގެ ާދްއާމ ަނަވ 15 ގެ ުނޫނާޤ ިމ )ހ( .18 ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ 16 ްނ ުނިދ ްސްނަސިއަލ ަނަވ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ްށަކަތާރަފ ދެއ ްށައަދްއުހ ގެ ުމުރުކްޓްސެވްނިއ ،ުހަފްށަމުބިލ ްނުޔިލ ގެ ުމަކ ްތެނ އް ެޟާރިތުޢިއ ްނުށަދ ގެ ާދްއާމ 17 ްނިތަމގެ ުތގޮ ާރުކްނާޔާބ ިއގަ ާދްއާމ ަނަވ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ްނުތާރަފެއ ްނީރްޓްސިނިމ ްނުމުރުކަމަހިރުފ ްނަކްނަކ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ މު ުޔިލ ެއ 18 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ އް ެއްސްނަސިއަލ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ ްށަކަތާރަފެއ .ެވއެ ެނާވްނަރުކޫދ ވެރުކޫދ ްސްނަސިއަލ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ ްނުށަދ ގެ ާދްއާމ ިމ )ށ( ވާ އި ގަ ުދއި ާވގަ ާދަހ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ،ުތާމޫލުޢަމ ގެ ުކަތްތާރަފ .ެވއެ ެނާވްނަރުކުރަތްފަދ ިއަޓްއަހަލަބ ްނީރްޓްސިނިމ ްނިތަމގެ ުތގޮ ްނިރޮފ ާރުކޫދ ްނީރްޓްސިނިމ ްނުށަދ ގެ ާދްއާމ ަނަވ 18 ގެ ުނޫނާޤ ިމ )ހ( .19 ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ ހެޖްނަނަމިހ ިއަގްސްނަސިއަލ ިއާތާމޫލުޢަމ ިވިނަންނައ ިއގަ އް ެއްސްނަސިއަލ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ުތ ާމޫލުޢަމ .ެވެއެނާވްނަނަމިހ ްނަކްނަކ ަތަވުނ ުރަޓްސެވްނިއ ވާ ްތަބްސިނ ްސްނަސިއަލ )1( ،ިއާހެރްޑއެ ްސިވރަސ ،ިއާމއު ަޤ ،ިއާމަނ ގެ ްނުރަޓްސެވްނިއ ؛ުތަޔްއިސިއަހ ީނޫނާޤ އް ެޏްނުފްނުކ ީކަރަޓްސެވްނއި ާވްތަބްސިނ ްސްނަސިއަލ )2( ގެ ުހީފޮއ ާވިއަފްށޮކީރަޓްސިޖަރ ،ަމަންއެޕިޝރަންޓާޕ ަތަވުނ ؛ުރަބްނަނ ްނަޝ ރްޓްސިޖަރ ،ިއާހެރްޑެއ ަމަހިރުފ ީދާޞިތްޤިއ ާވިއަފާމްނިނ ްނަރުކ ްނގެ ިޅގު ާޓްނަމްޓްސެވްނިއ )3( ގެ ާސިއަފ ެނާވުދަރަޚ ްށަމަކއެ ، އި ާއާޞާލުޚ ގެ ުތަކްއަސަމ ؛ުދަދަޢ ގެ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ަތަވުނ ،ާޒާދްނައ ގެ ުރަވްނިމ ްށަމގު ްނިހ ަތަވުނ ްށަމުރުކ ްނުށަދ ގެ ްސްނަސިއަލ )4( ؛ އް ަތުޠުރަޝ ިއާކަތްތާކަރަޙ ިއާމަކްނަކ ވެރުކަދްއުހ ،އި ާތަދްއުމ ގެ ްސްނަސިއަލ ިދއަ ުޚީރާތ ިރުކޫދ ްސްނަސިއަލ )5( ؛ުޚީރާތ ާވަމަހ ުތަދްއމު ގެ ްސްނަސިއަލ ުރުތިއ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ ުދިއާވގަ ާދަހ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ )6( . ުތާމޫލުޢަމ ްނިރޮފ ާރުކޫދ ްނީރްޓްސިނިމ ްނުށަދ ގެ ާދްއާމ ަނަވ 18 ގެ ުނޫނާޤ ިމ )ށ( އި ގަ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ ިއގަ އް ެއްސްނަސިއަލ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްސްނަސއި ަލ ެއ ީކައްސްނަސިއަލ ެއ ްނުރުތިއ ގެ މު ަކްނަކ ާރުކްނާޔަބ 19 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ ، ިދައ ިއމާ ަކްއެޗްއއެ ެނ ވެރުކުނުލަދަބ ،ވާ ްތަބްސިނ ްށަތާރަފ ވެރުކޫދ ްސްނަސއި ަލ ްނުތގޮ ޅގު ާޓްނަމްޓްސެވްނިއ ވާ ިއަފީދ ަދްއުހ ްށަކަތާރަފ ަނަވްނިތ ްސެވްއަތުޤްއަޙ ދިބިލ ްށަތާރަފ ާވިއަފްށޮކޫދ ްށަޗްއަމ ގެ ުތާރަފ ވެރުކޫދ ްސްނަސއި ަލ ،އި ާމަކެނ ވެރުކުނުލަދަބ ާވއި ަފިވެރުކިތަމ ްނުށަދ ގެ ުކަތުނޫނާޤ ހެބާމަކ ގެ ޖްއާރިހެވިދ ްށަމަކެނ ހެޖްނަރުކ ަމަހިރުފ ްނަކްނަކ ިއާކަތުމާޒިތްލިއ ިއަހެމްނެއ .ވެ އެ ެނާވްނަންނޮއ ިއަފްށޮކްނާޔަބ ްނިރޮފ ްނީރްޓްސިނިމ ްނުށަދ ގެ ާދްއމާ ަނަވ 18 ގެ ުނޫނާޤ ިމ )ނ( ްއަތުޠުރަޝ ާޅައަޑނަކ ިއގަ ުމުރުކޫދ ްސްނަސިއަލ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ 16 ްނުށަދ ގެ ާދްއާމ ަނަވ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ،ީނާވްނަޅައަޑނަކ އި ގަ ުމުޔިލ ގެ ުމަކ ްތެނ ްއެޟާރިތުޢިއ ާރުކޫދ ްނީރްޓްސިނިމ ެނ ޅެއަޑނަކ ްނިއަދަފެއ ިދައ .ެވއެ ގަ ރެތ ގެ ާރިއާދ ާވއި ަފާޅައަޑނަކ ،ުލޫސުއ ެނާރުކުލަމަޢ ިއގަ މު ުޅެއަޑނަކ ްއަތުޠުރަޝ ެއ ިއާކަތުޠުރަޝ .ެވއެ ެނާވްނަރުކްނާޔަބ ިއގަ ުދިއާވގަ ާދަހ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ްށަމަކ ްތެނ ްއެޟާރިތުޢިއ ްށަމުރުކްޓްސެވްނިއ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ )ހ( .20 ިދެއ ްށައަދްއުހ ެގުމުރުކްޓްސެވްނިއ ަތަވުނ ްށަތާރަފ ާޅަހަށުހ 16 އް ެޟާރިތުޢިއ ްނީރްޓްސިނިމ ްނުށަދ ގެ ާދްއާމ ަނަވ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ްށަތާރަފ ާރުކޫދ ްސްނަސިއަލ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ،ްއެތާރަފ ްސެވއް ެއ ވާ އި ަފީދ ްނުޔިލ ގެ ުމަކ ްތެނ ްނ ުއައުލަދަބ 17 ްނެހެއ ްނިރުކ ގެ ުމުރުކީރަޓްސިޖަރ ިރާފަޔިވ ްނުށަދ ގެ ާދްއާމ ަނަވ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ،ީނ ވެނގެ ްއެލަދަބ ެއ ،ަމަނ ދެއ ްނަރުކުލަދަބ ްށަކަތާރަފ 15 ްށައަދްއުހ ގެ މު ުރުކްޓްސެވްނިއ ްނިތަމގެ ުތގޮ ާވިއގަ ާދްއާމ ަނަވ ގެ ުމަކ ްތެނ ްއެޟާރިތުޢިއ ގެ ީރްޓްސިނިމ ،ިއަޅަހަށުހ ްނުލައ ިދެއ .ެވެއގަ ުހަފްށަމުދޯހ ްނުލައ ްނުޔިލ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ ްނުށަދ ގެ ާދްއާމ ަނަވ 18 ގެ ުނޫނާޤ ިމ )ށ( 17 ގެ ާދްއާމ ަނަވ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ްނުކަތާރަފ ާވއި ަފިބިލ ްސްނަސިއަލ ، ަތަވުނ ްނުތިޔްއަރިހެވިދ ާޞްއިޙ ގެ ީރާފަޔިވ ާރުކީރަޓްސިޖަރ ްނުށަދ ަތަވުނ އް ެޏްނުފްނުކ ާވާޞްއިޙ ްނިހެވިދ ަތްއަސްނިއަތްއަސ 20 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ ިރާފަޔިވ ެއ ،ީނ ވެރުކުލަދަބ ްށަކަތާރަފ ްނެހެއ ްނޫނ ްއެޕިޝރަންޓާޕ ހެޖްނަރުކަމަހިރުފ ްނުކަތްތާރަފ ވާ ިރެތްތާކަރަޙ ިއގަ ްއއެ ާރިއާދ އި ގަ ުދިއވާ ގަ ާދަހ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ިއގަ މު ަކ ްއަތުޠުރަޝ .ެވެންނުމުރުކަމަހިރުފ ްއަތުޠުރަޝ ާވއި ަފްށޮކްނާޔަބ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ ްނުށަދ ގެ ާދްއާމ ަނަވ 18 ގެ ުނޫނާޤ ިމ )ހ( .21 ުރުތިއިނުއ ްށައްސްނަސިއަލ ްނ ުއަނެގ ގެ ްސްނަސއި ަލ ެއ ،ްނުކަތާރަފ ްސެވްއއެ ާވިއަފްށޮކޫދ ްއއެ ްސްނަސިއަލ ަތަވުނ ްށަކައާރިއާދ ގެ ީރާފަޔވި ާވިއަފްށޮކަދްއުހ ްށަމުރުކ ްނުށަދ ްށަމުއަނގެ ްއެލަދަބ ެއ ،ަމަނ ދެއ ްނަންނގެ ުލަދަބ ްށަކަތާކަރަޙ ިރާފަޔިވ ްނިތަމގެ ުތގޮ ާވއި ގަ ުދިއވާ ގަ ާދަހ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ިދެއ .ެވެއެނާވްނަޅަހަށުހ ްށައީރްޓްސިނިމ ްނގެ ިޅގު ާކަމުޅެހަށުހ ޅެހަށުހ ްނުށަދ ގެ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ށ( ްނިރޮފ ،ީނާރުކުލަމަޢ ިއގަ މު ުއަނގެ ުރުތިއިނުއ ްށައްސްނަސިއަލ އި ގަ ުނޫނާޤ ިމ ްނުތގޮ ޅގު ާމުރުކޫދ ްސްނަސިއަލ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ .ެވެންނިތަމގެ ުތގޮ ާވްތގޮ އް ެއ ާކަތުތައާރުޖިއ ާވއި ަފްށޮކްނާޔަބ ްށައްސްނަސިއަލ ާވއި ަފްށޮކޫދ ްށަކަރަޓްސެވްނިއ ްނުށަދ ގެ ާދްއާމ ިމ )ނ( ހެޖްނަރުކަމަހިރުފ ްނުށަދ ގެ ްއެނޫނާޤ ްނެހެއ ްނގެ ިޅގު ާލަދަބ ވެނގެ ްނުރުކަމަހިރުފ ްއެތައާރުޖިއ އެ ަމަނާވއް ެތައާރުޖިއ .ެވެއެނާވމު ިޒާލ ްށަކަރަޓްސެވްނިއ ެއ ،ީނ ވެނގެ ުރުތިއިނުއ ްށައްސްނަސއި ަލ ްނުށަދ ގެ ާދްއާމ ިމ )ރ( ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ްނުތގޮ ޅގު ާމުއަނގެ ުރުތިއިނުއ ްށައްސްނަސިއަލ އި ގަ ްއެމުޅެހަށުހ އެ ްނަކްނަކ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ ުދިއވާ ގަ ާދަހ .ެވެއަމަނާވަމަހިރުފ ްށަކަރަޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ ްނުށަދ ގެ ާދއް ާމ ަނަވ 18 ގެ ުނޫނާޤ ިމ )ހ( .22 ްނ ުރުކާއ ްސްނަސިއަލ ގެ ްސްނަސިއަލ ،ަމަނ ދެއ ްށަމުރުކއާ ްސްނަސިއަލ ާވިއަފްށޮކޫދ 6 ްނ ިރުކ ގެ ުހަވުދްސަމ )ްއެއަހ( ގެ ުމުވަމަހ ުތަދްއުމ 21 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ ްށައީރްޓްސިނިމ ިދެއ ްށަމުރުކއާ ްއއެ ްސްނަސއި ަލ ެއ .ެވެއެނާވްނަޅަހަށުހ ުކަރަޓްސވެ ްނިއ ްށަމުރުކާއ ްސްނަސިއަލ ްނުށަދ ގެ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ށ( ްނަކްނަކ ިވިނަންނައ ްނުތގޮ ޅގު ާމުޅެހަށުހ ެއ ،ަމަނިފިއަޅަހަށުހ .ވެ ެއެނާދިވެދްށޮކާއ ްސްނަސއި ަލ ެއ ިއގަ ުތަލާޙ ާވަމަހިރުފ ްނުތާރަފެއ ާދިއވާ ގަ ާދަހ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ިއާނޫނާޤ ިމ )1( ؛ްނުވުނިއަފެވުފާލިޚ އި ގަ ުމުރުކޫދ ްސްނަސއި ަލ ގެ ުމުރުކްޓްސެވްނިއ )2( ؛ްނުވުނިއަފެވުފާލިޚ ްނުތާރަފެއ ާކަޠުރަޝ ާވއި ަފާޅައަޑނަކ ްސްނަސިއަލ ިއގަ ުދިއވާ ގަ ާދަހ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ )3( ،އް ަތުޠުރަޝ ުރުތިއ ާރުކްނާޔަބ ްނުތގޮ ޅގު ާމުނިދްށޮކާއ .ްނުވިއަފެވަމަހިރުފ ްނުތގޮ ޅގު ާމުޅެހަށުހ ެއ އި ގަ ްއެމުޅެހަށުހ ޅެހަށުހ ްށައީރްޓްސިނިމ ްނުށަދ ގެ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ނ( ،ަމަނާވުނަމަހިރުފ ްނަކްނަކ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ )ށ( ގެ ާދްއާމ ިމ ްށަކަތގޮ ްނިއެރެތ ގެ ުކަތްތގޮ ިވިނަންނއަ ްނުތގޮ ޅގު ާކަމުޅެހަށުހ ެއ .ެވއެ ެވްނގެ ިބިލ ްށައީރްޓްސިނިމ ުރާޔިތްޚިއ ގެ ުމުރުކުލަމަޢ ؛ްނުނިދުންށޮކއާ ްސްނަސިއަލ )1( އް ެކަތްއަތްނަކ ިކަވ ިއގަ ރެތ ގެ އް ެތަދްއުމ ިކަވ )2( ްނުމުރުކަމަހިރުފ ްނަކްނަކެއ ،ްށޮކުމިޒާލ ްށަމުރުކަމަހިރުފ ؛ްނުނިދުންށޮކއާ ްސްނަސިއަލ ީވުނެމ ަނަވ ) 2 ( ިއާރަބްނަނ ަނަވ ) 1 ( ގެ )ށ( ގެ ާދްއާމ ިމ )3( ،ަމަނާވަމަހިރުފ ްނަކްނަކ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ ުރަބްނަނ ާޅައަޑނަކ އި ގަ ުދިއާވގަ ާދަހ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ 1 ްނޫނގު ިދ ެރުވްށަހަވުދުރަހައ )ްއެކއެ ( ުކއެ ާކަކަތުޠުރަޝ ؛ްނުނިދ ްއެއްސްނަސިއަލ ީތގު ވަ ްށަކަތަދްއުމ ުރުތިއ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ ުދިއާވގަ ާދަހ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ )4( .ްނުޅެއ ްއަތުޅަވަޔިފ 22 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ އް އެ ްސްނަސިއަލ ާވިއަފްށޮކޫދ ްނުށަދ ގެ ާދްއާމ ަނަވ 18 ގެ ުނޫނާޤ ިމ )ހ( .23 ިއާމުޓްއެހެފިހ ްސްނަސިއަލ ްނ ުރުކުލިޠާބ ގެ ުމުރުކުލިޠާބ ަތަވުނ ގެ ުމުޓްއެހެފިހ ިއގަ ުކަތްތަލާޙ ިވިނަންނައ .ވެ ެއވެ ްނގެ ިބިލ ްށައީރްޓްސިނިމ ުރާޔިތްޚިއ ުތާމޫލުޢަމ ްނޫނަޙްއަޞ އި ގަ ުމުދޯހ ްސްނަސިއަލ )1( ؛ްނުވިއަފާޅަހަށުހ ؛ްނުވުޓޫރގު ނަބ ުރަޓްސެވްނިއ ާވއި ަފްށޮކޫދ ްސްނަސިއަލ )2( ިރާފަޔިވ ާވްތަބްސިނ ްސްނަސިއަލ ގެ ުމުރުކްޓްސެވްނިއ )3( 13 އި ގަ ާދްއމާ ަނަވ ގެ ުނޫނާޤ މި ،ްތގޮ ާވްނގެ ިވެލުކެއ ްށަންނުތިޔްއަރިހެވިދ ިނަކެއަމަހ ްށަފާލިޚ ާލޫސުއ ާރުކްނާޔަބ ؛ްނުވުލަދަބ )ްއެކެއ( 1 ްނގެ ެވުދަމ ،ްނުތާރަފ ާވއި ަފްށޮކޫދ ްސްނަސިއަލ )4( ްސްނަސިއަލ ،ްށަކަތަދްއުމ ގު ިދ ެރުވްށަހަވުދުރަހައ ަތަވުނ ްނުވުނިއަފްށޮކ ްތަކްއަސަމ ާވއި ަފިވެރުކޫދ ްނެހެއ ިއވަ ަޔިފ ްތަކްއަސމަ ާވއި ަފްށޮކޫދ ްސްނަސިއަލ ؛ްނުވއި ަފްށޮކ ްއެތަކްއަސަމ ؛ްނުވިނުއ ްއެޠުރަޝ ނެމިހ ިއގަ ްސްނަސިއަލ )5( ަތަވުނ ިރާފަޔިވ ،ްށަތާރަފ ާވިއަފިބިލ ްސްނަސިއަލ )6( ްނިއާރާދިއ ހެބާމަކ ްށަމގު ްނިހ ްތާކަރަޙ ގެ ީރާފަޔިވ ްނިއާރާދިއ ެއ ްސްނަސިއަލ ަތަވުނ ަދްއުހ ާވިއަފްށޮކޫދ ؛ްނުރުކުލިޠާބ ވާ ިއަފްށޮކީރަޓްސިޖަރ-ީރ ،ީނަވއި ަފްށޮކޫދ ްސްނަސިއަލ )7( ިނުފްނުކ ގެ ުރ ބ ެއ ،ަމަނާވއި ގަ ުމަކ ްށަކަޏްނުފްނުކ ގެ ުރ ބ .ްނުވުއ ަނަވ ) 5 ( ަތަވުނ ުރަބްނަނ ަނަވ ) 1 ( ގެ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ށ( ްށަކަތާރަފެއ ،ަމަނެޖްއވެ ިރެވުދެމ ްތަލާޙ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ ުރަބްނަނ .ެވއެ ެނާވްނަރުކުލިޠާބ ްނީރްޓްސިނިމ ްސްނަސިއަލ ާވިއަފްށޮކޫދ 23 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ ްސްނަސއި ަލ ،ްނުރުތިއ ގެ ުކަތްތަލާޙ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ނ( ،ްއަތްތަލާޙ ެނ ވެރުކުލިޠާބ ްސްނަސއި ަލ ިއާކަތްތަލާޙ ެނ ޓްއެހެފިހ .ެވއެ ެނާވްނަރުކްނާޔަބ ިއގަ ުދިއާވގަ ާދަހ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ވެރުކުލިޠާބ ްސްނަސިއަލ ްނިތަމގެ ުތގޮ ާވިއގަ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ރ( 7 ްނީރްޓްސިނިމ ިއގަ ރެތ ގެ ުހަވުދ )ްއެތަހ( ްނަކއެ ިއގަ ުތަލާޙ .ެވއެ ެނާވްނގަ ްނައ ްށއަ ްޒީނެޕްމޮކ ްފޮއ ރާރްޓްސިޖަރ ަނަވ 23 ގެ ުނޫނާޤ ިމ ްސްނަސިއަލ ާވިއަފްށޮކޫދ ްށަކަރަޓްސެވްނިއ )ހ( .24 ިއަގުމުޓްއެހެފިހ ްސްނަސިއަލ ިއަގުމުރުކުލިޠާބ ަތަވުނ ، ްނިރުކ ގެ ުމުރުކުލިޠާބ ަތަވުނ ްނިރުކ ގެ ުމުޓްއެހެފިހ ްނުށަދ ގެ ާދްއާމ ުތ ައާރުޖިއ ެނާރުކުލަމަޢ ްށަމުރުކުލިޠާބ ަތަވުނ ްށަމުޓްއެހެފިހ ްސްނަސިއަލ ެއ ްނުމުޔިލ ްށަރަޓްސެވްނިއ ،ްށޮކްނާޔަބ ުކެއާބަބަސ ،ްނަކާރުކުދްޞަޤ .ެވއެ ެނާވްނ ދ ްއެހިޓޯނ ވާ ިއަފީދ ްށަކަތާރަފެއ ، ިއގަ ުހިޓޯނ ދ ްނުށަދ ގެ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ށ( ްށަތާރަފެއ ްށަމަކ ހެޖުންނަރުކުލިޠާބ ަތަވުނ ްނަޓްއަހަފިހ ްސްނަސިއަލ ވާ ިއަފްށޮކްނާޔަބ ިއގަ ުދިއާވގަ ާދަހ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ުބަބަސ ަންނެފ ްށައީރްޓްސިނިމ ިއގަ ުތަދްއމު ާވިއަފްށޮކްނާޔަބ ިދައ ްނިތަމގެ ުތގޮ .ެވއެ ެނާވްނ ދ ްށަރަޓްސެވްނިއ ުތަޞުރުފ ގެ ުމުޅެހަށުހ ްނުމުޔިލ ، ުރިއާވަމަހ ުތަދްއުމ ވެދ ްނިތަމގެ ުތގޮ ާވިއގަ )ށ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ނ( ަމަނާވިއަފާޅަހަށުހ ްއެމުޅެހަށުހ ްސވެ ްއއެ ުރަޓްސެވްނިއ ިދައ .ވެ އެ ެނާވްނަމްނިނ ްއެތގޮ ްނީރްޓްސިނިމ ުދެމާކަމުޅެހަށުހ ެއ ާވިއަފީދ ްށަކަތާރަފެއ ،ަމަނާވުނިއަފާޅަހަށުހ ްއެމުޅެހަށުހ ަދަފެއ ްނީރްޓްސިނިމ ްނަކިރުކުލިޠާބ ަތަވުނ ްނަކިޓްއެހެފިހ ްސްނަސިއަލ .ވެ ެއެނާވްނގަ ްނައ ްނުމުޔިލ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ީނެވެރުކުލިޠާބ ްސްނަސިއަލ ްނުށަދ ގެ )ނ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ރ( 1 23 ްނުށަދ ގެ ުރަބްނަނ ަނަވ ) ( ގެ )ހ( ގެ ާދްއާމ ަނަވ އް ެތާރަފެއ ްނުރުތިއ ގެ ުމުރުކުލިޠާބ ްސްނަސިއަލ ަމަނާވއި ގަ ުމަކ 35 .ެވެއެނ ވެރުކާނަމިރޫޖ ްނުށަދ ގެ )ށ( ގެ ާދްއާމ ަނަވ ގެ ުނޫނާޤ ިމ 24 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ ަމަނިފިއަޓްއަހަފިހ ްސްނަސިއަލ ްނިތަމގެ ުތގޮ ާވިއގަ )ނ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ބ( ްށަމަކ ހެޖްނަޅއަ ްނގެ ިޅގު ާމަކެއ ،ަމަނިފްށޮކުލިޠާބ ަތަވުނ .ެވއެ ެނާވްނަޅައ ްއަތުޅަވަޔިފ ްނެހެއ ަންނެފ ްށައީރްޓްސިނިމ ްސްނަސއި ަލ ިއާމުޓްއެހެފިހ ްސްނަސއި ަލ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ )ޅ( ، ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ އް ަތުތައާރުޖިއ ެނާރުކުލަމަޢ ިއގަ ުމުރުކުލިޠާބ .ެވއެ ެނާވްނަރުކްނާޔަބ ިއގަ ުދިއާވގަ ާދަހ ،ިއގަ ުތަލާޙ ޓްއެހެފިހ ްސްނަސިއަލ ވާ އި ަފްށޮކޫދ ްށަކަރަޓްސެވްނިއ )ހ( .25 ަތަވުނ ެގުމުޓްއެހެފިހ ްސްނަސިއަލ ާޖ ީތަނ ެގުމުރުކުލިޠާބ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ްނުތާރަފެއ ،ްނެދްނަރުކޫދ ާރުބނައ ްސްނަސިއަލ ްނަކްނަކ ްނެހެއ ،އި ަވަޔިފ ްނަކްނަކ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ ުދިއވާ ގަ ާވިއަފާދަހ .ެވެކެމަކާނަމ ީކަމުކްއެދ ްށަމަކާރުކ ަތަވުނ ،ީކަމުރުކ ްނީރްޓްސިނިމ ްސްނަސިއަލ ާވއި ަފްށޮކޫދ ްށަކަރަޓްސެވްނިއ )ށ( .ެވެއެނވާ ްނަރުކ ްނަކްނަކ ވި ިނަންނައ ުރަޓްސވެ ްނިއ ،ަމަނިފްށޮކުލިޠާބ އި ަކްއަދ ާސިއަފ ިއަހެމްނެއ ހެޖްނަކްއަދ ްށަތަލުއަދ )1( ؛ްނުރުކްޞާލަޚ ަޔިދްނުމަރުކާދައާފީޒަވ ްނގެ ިޅގު ާޓްނަމްޓްސެވްނިއ )2( ްނިތަމގެ ުތގޮ ާވއި ަފްށޮކްނާޔަބ ިއގަ ުނޫނާޤ ްށަކަތްތާރަފ ؛ްނުނިދ ާސިއަފ ްށަކަތާރަފ ްސެވއް ެއ ްނގެ ިޅގު ާޓްނަމްޓްސެވްނިއ )3( ؛ްނުރުކާދައ ިނަރަދ ެއ ،ަމަންތޮއ ްއެޏްނަރަދ ހެޖްނަރުކާދައ ވާ ިއަފްށޮކީރަޓްސިޖަރ ްނގެ ވެ ުމިއާޤ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ )4( 6 )ްއެއަހ( ާތާރުކުލިޠާބ ްސްނަސިއަލ ،ިރާފަޔިވ .ްނުދެއ ްނަލާވއު ިއގަ ރެތ ގެ ުހަވުދްސަމ ްނީރްޓްސިނިމ ްސްނަސިއަލ ާވއި ަފްށޮކޫދ ްށަކަރަޓްސެވްނިއ )ނ( ްށޮކުމްނާޢ ްނީރްޓްސިނިމ ްނަކެއ ،ަމަނިފްށޮކުލިޠާބ .ވެ ެއެނާވްނަރުކުޢިއާޝ 25 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ ާރުކުލިޠާބ ްނީރްޓްސިނިމ ްސްނަސިއަލ ާވއި ަފްށޮކޫދ ްށަކަރަޓްސެވްނިއ )ރ( ްށަރ ބ ްނިއެޖްއާރިހެވިދ ާދިއަފ ގެ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ،ިއގަ ުތަލާޙ ހެޖްނަކއް ަދ ްށަކަތްތާރަފ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ )ށ( ގެ ާދްއާމ ިމ ީނ ވެދްނގެ .ެވެއގަ ުހަފްށަމުކްއެދ ާސިއަފ ަނަވ 23 ގެ ުނޫނާޤ ިމ ްސްނަސިއަލ ާވިއަފްށޮކޫދ ްށަކަރަޓްސެވްނިއ )ބ( ގެ ުނޫނާޤ ިމ ،ްނުތގޮ ގެ ްއެއާޖީތަނ ގެ ުމުރުކުލިޠާބ ްނުށަދ ގެ ާދްއާމ 17 ހެޖްނަލވާ އު ިރާފަޔިވ ާވއި ަފްށޮކީރަޓްސިޖަރ ްނުށަދ ގެ ާދްއާމ ަނަވ 4 އި ގަ ުރަބްނަނ ަނަވ ) ( ގެ )ށ( ގެ ާދްއާމ ިމ ،ިއގަ ުތަލާޙ ،ަމަނާވުނއި ަފާލާވުއ ިރާފަޔވި ެއ ިއގަ ރެތ ގެ ުތަދްއުމ ާވއި ަފްށޮކްނާޔަބ ަންނޮއ ްށަމުލާވއު ިރާފަޔވި ަދަފެއ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ހެބާމަކ ްނަކްނަކ ިއަހެމްނެއ ގެ ުމުލާވއު ްއެއިރާފަޔވި ެއ ްނުށަދ ގެ ުތައާރުޖިއ .ެވއެ ެނ ވެދްނގެ ްށައިރުކ ްނގެ ިބިލ ްސްނަސިއަލ ްނުށަދ ގެ ާދްއާމ ަނަވ 18 ގެ ުނޫނާޤ ިމ )ހ( .26 ްޓ ްނަމީރްގެއ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ އި ާކަރަޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ ެމްނޮކ ާރުކްޓްސެވްނިއ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ އި ގަ ްއެޓްނަމީރގް އެ ްޓްނަމްޓްސެވްނއި ުދެމެދ ާއީރްޓްސިނިމ .ެވއެ ެނާވްނަރުކިއޮސ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ށ( .ެވެއެނވާ ްނަނަމިހ ްނަކްނަކ ިވިނަންނައ ްނގެ ވެ ުދަމ ިއގަ އް ެޓްނަމީރގް ެއ ވާ ިއަފްށޮކުމިއާޤ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ ްށަމުރުކ ްޓްސެވްނިއ )1( ؛ުލީޞްފަތ ގެ ީރާފަޔިވ ަތަވުނ ްށަމުރުކ ްނުށަދ ގެ ިއަދްއުހ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ )2( އި ާކަތްތާކަރަޙ ިއާމަކްނަކ ވެރުކަދްއުހ ްށަމގު ްނިހ ؛ުދަދަޢ ގެ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ؛ުތަދްއުމ ެނާންނޮއިމެދ ްނުވްސަބްއެއ )3( 26 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ ާވިއަފީދ ަދްއުހ ީވުނެމ ްނިތަމގެ ުތގޮ ާވިއގަ ުނޫނާޤ ިމ )4( ދިބިލ ްށަރަޓްސެވްނިއ ްނުތގޮ ޅގު ާޓްނަމްޓްސެވްނިއ ؛ްނަކެނ ވެރުކުނުލަދަބ ްށަކަތާރަފ ަނަވްނިތ ްއަތުޤްއަޙ ްށަމގު ްނިހ ްއަތްތާލަމާޢުމ ގާ ްނިހ ުރަޓްސެވްނިއ )5( ްނުށަދ ގެ ުކަތުނޫނާޤ ހެބާމަކ ގެ ޖްއާރިހެވިދ ؛ްނަކްނަކ ހެޖްނަރުކަމަހިރުފ ހެޖްނަރުކުލަމަޢ ްނުތގޮ ޅގު ާކަތްތާލަމާޢުމ ގެ ުމިބ )6( ؛ އް ަތުލޫސުއ ްނުތގޮ ޅގު ާމުރުކިރެތާކްއަރ ިށެވާމިތ ިއގަ މު ުރުކިރާފަޔިވ )7( ؛ާމްނިޒ ގެ ުރަޓްސެވްނިއ ަންނޮއ ަންނޮއ ްށަމުވާބަތ ްށަކަތުނޫނާޤ ގެ ޖްއާރިހެވިދ )8( ؛ާމްނިޒ ގެ ުރަޓްސެވްނިއ ގެ ުތަލުއަދ ަތަވުނ ގެ ުރާކުރަސ ްނުތގޮ ޅގު ާޓްނަމްޓްސެވްނިއ )9( ގެ ުރަޓްސެވްނިއ ަންނޮއ ިއގަ މު ގު ެނ ްއަތަދްއުހ ްނުކަތާރާދިއ ؛ާމްނިޒ ހެޖްނަރުކުލަމަޢ ިއގަ ުމުޅގު ްނގެ ްނުހީމ ިއގަ ާފީޒ ަވ )10( ؛ އް ަތުލޫސުއ ދިބިލ ާންސިތްސިއ ްނުތގޮ ީނޫނާޤ ްނުމުކްއެދ ްސްކ ެޓ )11( ްނުށަދ ގެ ުކަތުނޫނާޤ ގެ ޖްއާރިހެވިދ ިއވަ ަޔިފ އި ގަ ުކަތްތަލާޙ ؛ާމްނިޒ ގެ މު ުކްއެދ ްސްކެޓ ހެޖްނަކްއަދ އި ގަ ުނޫނާޤ ިމ ާދިއަފ ބިލ ްނުޓްނަމްޓްސެވްނ ިއ )12( ްށަރ ބ ްނިއެޖްއާރިހެވިދ ްނިތަމގެ ުތގޮ ާވއި ަފްށޮކްނާޔަބ ؛ ްނަކެނ ވެދްނގެ އް ަތުޖާޗ ިއާކަތީފ ހެޖްނަކއް ަދ ްށަކަތާރާދިއ ގެ ުތަލުއ ަދ )13( ؛ާމްނިޒ ގެ ުމުކްއެދ ؛ްތގޮ ެނ ވެރުކއާ ްނުވްސަބްއ ެއ )14( 27 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ ީކަޓްނަމްޓްސެވްނިއ ާވްތަބްސިނ ްނުވްސަބްއ ެއ )15( ހެޖްނަދަހ ްއެޓްނަމްސެސެއ ްޓްކެޕްމިއ ްލަޓްނެމަރަޔވަ ްނެއ ާޅައަޑނަކ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ްށަމަކ ޅގު ާމުދެހ ްޓްނަމްސެސެއ އެ ،ަމަންއެޓްނަމްޓްސެވްނިއ ؛ އް ަތުލޫސުއ ްށަމުރުކްޓްސެވްނިއ ުކއެ ާކަކަތުޠުރަޝ ީކަޓްނަމްޓްސެވްނ ިއ )16( ާރުކ ިއގަ ްއއެ ާރިއާދ ާވއި ަފްށޮކަދްއުހ ްނގެ ިޅގު ާޓްނަމްޓްސެވްނިއ އެ ،ަމަންއެޓްނަމްޓްސެވްނިއ ؛ްއަތުޠުރަޝ ހެޖްނަރުކަމަހިރުފ ުރަޓްސެވްނިއ ެނާރުކުލްއަޙ އް ަތަލަސްއަމ ވާ ާމިދ އި ގަ ުދެމެދ ގެ ުތާރަފ ެދ )17( ؛ްތގޮ ްނުވްސަބްއެއ ަތަވުނ ،ްށަމުރުކިއޮސ ިއގަ މު ުވްސަބްއއެ ެއ )18( ވެދ ްށަމުރުކ ްނިއަދަފެއ ްނވު ްސަބްއެއ ަތަވުނ ،ްށަމުދޯހ އި ގަ މު ުވްސަބްއއެ ަތަވުނ ،އި ގަ ުތގޮ ގެ އް ެރަވްތިހ ްނުވްސަބްއއެ ަތަވުނ އި ަކަޓްށަމަކިރުކިއޮސ ްނިއަދަފެއ ްނުވްސަބްއެއ ަތަވުނ ،ިއަކަޓްށަމަކްނިދިއަދޯހ ްއެލަމަޢ ގެ ްނަޝްޕަރޮކ ،ިއގަ ުލިބާޤުމ ގެ އ ، އި ަކަޓްށަމުރުކ ްނުކަތާރަފ ްސެވއް ެއ ވާ ިރެވިއަބ ިއގަ ުމުވްސަބްއެއ ުޅޮކެދ ާނަޝްޕަރޮކ ާރުކްނާޔަބ ްށަމަކ ެނާވުނިއަފގާ ްނިހ ؛ާދްއާމ ުރުތިއ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ ުދިއާވގަ ާދަހ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ )19( .ްނަކްނަކ ާވިއަފްށޮކްނާޔަބ ިއގަ ުރަބްނަނ ަނަވ ) 18 ( ގެ )ށ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ނ( އި ގަ ްޓްނމަ ީރގް އެ ްޓްނަމްޓްސވެ ްނިއ ާދްއމާ ުޅޮކެދ ާނަޝްޕަރޮކ ގެ ާދްއާމ ެއ ަތަވުނ ެނާދްނގެ ިޑނެކ ުރާބ ގެ ާދްއާމ ެއ ،ުހަފްށަމުނެމިހ ިއގަ ުމުވްސަބްއއެ ެއ ްއެއާދްއާމ ްނެހެއ ެނާދްނގެ ިތެނ ުރާބ .ެވއެ ެނާވުނ ްނގެ ިއަނަމިހ 28 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ ުބ ާބ ަނަވުރަތަހ ްނ ަކިރެތާކްއަރ ިއާތަޔާމިޙ ވެދިބިލ ްށަންނުރަޓްސެވްނިއ ިއާއާމްނިޒ ެގްނުރަޓްސެވްނިއ ިއާނޫނާޤ ިމ ،ްނުރަޓްސވެ ްނިއ ގެ ުރ ބ ާރުކްޓްސެވްނިއ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ .27 ްށަމުރުކުލަމަޢ ްށަތޮގްއެއ ާނޫނާޤ ާމ ްނިޒ ްތޮއ ްނިރޮފ ިއާކަތްނވު ްސަބްއެއ ިއާކަތުދިއާވގަ ާދަހ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ގެ ުމުވުމިޒާލ ްނަރުކުލަމަޢ ްށަކަތުޠުރަޝ ގެ ްސްނަސއި ަލ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ މާ ްނިޒ ގެ ުމުރުކުލަމަޢ ްށަކަތުދިއވާ ގަ ިއާކަތުނޫނާޤ ގެ ޖްއާރިހެވިދ ،ްށަރުތިއ .ެވެއެނާންނޮއ ްށަޗއް ަމ ގެ ުކަތްތާރަފެއ އި ާކަތްޓްނަމްޓްސވެ ްނިއ ވެރުކުމިއާޤ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ .28 ްލަބަޓިއުކިއ ްޑްނެއ ރައެފ ްޓ ްނަމްޓީރްޓ ްނަކިރެތާކްއަރ ިއާތަޔާމިޙ ަމަހިރުފ ްށައާދއި ަފ ގެ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ެއ ްށުފެދ ،ީނާވްނަރުކުލަމަޢ ުދެމާކަތްޓްނަމްޓްސެވްނއި ަދަފެއ ިދައ .ެވެއވެ ްނގެ ިބިލ .ެވެންނިތަމގެ ުތގޮ ާވްތގޮ އް ެއ ާކަތުތަސާޔިސ ުޑޮބ ްނަކަމާހ ަންނެފ ގެ ްއެޓްނމަ ްޓްސެވްނިއ ާރުކ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ ުކަރަޓްސެވްނިއ ގެ ުރ ބ )ހ( .29 ާދިއަފ ެގްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ެގުމުޔިދްނެގ ްށަރ ބ ްނިއެޖްއާރިހެވިދ ާރުބނައ ާދިއަފ ދެފުއ ްނުލާމްސުއަރ ެއ ،ިއާލާމްސުއަރ ުޤ ްއަޙ ެމްނޮކ ަދަފެއ ުޤްއަޙ ގެ ުމުޔިދްނގެ ްށަމުއަޤ ގެ ުރަޓްސެވްނިއ ެއ .ެވއެ ެވްނގެ ިބިލ ްށަކަރަޓްސެވްނިއ ގެ ްޓްނަމ ޕ ްފޮއ ްސްނަލެބ ،ްސެވަމަންތޮއ ްނެހެއ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ށ( ުޑޮބ ަދަފ ްއމެ ަކިތަދ ގެ ްޖްނ ޗްސްކއެ ްނިރޮފ ަތަވުނ ްއެމަކިތަދ ވާ ިއަފިހެޖްނާލިތަމިރުކ ްނިއެޖްއާރިހެވިދ ާކަމަކުރަނީހ ީދާޞިތްޤިއ ގެ އ ަތވަ ުނ /ިދައ ުލާމްސުއަރ ގެ ްޓްނ މަ ްޓްސެވްނިއ ިއގަ ްއެޅަވިޑނަދ އް ެކަތުޠުރަޝ ިކވަ ިއގަ ުމުޔިދްނގެ ްށަމުއަޤ ާރުބނައ ާދިއަފ ހެބާމަކ ގެ ުތަލުއަދ ،ުރާޔިތްޚިއ ގެ ުމުޅެއަޑނަކ ްށަމުރުކަމަހިރުފ .ެވއެ ެވްނގެ ިބިލ ްށަކަތްތާރަފ 29 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ،ްތަޔާމިޙ ިއާމަކިރެތާކްއަރ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ ުބާބ ިމ )ހ( .30 ްއ ަތްތަލާޙ ާންސިތްސިއ ްނިއަދަފއެ ްށަކަތްޓްނަމްޓްސވެ ްނިއ ވ ެރުކުމިއާޤ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ ްނުކަނޫނާޤ ާދަހ ްނުތގޮ ޅގު ާމަކްނަކ ިވިނަންނައ ،ްސެވަމަނުނުވެދިބިލ ޅގު ާޓްނމަ ްޓްސެވްނިއ ެއ ަތަވުނ ްށަކަޓްނަމްޓްސވެ ްނިއ ަދަފެއ .ެވެއަޅާނ ްއެހަރުހ ުނޫނާޤ ިމ ްށަކމަ ުއަނގެ ްއެމަކިނަހ ްށަކަޤްއަޙ އި ގަ ުތގޮ ެއ ުރާބ ީތަދާޔިސ ގެ ޖްއާރިހެވިދ )1( ؛ިއަކަޓްށަމުޓްއެހެމެދ ިއާތަމާލަސ ިއާޢާފިދ ގެ ުދްއަޙަރަސ ގެ ޖްއާރިހެވިދ )2( ؛ އި ަކަޓްށަމުޓްއެހމެ ެދ ިއގަ ުތގޮ ެއ ްނަކިރެތާކްއަރ ؛ އި ަކަޓްށަމުރުކްތަޔާމިޙ ިށެވާމިތ ގެ ޖްއާރިހެވިދ )3( ؛ިއަކަޓްށަމުރުކްތަޔާމިޙ ްއަތުޤްއަޙ ީނާސްނިއ )4( އް ެމަކުޑަމިލަބ ިރެތާކްއަރުނ ަތަވުނ ، އް ެއާޘިރާކ ީތަރުދުޤ )5( .ިއގަ ުތަލާޙ ާވިތަމިރުކ ިކަވ ،ީނާވްނާވ ްއަތުޅަވަޔިފ ާޅައ ްނުށަދ ގެ ާދްއާމ ިމ )ށ( އި ގަ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ ،ިއަލުނ ާކަމުރުކުޒާމައ ްށަކަރަޓްސެވްނިއ ވާ ްނުނ ބ ްނެހެމްނޮކ ްށަމުރުކުލިޞާޙ އް ަތުދަޞްޤަމ ާރުކްނާޔަބ .ެވއެ ގަ ުމަކ ްއެކަތުޅަވަޔިފ ޅެއ ްށަރަވްނިމ ވާ ިއަފްށޮކުމއި ާޤ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ )ހ( .31 ީވުނެމ ިއަގްއެކަތްތަލާޙ ަޞްއާޚ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްށަތަލުއަދ ްނުތަލއު ަދ ަތަވުނ ިއގަ ުމުނ ބ ގެ ުމގު ެނ ްށަތަލުއަދ ްއެޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނ ުގެނުނ ، ްއެނޫނާޤ ާދަހ ްނުހަފ ގެ ުނޫނާޤ ިމ އި ގަ ުމުނ ބ ގެ ުމުރުކިރާފަޔވި ެއ އް ެތައާރުޖއި ްސވެ ްއެއ ީޛީފްނަތ ަތަވުނ ،ްސަޔވި ްށޮކިރެވުދެމ ގާ ނިހުރާބ ގެ ުތަލުއަދ ަތަވުނ ްނުތަލުއަދ ،ްސަޔވި ްށޮކިރެވުދެމ .ެވެއެނވާ ުނ ްނގެ އި ގަ ްނިހ ްއެލަމަޢ ްސވެ އް އެ ،ްށޮކިރެވުދެމ ްއއެ ާރާދިއ އި ގަ ޖއް ާރިހެވިދ ، ްސެވަމަންތޮއ ްނެހެއ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ށ( ިދައ އި ގަ ުކަތްތަލާޙ ިވިނަންނައ ،ްއެޓްނަމްޓްސެވްނިއ ާވއި ަފްށޮކުމިއާޤ 30 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ ްށަތަލުއަދ ްނިތަމގެ ުތގޮ ާވަމަހިރުފ ްއަތުޠުރަޝ ިވިނަންނައ .ވެ ެއެނާދގި ެނ ްއެއާފްނަމ ުމްނާޢ ގެ ުތަލުއަދ ާވްނގެ ވެ ްނާޔަބ ިޅެއަޑނަކ )1( ގެ ުދްއަޙަރަސ ގެ ޖްއާރިހެވިދ ަތަވުނ ިއަކަޓްށަމުރުކުލިޞާޙ ިދައ ؛ިއަކަޓްށަމުޓްއެހެމެދ ްނަކިރެތާކްއަރ ވާ ްތގޮ އް އެ ާކަތުތައާރުޖިއ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ ުނޫނާޤ ިމ )2( ިދައ ؛ްނިތަމގެ ުތގޮ .

ުހަފްށަމުނިދިބިލ ުލަދަބ ަނ ށަކއެ ްށަކަޓްނަމްޓްސެވްނިއ ެއ )3( ްއެޓްނަމްޓްސެވްނިއ ާވިއަފްށޮކަދްއުހ ،ިއަކަޓްށަމުނ ބ ގެ ުނޫނާޤ ިމ )ނ( ވާ ްނގެ ިބިލުރާބ ްނުތަލުއަދ ،ީނަވެއ ިއަފެނުބ ްށަމަކ ްނގު ެނ ްށަތަލުއަދ ަތަވުނ ްނގު ެނ ާދީސ ްށަތަލުއަދ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ެއ ްނުކަތާރަފ ،ްނުކަތގޮ ާރުކުލަމަޢ ްނުކަތާރަފ ވާ ްނގެ ިބިލުރާބ ްނުތަލުއަދ ްތޮއ ްށަރަޓްސެވްނިއ ެއ ްށަމުދޯހ ާފްނަމ ގެ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ެއ .ެވެށަމުޔިދްނގެ ެވީފަނ ުތަޞުރުފ ިވިނަންނައ ،ްސެވަމަންތޮއ ްނެހެއ )ނ( ިދައ )ށ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ރ( ްނގު ެނ ްށަތަލުއަދ ްއެޓްނަމްޓްސެވްނިއ ާވިއަފްށޮކަދްއުހ ،ީކަމަކްނަކ ގެ ުތަލުއަދ ްނުތގޮ ގެ ްއއެ ާޖީތަނ ގެ އ ،ިދައ .ެވއެ ެނ ވެލެބުނ ްއއެ ގަ ުމަކ ްއެމިޒާލ ްށަކަމުނިދ ުލަދަބ ަނ ށަކެއ ްށަޓްނަމްޓްސެވްނިއ ެއ ްނުތާރަފ .ެވއެ ެނ ވެރުކުނ އް ެޓްނަމްޓްސެވްނިއ ިކަވ ަތަވުނ ްއެރަޓްސެވްނިއ ިކަވ )1( ؛ްނގު ެނ ްއެހުކެޓ ގާ ަނ ްށަތަލުއަދ ިތެނ ްއެމުރުކުތާފަތ ްށަކަޓްނަމްޓްސެވްނިއ ިކަވ ަތަވުނ ްށަކަރަޓްސެވްނިއ ިކަވ )2( ؛ްނުދެހ ްއެދިއާވގަ ަތަވުނ ްއެނޫނާޤ ިތެނ ްއމެ ުރުކުޒާމައ ްށަކަޓްނަމްޓްސެވްނިއ ިކަވ ަތަވުނ ްށަކަރަޓްސެވްނިއ ިކަވ )3( އް ެދިއވާ ގަ ަތަވުނ ްއެނޫނާޤ ާދަހ ިތެނ ްއމެ ުރުކުޒާމައ ގެ ުރަޓްސެވްނިއ ެއ ްނުބަބަސ ގެ ުމުރުކުޛީފްނަތ ؛ ްނުއައ ްއެމަކިނަހ ްށަމގު ްނިހ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ 31 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ ،ިއަކަޓްށަމުރުކްތަޔާމިޙ ްއަތްތާރަފ ާދޯހ ްތަމުދިޚ ިއާލަދުމ )4( ިޅުމ ަތަވުނ ،ިއަކަޓްށަމުވުޓްއުހ ްއެލަމަޢ ީއާނިޖ ަތަވުނ ަޔވި ިތަމިރުކ ްއެމުލްއގެ ްށަދާޞިތްޤިއ ގެ ުމުއަޤ ގެ ުދްއަޙަރަސ ގެ ޖްއާރިހެވިދ ަތަވުނ ،ިއަކަޓްށަމުނިދުނ ްށަކަރަޓްސެވްނިއ ިކވަ ،ިއަކަޓްށަމުޓްއެހެމެދ ްނަކިރެތާކްއަރ ުނޫނާޤ ިތެންއމެ ުރުކުޒާމައ ްށަކަޓްނަމްޓްސެވްނިއ ިކވަ ަތަވުނ ؛ްނުޅެއ ްއެޅވަ ަޔިފ ާރުކަދްއުހ ްށަކަރަޓްސެވްނިއ ްނުށަދ ގެ ާދްއމާ ަނަވ 23 ގެ ުނޫނާޤ ިމ )5( .ްނުރުކުލިޠާބ ްސްނަސިއަލ ާވިއަފްށޮކޫދ ވާ ިއަފްށޮކުމއި ާޤ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ )ހ( .32 ްނ ުނިދުލަދަބ ްށަޓްނަމްޓްސެވްނިއ 31 ްނުށަދ ގެ )ށ( ގެ ާދްއމާ ަނަވ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ްއެޓްނަމްޓްސެވްނިއ ުލަދަބ ަނ ށަކެއ ްށަރަޓްސވެ ްނިއ ެއ ،އި ގަ ުތަލާޙ ގާ ަނ ްށަތަލުއަދ .ވެ ެއެނާވްނ ދ ުރަވްނމި ގެ ުލަދަބ ަނ ށަކއެ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ށ( ގާ ަނ ްށަތަލުއަދ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ،ީނާރުކްތަޔާޢިރ ިއގަ ުމުރުކުބާސިހ .ެވެށައުޔިލެވ -ްޓެކާމ ރައެފ ގެ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ެއ ،ްށައަމަހ ާޚީރާތ ިއމާ ުޅެއަޑނަކ ުލަދަބ ަނ ށަކއެ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ނ( ާދަހ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ،ުތައާރުޖިއ ެނާރުކުލަމަޢ ިއގަ ުމުނިދުލަދަބ .ެވއެ ެނާވްނަރުކްނާޔަބ ިއގަ ުދިއވާ ގަ ުބ ާބ ަނަވްސަފ ްނ ުޅެހަށުހ ާވުކަޝ ިއާމުޅެއ ުޅަވަޔިފ ވި ިނަންނައ ްނުކަތާރަފ ގާ ްނިހ ްއެޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ .33 ްއ ަތުލަމަޢ ުފާލިޚ ާނޫނާޤ .ެވެކެމަކާނަމ ީކަމުރުކ ްއެމަކ ްނިއެރެތ ގެ ުމަކްނަކ 32 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ ާވިއަފްށޮކޫދ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ )ހ( ްނެހެއ އި ަވަޔިފ ިރާފަޔވި ވާ ިއަފްށޮކަދްއުހ ްނުށަދ ގެ ްސްނަސިއަލ ްނިރޮފ ާވިއަފްށޮކޫދ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ަތަވުނ ްނގު ްނިހ ްއއެ ިރާފަޔިވ ިއާނޫނާޤ ިމ ިރާފަޔވި ގާ ްނިހ ްނުށަދ ގެ ްސްނަސިއަލ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ؛ްނގު ްނިހ ްށަފާލިޚ ާދިއވާ ގަ ާވިއަފާލާވަލުކެއ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ްއެލަމަޢ ުފާލިޚ ާކަތުޠުރަޝ ގެ ްސްނަސިއަލ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ )ށ( ؛ްނުރުކ ްނުމުރުކްއެލަމަޢ ުފާލިޚ ާއްސްނަސިއަލ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ )ނ( އި ގަ ރެތ ގެ އް ެތަދްއުމ ގާ ްނައ ްނީރްޓްސިނިމ ްށަމުރުކުޅގަ ނަރ ްއެމަކެއ ؛ްނުރުކުނުޅގަ ނަރ ްއެމަކެއ ިތެންއެބަބަސ ާވްނގެ ީށަކެއ ްނޫނަޙއް ަޞ ިއގަ ުމުދޯހ ްސްނަސިއަލ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ )ރ( .ްނުޅެހަށުހ ުތާމޫލުޢަމ އް ެތައާރުޖިއ ިކަވ ިއގަ މު ުޅެއ ުޅވަ ަޔިފ ްނުތގޮ ޅގު ާކަމަކ ިކަވ ިއގަ ުނޫނާޤ ިމ .34 ާވުފާލިޚ ާނޫނާޤ ުދެމާންނުރަޓްސެވްނިއ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ،ިއގަ ުކަތްތަލާޙ ްނޫނެއ ިއވަ ަޔިފ ިއގަ ުތަލާޙ ާވއި ަފާޅައަޑނަކ ްނ ުޅެއ ުޅ ަވަޔިފ 33 ވި ިނަންނައ ުދެމާކަތާރަފ ާރުކ ްއެލަމަޢ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ ާދްއމާ ަނަވ .ެވެއެނވާ ްނަޅއަ ުޅަވަޔިފ ްނިތަމގެ ުތގޮ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ިއާނޫނާޤ ިމ ީނަދްނގެ ްށައިރުކ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ )ހ( ްށައީރްޓްސިނިމ ްށަމަކްށަފާލިޚ ާކަތުދިއވާ ގަ ާވިއަފާލާވަލުކެއ ްށަމުވީރާދުބާވަޖ ްށަމަކެއ ްށޮކްނާޔަބ ުބަބަސ ވެރުކގަ ަހާފ .ވެ ެއެނާވްނ ދ ްއެހިޓޯނ ްނުމުޔިލ ީދުތަޞުރުފ ްށަރަޓްސެވްނިއ ަތަވުނ އް ެމަކ ިކަވ ިއގަ ުހިޓޯނ ާވިއަފްށޮކްނާޔަބ ިއގަ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ށ( ްށަމުރުކުޅގަ ނަރ ިއގަ ރެތ ގެ އް ެތަދްއުމ ިކަވ ްއެކަތްއަތްނަކ ިކަވ .ެވއެ ވެ ްނގެ ިބިލ ްށައީރްޓްސިނިމ ުރާޔިތްޚިއ ގެ މު ގު ްނެއ ، ްނުމުނިދ ްސިޓޯނ ާވއި ަފްށޮކްނާޔަބ ިއގަ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ނ( ިއަލުނ ާކަބަބަސ ާވްނގެ ީށަކެއ ްނަކްނަކ ާވިއަފްށޮކްނާޔަބ ިއގަ ުހިޓޯނ ެއ ، ާވއި ަފގާ ްނައ ްނީރްޓްސިނިމ ަތަވުނ ަމަނާވުނިއަފްށޮކުޅގަ ނަރ 33 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ،ަމަނާވުނިއަފެވީރާދުބާވަޖ ްށަހިޓޯނ ެއ ްނިތަމގެ ުތގޮ 35 ުދެމާކަތާރަފެއ ،ްށޮކާނަމިރޫޖ ްއެތާރަފއެ ްނުށަދ ގެ ާދްއާމ ަނަވ .ެވއެ ެނ ޅެއ ުޅަވަޔިފ ާނޫނާޤ ިމ ،ުކަދނިހ ާހާވުނިއަފްށޮކްނާޔަބ ްށަކަތގޮ ްނެހެއ ިއގަ ުނޫނާޤ ިމ .35 ާނ ަމިރޫޖ .ވެ ެއެނ ވެރުކާނަމިރޫޖ ްނިއަދަފ ވި ިނަންނައ ްއަތްތާރަފ ާވުފާލިޚ ްއެލަމަޢ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ )ހ( ގެ ާދއް ާމ ަނަވ 33 ގެ ުނޫނާޤ ިމ )ހ( ިޅުމ ގި ްނިހ ްއެތާރަފެއ ިތެނަދްއުހ ،ަމަނިފިއގަ ްނިހ ްއެތާރަފ ްސެވއް ެއ 30 ްސީރިތ( % ގެ ގު އަ ގެ ްޓްނަމްޓްސވެ ްނިއ ަތަވުނ ގެ ީރާފަޔިވ .ެވެއެނ ވެރުކާނަމިރޫޖ ްނުކަދަދަޢ ްނޫނުޑޮބ ެރުވްށައ )ަތްއަސްނިއ ްއެލަމަޢ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ )ރ( ގެ ާދއް ާމ ަނަވ 33 ގެ ުނޫނާޤ ިމ )ށ( ިއަލަބ ްށަނިމުޑޮބަޑުކ ގެ ުމަކެއ ،ަމަނިފިއގަ ްނިހ ްނުކަތާރަފ ްސެވއް ެއ 1,000,000/- ( 100,000/- ިއއާ ާޔިފުރ ަކްއަލްއއެ ( ްއެތާރަފެއ .ެވެއެނ ވެރުކާނަމިރޫޖ ްނުކަދަދަޢ ގެ ުދެމެދ ާއާޔިފުރ )ްނައިލިމ ްއެއ( ިއގަ ާދްއާމ ަނަވ 33 ގެ ުނޫނާޤ ިމ ،ީކަލަމަޢ ިރުކ ްނުތާރަފެއ )ނ( ިއަލަބ ްށަނިމުޑޮބަޑުކ ގެ ުމަކ ،ަމަންއެލަމަޢ ްނެހެއ ާރުކްނާޔަބ 1,000,000/- ( 100,000/- ިއއާ ާޔިފުރ ަކްއަލްއއެ ( ްއެތާރަފެއ .ެވެއެނ ވެރުކާނަމިރޫޖ ްނުކަދަދަޢ ގެ ުދެމެދ ާއާޔިފުރ )ްނައިލިމ ްއެއ( ގެ ްޓްނމަ ްޓްސެވްނިއ ަތަވުނ ގެ ީރާފަޔިވ ިޅުމ ގާ ްނިހ ްނުތާރަފެއ ަތަވުނ 10 .ެވެއެނ ވެރުކާނަމިރޫޖ ްނިއ )ަތްއަސްނިއ ްއެއަހިދ( % ގެ ގު ައ ާކަޓްނަމްޓްސވެ ްނިއ ްނިރޮފ ާވިއަފްށޮކުމިއާޤ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ )ހ( .36 ުޤ ްއަޙ ެގުމުޅެހަށުހ ަލަސްއަމ ާކަމުމްނިނ ާމްނިނ ްނީރްޓްސިނިމ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ްނުތގޮ ޅގު ގެ ުތަލުއަދ ްނުތގޮ ޅގު ާކަޓްނަމްޓްސެވްނިއ ަދަފެއ ަތަވުނ ،ްނގެ ިޅގު ްށަކަރަޓްސެވްނިއ ެއ ްނގެ ިޅގު ާކަމުމްނިނ ާމްނިނ ްނުކައާރާދިއ .ެވެއެނާދިޅެހަށުހ ާވުކަޝ ްށައީރްޓްސިނިމ 34 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ އި ަކަޓްށަމުލެބ ްއަތަލަސްއަމ ާޅަހަށުހ ްނުށަދ ގެ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ށ( .ވެ ެއެނާވްނަންނޮއ ިއަފާލާވަލުކެއ ްއެއީޓިމޮކ ާޢަޖާރުމ ިއގަ ީރްޓްސިނިމ ވާ ްތަބްސިނ ާވުކަޝ ެއ ިއގަ ީޓިމޮކ ާޢަޖާރުމ ާލާވަލުކެއ ްނުތގޮ ެއ .ެވެއެނާވުންނގެ ިނެމިހ ްއެތާރަފ ިވުލިމާޝ ިއގަ ުމުމްނިނ ްނުމްނިނ އް ަތާވުކަޝ ޅެހަށުހ ްށައީރްޓްސިނިމ ްނުށަދ ގެ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ނ( އި ގަ ުމުޅއެ ަޑނަކ ްއެތގޮ ްނީރްޓްސިނިމ ްނުތގޮ ޅގު ާމަކ ިއަލަބ އި ގަ ުދިއާވގަ ާދަހ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ،ުތައާރުޖިއ ެނާރުކުލަމަޢ .ެވއެ ެނާވްނަރުކްނާޔަބ ްނގެ ިޅގު ާއާވުކަޝ ޅެހަށުހ ްނުށަދ ގެ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ރ( ،ަމަނާވުނިއަފިދޯހ ްއެލްއަޙ ްށަމުމްނިނ ާމްނިނ ްނީރްޓްސިނިމ ަތަވުނ ުޤްއަޙ ގެ ުމުޅެހަށުހ ްށަޓޯކ ހެބާމަކ ަލަސްއަމ ެއ ްށަމުރުކުލްއަޙ ަލަސްއަމ ިއގަ ްޓްނަމީރގް ެއ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިތަމގެ ުތގޮ ާވްތގޮ ްއެއ ާކަތުތައާރުޖިއ ިއާކަތުލޫސުއ ާވިއަފާޅައަޑނަކ .ެވެއެވްނގެ ިބިލ ްށަރަޓްސެވްނިއ ުރާޔިތްޚިއ ގެ ުމުރުކުލަމަޢ ިއ ަބ ަނަވްނިތ ްނ ުރުކުލަމަޢ ްށަކަތާދަހާޢުމ ީމާވްޤައްލަނިއަބ ުބ ާބ ަނަވަހ ްއ ަތާދަހާޢުމ ީމާވްޤައްލަނިއަބ ޅުގާއިރާފަޔިވ ިއާޓްނަމްޓްސެވްނިއ އި ގަ އް ެއާދަހާޢުމ ީމާވްޤައްލަނިއަބ ޅގު އާ ިރާފަޔިވ ިއާޓްނަމްޓްސެވްނިއ )ހ( .37 ްނިރޮފ ވެރުކ ިއަގ ޖްއާރިހެވިދ ްނުތޮގ ޅުގ ާކަތްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ވާ ިރެވިއަބ އި ގަ ާދަހާޢުމ ެއ ،ިއގަ ުތަލާޙ ާވިރެވއި ަބ ްނިއެޖްއާރިހެވިދ ްށަމަކްނަކ ނެމިހ ިއަގާދަހާޢުމ ްނުރަޓްސވެ ްނިއ ްނިރޮފ ގެ އް ެކަތުމުއަޤ ަތަވުނ ްއެމުއަޤ ްނ ުނިދްނަކްސިއ ުތާފަތ ްނުތގޮ ޅގު ާކަތްޓްނަމްޓްސެވްނއި ްނިރޮފ ާރުކ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ އި ގަ ުތަލާޙ ާވިއަފާޅައަޑނަކ ިއގަ ްއއެ ާދަހާޢުމ ެއ ްއެކަތުލޫސުއ .ެވެށަކަތުލޫސއު ާވއި ަފާޅައަޑނަކ ިއގަ ްއެއާދަހާޢުމ ެއ ،ީނާރުކުލަމަޢ 35 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ ޅގު ާޓްނަމްޓްސވެ ްނިއ ،ިއަކަޓްށަމުނ ބ ގެ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ށ( ްލަރަޓެލއި ަބ ،އި ގަ އި ަނާމ ގެ ާދަހާޢުމ މީ ާވްޤައްލަނިއަބ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްލަރަޓެލިޓްލަމ ،ިއއާ ީޓީރްޓ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނަވިނިމ ވެލުކެއ ްއަތުލޫސުއ ޅގު ާޓްނަމްޓްސެވްނިއ ،އި ާއީޓީރްޓ .ެވެއެނެމިހ ްއ ަތްނުވްސަބްއއެ ގެ ީރާފަޔިވ އި ގަ އް ެއާދަހާޢުމ ަދަފ ާރުކްނާޔަބ އި ގަ ާދްއާމ ަނަވ 37 ގެ ުނޫނާޤ ިމ )ހ( .38 ާވިރެވިއަބ ްނިއެޖްއާރިހެވިދ ްނުތިޔްއަރިހެވިދ ްށަކަތާދަހާޢުމ ްށޮކުމްނާޢ ްއެއާދަހާޢުމ ެއ ،ަމަނެޖއް ެވިރެވއި ަބ ްނިއެޖްއާރިހެވިދ ްނ ުވުމިޒާލ ްނުރުކުލަމަޢ .ވެ ެއެނާވްނަރުކުޢިއާޝ ،ީކައާދަހާޢުމ ީމާވްޤައްލަނިއަބ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ށ( އް ެއާދަހާޢުމ ހެޖްނަލުފުއ ްއެމާޒިތްލއި ްސެވއް އެ ްނުތިޔްއަރިހެވިދ ހެބާމަކ ގެ އް ެއާދަހާޢުމ ެއ ،ީދާލާވަޙ ާނޫނާޤ ިމ ،ަމަނާވއި ގަ ުމަކ .ެވއެ ެނާވްނަރުކުޢިއާޝ ިއގަ ުޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހެވިދ ްއަތިއަބ ޅގު ާޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިތަމގެ ުތގޮ ވާ އި ގަ )ށ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ނ( އި ގަ ުޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހެވިދ ްއއެ ާދަހާޢުމ ީމާވްޤައްލަނިއަބ އި ގަ ުމަކ ްއއެ ަބ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ީކައާދަހާޢުމ ެއ ،ުކެއާމުވެރުކުޢިއާޝ ،ުކެއާމުށެފ ްނަރުކުލަމަޢ ްށަކައާދަހާޢުމ ެއ ިދައ .ެވެއެނ ލެބ ޅގު ާމަކ ްށަޗްއމަ ގެ ްނުތިޔއް ަރިހެވިދ އް ަތުލޫސުއ ާވއި ގަ ާދަހާޢުމ ެއ .ެވެއެނގާ ނިހ ްށަތަބްސިނ ްނަރުކުލަމަޢ ްށަނޫނާޤ ިމ ،ްއަތުލޫސއު ާރުކްނާޔަބ ިއގަ ުބާބ ިމ )ހ( .39 ުރިއާށަފ ްނަރުކުލަމަޢ ްށަނޫނާޤ ިމ ާވިއަފެވިރެވިއަބ ްނިއެޖްއާރިހެވިދ ވާ އި ަފެވިރެވިއަބ ްނިއެޖްއާރިހެވިދ ްނިރުކ ގެ ުމުށެފ ްއ ަތާދަހާޢުމ ްށަޗްއަމ ގެ ުކަތާދަހާޢުމ ީމާވްޤައްލަނިއަބ ޅގު ާޓްނަމްޓްސެވްނިއ .ެވެއެނގާ ނިހ ޅގު ާޓްނމަ ްޓްސެވްނިއ ާރުކްނާޔަބ އި ގަ )ހ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ށ( 38 ަނަވ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ،ްނުތގޮ ޅގު ާކަތާދަހާޢުމ ީމާވްޤައްލަނިއަބ 36 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ ްނަރުކުލަމަޢ ްށަނޫނާޤ ިމ ،ުތައާރުޖިއ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ )ހ( ގެ ާދްއާމ 6 .ެވެއެނާވްނަރުކަމަހިރުފ ިއގަ ރެތ ގެ ުހަވުދްސަމ )ްއެއަހ( ާތާށަފ ިއ ަބ ަނަވުރަތަހ ިއ ަބ ުމްނާޢ ުބ ާބ ަނަވްތަހ ްނ ެހިނެހެއ ްނަރުކުލަމަޢ ްށަނޫނާޤ ިމ ،ުކެއާމުށެފ ްނަރުކުލަމަޢ ްށަނޫނާޤ ިމ )ހ( .40 ްނ ަކްނަކ ީލާޤިތްނިއ 25 79 ވ ެރުކ އި ގަ ޖްއާރިހެވިދ( / ުރަބްނަނ ުނޫނާޤ ،ްނިރުކ ގެ ުމުށެފ ްނީރްޓްސިނިމ ްނުށަދ ގެ )ުނޫނާޤ ހެބާޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ ްނުށަދ ގެ އް ެއްސްނަސިއަލ ްޓްނަމްޓްސވެ ްނިއ ްނިރޮފ ާވިއަފްށޮކޫދ ްނިރޮފ ާދްނގެ ްނުމގަ ްނިހ ްށޮކުމިއާޤ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ ގާ ްނިހ ްނގެ ިބިލަދްއުހ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ،ީކަކަތްޓްނަމްޓްސެވްނިއ .ެވެއެނ ލެބ އި ގަ މު ަކ ްއެކަތްޓްނަމްޓްސެވްނިއ 25 / 79 ުރަބްނަނ ުނޫނާޤ ،ްނިރުކ ގެ ުމުށެފ ްނަރުކުލަމަޢ ްށަނޫނާޤ ިމ )ށ( ގެ )ުނޫނާޤ ހެބާޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ ވެރުކ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ( ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ ްނގެ ީދ ަދްއުހ ްނީރްޓްސިނިމ ހެބާމަޒިރޫޓ ްނުށަދ ،ްއަތްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ ާދްނގެ ްނުމގަ ްނިހ ްށޮކުމިއާޤ ްށަނޫނާޤ ިމ ،އި ަކަޓްށަމުރުކީރަޓްސިޖަރ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ 12 އި ގަ ރެތ ގެ ުހަވުދްސަމ )ަރާބ( ާތާށަފ ްނަރުކުލަމަޢ .ެވެއެނާވްނަޅަހަށުހ ްށަކަތގޮ ްނޫނ ްނުށަދ ގެ އް ެއަދްއުހ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ )ނ( ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ ްނިރުކ ގެ ުމުށެފ ްނަރުކުލަމަޢ ްށަނޫނާޤ ިމ ްނަރުކުލަމަޢ ްށަނޫނާޤ ިމ ،ްނުކަތިރާފަޔިވ ގެ ުރ ބ ާވއި ަފްށޮކުމިއާޤ 15 12 ަނަވ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ިއގަ ރެތ ގެ ުހަވުދްސަމ )ަރާބ( ާތާށަފ 37 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ ިދެއ ްށައަދްއުހ ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ ްނުށަދ ގެ ާދްއާމ .ެވެއެނާވްނަޅަހަށުހ ާކަތްނުޅެހަށުހ ާޅަހަށުހ ްނުށަދ ގެ )ނ( ިދައ )ށ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ރ( ާދަހ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ،ްއަތުލޫސއު ެނާރުކުލަމަޢ ްނުތގޮ ޅގު .ެވއެ ެނާވްނަރުކްނާޔަބ ިއގަ ުދިއވާ ގަ ،ްއަތްނުޅެހަށުހ ޅެހަށުހ ްށައީރްޓްސިނިމ ްނުށަދ ގެ )ށ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ބ( 6 އި ގަ ރެތ ގެ ުހަވުދްސަމ )ްއެއަހ( ްނގެ ެވަނގި ާތ ބިލ ްއެމުޅެހަށުހ ެއ ީދ ަދްއުހ ދ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ްށަކަތާރަފެއ ،ިއަމްނިނ ިއަލަބ .ެވެއެނާވްނަމްނިނ ޅެހަށުހ ްށައީރްޓްސިނިމ ްނުށަދ ގެ )ނ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ޅ( 12 )ަރާބ( ްނގެ ެވަނގި ާތ ބިލ ްއެމުޅެހަށުހ ެއ ،ުދެމާކަމުޅެހަށުހ .ވެ އެ ެނާވްނަމްނިނ ްއެތގޮ ްނީރްޓްސިނިމ ިއގަ ރެތ ގެ ުހަވުދްސަމ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ ުރުކއަ ެއ ،ްއެތާރަފ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ )ނ( ގެ ާދްއާމ ިމ )ކ( ްށަމުދޯހ ަދްއުހ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ އި ގަ ރެތ ގެ ުތަދްއުމ .ެވެއެނ ވެރުކުލިޠާބ ަދްއުހ ިރާފަޔިވ ގެ ްއެތާރަފެއ ،ަމަނިފިއަޅާނަށުހ އި ަވަޔިފ )ުނޫނާޤ ގެ ުނޯޒ ްކިމޮނޮކިއ ްލަޝެޕްސ( 24/2014 ުރަބްނަނ ުނޫނާޤ .41 ްނ ުނިދްނަކްސިއ ްށަނޫނާޤ ިމ ވާ އި ަފްށޮކްނާޔަބ އި ގަ އް ެނޫނާޤ ްނެހެއ ްނުތގޮ ޅގު ާޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ ުކެއާމުށެފ ްނަރުކުލަމަޢ ްށަނޫނާޤ ިމ ،ަމަނާރައުށުފ ާނޫނާޤ ިމ ްއެލޫސުއ .ެވެށަނޫނާޤ ިމ ީނ ދްނަކްސިއ ިއަދަހ އް ަތުދިއާވގަ ިއަހެމްނެއ ހެޖްނަދަހ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ )ހ( .42 ްނ ުގްނިހ ިއަދަހ ުދިއާވަގ .ެވެންނީރްޓްސިނިމ ީނގާ ްނިހ ްށަނޫނާޤ ިމ ،ްއަތުދިއާވގަ ހެޖްނަދަހ ްނުށަދ ގެ ުނޫނާޤ ިމ )ށ( 3 ގެ ުހަވުދްސަމ )ްއެނިތ( ްނގެ ިށެފ ްނުޚީރާތ ާށަފ ްނަރުކުލަމަޢ .ެވއެ ެނާވްނަރުކުޢިއާޝ ިއގަ ުޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހެވިދ ،ިއަދަހ ިއގަ ރެތ 38 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ 25/79 ުރަބްނަނ ުނޫނާޤ ،ުކެއާމުށެފ ްނަރުކުލަމަޢ ްށަނޫނާޤ ިމ .43 ުނ ޫނާޤ ވެލާވުއ .ެވެއީނުވުއ )ުނޫނާޤ ހެބާޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ ވެރުކ ިއގަ ޖްއާރިހެވިދ( ،ްށޮކުޤީދްޞަތ ،ެވްސާފ ުނޫނާޤ ިމ ،ީނާށަފ ްނަރުކުލަމަޢ ްށަނޫނާޤ ިމ .44 ްނ ުށެފ ްނަރުކުލަމަޢ ްށަނޫނާޤ 3 )ްއެނިތ( ްނގެ ިށެފ ްނުހަވުދ ާރުކުޢިއާޝ ިއގަ ުޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހެވިދ .ެވެންނގެ ިށެފ ްނުޚީރާތ ާވަމަހ ްސަވުދްސަމ ،ްނުތގޮ ވާ ިއަފްށޮކްނުނ ބ ްއެތާރާބިޢ ަތަވުނ އް ެޒްފަލ ިއގަ ުނޫނާޤ ިމ .45 ްނ ުރުކަނާމ އި ާކަތުޒްފަލ ިވިނަންނައ ،ުކަދނިހ ާހާވުނަހ ދ އް ެއަނާމ ްނެހެއ ްނގެ ިޅެއަޑނަކ ާވއެ އި ަފީދ ިއގަ ީރިތ ްށަކަތްތާރާބިޢ ިއާކަތުޒްފަލ އެ ،ީނަވެއ ިއަފީދ ްށަކަތްތާރާބިޢ .ެވެމުރުކަނާމ އި ގަ ުރ ބ ްނިއެޖްއާރިހެވިދ ،ީނަވއެ ިއަފެނުބ ްށަމަކ "ިނުފްނުކ ީސ ދިބ" )ހ( .ެވެށަކަތިނުފްނުކ ާވިއަފިވެރުކުމިއާޤ ިއަފެނުބ ްށަމަކ "ުރަޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ" ަތަވުނ "ުރަޓްސެވްނިއ" )ށ( 13 ގެ ުކަތްތާރަފ ާރުކްނާޔަބ ިއގަ ާދްއާމ ަނަވ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ،ީނަވެއ 18 އި ގަ ޖއް ާރިހެވިދ ްނުށަދ ގެ ާދްއާމ ަނވަ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ްނިއެރެތ ެމްނޮކ ވ ެދ ްސްނަސިއަލ ގެ ުމުރުކުމިއާޤ އް ެޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ .ެވެށަކަތާރަފ ޅގު ާޓްނމަ ްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ ،ީނަވެއ އި ަފެނުބ ްށަމަކ "ުރަޓްސިނިމ" )ނ( އި ގަ ްއެރއި ެއ ުތަޔްއިލޫއްސަމ ގެ ުމުރުކުޛީފްނަތ އް ަތުތަސާޔިސ .ެވެށަރީޒވަ ގެ ާރާޒުވ ގެ ުރާކުރަސ ާވއި ަފިވެރުކުލާވަޙ ޅގު ާޓްނމަ ްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ ،ީނަވެއ އި ަފެނުބ ްށަމަކ "ީރްޓްސިނިމ" )ރ( އި ގަ ްއެރއި ެއ ުތަޔްއިލޫއްސަމ ގެ ުމުރުކުޛީފްނަތ އް ަތުތަސާޔިސ .ެވެށައާރާޒުވ ގެ ުރާކުރަސ ާވއި ަފިވެރުކުލާވަޙ ވާ ިއަފިޅއެ ަޑނަކ ،ީނަވެއ ިއަފެނުބ ްށަމަކ "ްޓްނަމްޓްސެވްނިއ ްނިރޮފ" )ބ( ިކަވ ވާ ިއަފިޅެއަޑނަކ ަތަވުނ ްށމަ ގު ްނިހ ްއެޢޫރްޝަމ ިކަވ ،ްނިތަމގެ ްއެތގޮ ނާދްނގެ ިމެދ ،ްށަތގޮ ވާ ުނ ްށަމުރުކ އް ެތަކްއަސަމ 39 ްޓެޒގެ ގެ ުރާކުރަސިހވެ ިދ 141 :ުދަދައ 53 :ްމުއިލވޮ 18 އާ ްސްނަސިއަލ ވެރުކޫދ ްނުށަދ ގެ ާދްއާމ ަނަވ ގެ ުނޫނާޤ ިމ ްށައެޖްއާރިހެވިދ ުކަރަޓްސެވްނިއ ގެ ުރ ބ ްނިތަމގެ ުތގޮ ާވްތގޮ އް ެއ .ެވެށަމުއަނގެ ީޖޮލޯންކެޓ ަތަވުނ ްނުފަޒްއވަ ުމ ަތަވުނ ްލަޓިޕެކ ޅގު ާމަޒިރޫޓ ،ީނަވއެ ިއަފެނުބ ްށަމަކ "ީރްޓްސިނިމ ހެބާމަޒިރޫޓ" )ޅ( އި ގަ ްއެރއި ެއ ުތަޔްއިލޫއްސަމ ގެ ުމުރުކުޛީފްނަތ އް ަތުތަސާޔިސ .ެވެށައާރާޒުވ ގެ ުރާކުރަސ ާވއި ަފިވެރުކުލާވަޙ ______________________ 40