Ingingo ya 2: Ibisobanuro by’amagambo Article 2: Definitions of terms Article 2: Définitions des termes UMUTWE W’UBUNYAMAKURU WA II: UMWUGA CHAPITER II: JOURNALISM PROFESSION CHAPITRE JOURNALISME II : PROFESSION DE Icyiciro cya mbere: Ibisabwa abakora umwuga w’itangazamakuru Section One: Requirements for exercising journalism profession Section première : Conditions exigées pour exercer la profession de journalisme Ingingo ya 2: Ibisobanuro by’amagambo Article 2: Definitions of terms Article 2: Définitions des termes Muri iri tegeko, amagambo akurikira asobanuye ku buryo bukurikira: In this Law, the following terms shall be defined as follows: Au sens de la présente loi, les termes suivants ont les significations suivantes : 1° gusebanya: bwo uburyo gukoresha amagambo, inyandiko, amashusho, ururimi rw’amarenga cyangwa amafoto bitari ukuri hagamijwe agaciro n’icyubahiro; gutesha umuntu 1° defamation: intentional false communication, either through oral or elements, statements, visual written photographs or gestures with intention to harm a person’s reputation and respect; 33 1° diffamation : de fausses l’usage déclarations orales ou écrites, d’éléments visuels ou des photographies, le langage mimique, dans le but de porter atteinte à la dignité et à l’honneur de quelqu’un; 2° ibigo by’itangazamakuru ricuruza: ibigo amategeko agenga bikurikiza n’amategeko by’ubucuruzi y’ubucuruzi itangazamakuru; Official Gazette nº 10 of 11 March 2013 2° commercial companies: media commercial companies that are subject to Laws governing business as well as those governing media; 2° entreprises commerciales de médias: entreprises commerciales soumises à la législation commerciale et à la législation qui régit les médias; 3° ibigo by’itangazamakuru ridacuruza: ibigo bitari ibya Leta bikurikiza amategeko Leta agenga n’amategeko agenga itangazamakuru; imiryango itari iya 3° non-commercial media companies: private companies that are subject to non-governmental Laws organizations as well as those governing media; governing 3° entreprises non commerciales de médias: entreprises privées soumises à la législation qui régit les organisations non gouvernementales et à la législation qui régit les médias; 4° Ibinyamakuru byanditse: inyandiko zose zashyizwe zigatuburwa ahagaragara, hakoreshejwe uburyo ubwo ari bwo bwose kandi zigasohokera igihe cyagenwe; 4° print media publications: documents made public, multiplied by whatever method and regularly published in a specific period of time; 4° publications de médias écrits : écrits rendus publics, reproduits par n’importe quel mode d’impression et paraissant périodiquement ; 5° ibitangazamakuru: ibinyamakuru byanditse, interineti, radiyo na televiziyo, n’ibigo ntaramakuru bitangaza amakuru rusange cyangwa yihariye asohoka ku buryo buhoraho cyangwa mu gihe kimwe kandi kizwi kandi agamije gukwirakwizwa; 5° media organs: print media publications, internet, radio and television stations as well as news agencies that circulate, at continued or regular intervals, general or specialized pieces of information meant for being disseminated; 5° organes de médias : les publications de médias écrits, l’internet, les stations de radiodiffusion ou de télévision et les agences de médias diffusant de façon continue ou par intervalles réguliers des unités ou spécialisées et destinées à être diffusées ; d’informations générales 6° ibitangazamakuru bigenewe abana: ibitangazamakuru byose bigaragaza mu miterere cyangwa mu ntego zabyo ko bigenewe abana; 6° media organs for children: any media organ which indicates in its nature or in its objectives that it is meant for children; 6° organes de publications destinées aux enfants: toutes les publications qui, par leur caractère ou leur objet, sont destinées aux enfants ; 7° Inama Nkuru Urwego rwigenga ubushobozi bw’itangazamakuru; y’Itangazamakuru: rushinzwe kubaka 7° Media High Council: Independent institution responsible for media capacity building; 7° Haut Conseil des Médias: Organe indépendant chargé du renforcement des capacités des médias; 8° inkuru: Inyandiko, amajwi, amashusho 8° news: print, audio, visual or audio-visual 8° informations: élément imprimé, audio, 34 Official Gazette nº 10 of 11 March 2013 cyangwa amajwi n’amashusho bikozwe mu rwego rw’itangazamakuru; elements that are prepared for media purposes; visuel ou audio-visuel produit dans le cadre des médias ; 9° interineti: uruhurirane rw’imiyoboro y’ibikoresho by’ikoranabuhanga bihuriza hamwe mu amakuru aturuka mu mpande zitandukanye z’isi hakoreshejwe bw’itumanaho uburyo bunyuranye; guhererekanya kugeza 10° inzu ikwirakwiza ibinyamakuru: inzu hino ishobora kuba idaharanira igamije ibinyamakuru. Iyo nzu iharanira inyungu; inyungu cyangwa hirya no 11° inzu icuruza serivisi za interineti: ahantu bashaka hagenewe gukoresha interineti batanze ubwishyu; kwakira abantu uburyo 12° itangazamakuru: bwose bukoresheje amashusho, inyandiko, amajwi, cyangwa amajwi n’amashusho, amarenga interineti, cyangwa bukwirakwiza kandi bumenyekanisha muri rubanda ibyabaye, ibyo umuntu yemera, n’ibindi bishyizwe ahagaragara, hagamijwe cyane cyane no amakuru, kumenyesha kwigisha guhugura, guteza imyidagaduro imbere cyangwa kuruhura abantu; bitekerezo byose 9° internet media: a global system of interconnected computer net works of processing information at disseminating information by use of various means of communication; aiming 9° internet: système d’ordinateurs utilisés informations en pour utilisant technologie pour interconnecter plusieurs réseaux différents venant de par le monde entier; transmettre des la haute 10° company distributing Media publications: a Company that specializes the process of making media in publications available. The company may or may not be profit-making; 10° maison de distribution des publications de médias: maison spécialisée dans la distribution des publications. Elle peut être à but lucratif ou non lucratif; 11° internet café: place where people can access internet services against payment of a fee; 11° cybercafé : lieu qui offre des facilités l’internet moyennant d’utilisation de paiement; 12° media: any process, whether in print, visuals, audio or audio-visual, signs or internet to disseminate, broadcast and make known to the general public facts, opinions and any other expression of thought particularly in order to inform, educate and train to promote leisure or entertainment; 12° médias: tout moyen ou procédé imprimé, visuels, audio ou audiovisuel, signes ou internet permettant de diffuser et de porter à la connaissance du public des faits, des opinions ainsi que d’autres expressions de la pensée, spécialement dans le but d’informer, d’éduquer, de former et de promouvoir les sports ou loisirs ; 13° itangazamakuru rikoresheje interineti: itangazwa hakoreshejwe uburyo itumanaho mu inkuru bw’ikoranabuhanga 13° internet: Information published through the use of a high technology computerized system used to exchange information 35 13° médias sur information internet : publiée à l’aide de la technologie de l’information en vue de sa diffusion; hagamijwe kuyikwirakwiza; meant to be disseminated; Official Gazette nº 10 of 11 March 2013 14° itumanaho n’amashusho: ry’itangazamakuru rikoresha inyandiko, amajwi cyangwa ubutumwa amajwi rubanda, hakoreshejwe bugezwa kuri bw’itumanaho, uburyo ibimenyetso, amarenga, inyandiko, amajwi cyangwa amajwi n’amashusho, butari ubugenewe umuntu ku giti cye; ibitekerezo, 15° iyamamaza mu itangazamakuru: uburyo bukozwe ku mugaragaro, hagamijwe kumenyekanisha ibyemezo cyangwa ibikorwa bijyanye n’ibicuruzwa cyangwa imbere igitekerezo, igicuruzwa, umurimo cyangwa se cyose nyir’ukwamamaza yifuza kugeraho; kwamamaza imirimo, guteza ikindi 14° print, audio or audiovisual media communication: message transmitted to the public through signs, gestures, written works, images, sounds or messages which do not bear any characteristic of a private correspondence; 15° advertisement in the media: a form of public announcement with intention to communicate opinions, decisions or trading activities or to promote an idea, a product, a service or advertising any other item as may be required by the advertiser; par 14° communication de médias écrits, audio ou audiovisuels: mise à la disposition du de un public, télécommunication, de signes, d’écrits, d’images, de sons ou de messages de toute nature qui n’ont pas le caractère d’une correspondance privée ; procédé relatives 15° publicité dans les médias: tout procédé effectué publiquement pour faire passer des opinions, des décisions ou des activités articles de commerce ou des services, soit pour promouvoir une idée, un produit, un service, soit pour faire la publicité de toute par autre l’annonceur ; souhaitée chose aux 16° uburenganzira bwo gusubiza: uburenganzira bw’umuntu ku giti cye, amashyirahamwe, inzego za Leta cyangwa bw’umuryango wemewe n’amategeko, igitekerezo kinyuranye bwo gutangaza n’icyamuvuzweho agaciro cyangwa kikabangamira inyungu ze biciye mu itangazamakuru; kimutesha bwo 17° uburenganzira kugorora: bw’umuntu, uburenganzira Leta amashyirahamwe, n’imiryango yemewe n’amategeko afite bwo gusaba ko ibyatangajwe uko bitari mu inzego za 16° right of reply: a right of an individual, associations, public entities or legal entity of expressing an opinion contrary to the view that undermines a person’s reputation or interests through the media ; 16° droit de réponse: droit pour une personne associations, physique, institutions publiques ou organisation dotée de la personnalité juridique, à exprimer une opinion contraire à celle émise à son égard et qui porte atteinte à son honneur ou à ses intérêts à travers les médias; 17° right of rectification: A right of an individual, associations, public entities legal entities of requesting for and rectifying issues that were inaccurately reported in the media; 17° droit de rectification: droit pour une associations, physique, personne autres et publiques institutions organisations dotées de la personnalité juridique de demander de redresser des 36 Official Gazette nº 10 of 11 March 2013 gitangazamakuru bishyirwa mu buryo buboneye; 18° uburenganzira bwo gukosora: uburenganzira umuntu amashyirahamwe, inzego za Leta cyangwa umuryango wemewe n’amategeko ufite bwo gusaba ko ibyatangajwe gitangazamakuru bikosorwa; mu 18° right of correction: an individual, associations, public entities or legal entity of requesting for correction of what was falsely published in the media; right of inexactement rapportés dans faits médias; les 18° droit de correction: droit pour une associations, physique, personne institutions publiques ou organisation dotée de la personnalité juridique de demander la correction de ce qui a été préalablement annoncé dans les médias; 19° umunyamakuru w’umwuga : umuntu mu ufite akora by’itangazamakuru itangazamakuru nk’umurimo we w’ibanze. ubumenyishingiro kandi 19° a professional journalist: a person who possesses basic journalism skills and who first exercises profession. journalism as his/her 19° journaliste professionnel: toute personne ayant les connaissances journalistiques de base et exerçant le journalisme comme sa première profession. Agomba kuba akora nibura umwe mu mirimo ikurikira: He/she shall exercise at least one of the following professions: Elle doit exercer au moins l’une des professions suivantes : a. gutara inkuru , a. collecting information, a. collecte des informations, b. kunononsora inkuru , b. processing information, b. traitement des informations, c. gutangaza inkuru mu gitangazamakuru iki n’iki agamije gukwirakwiza amakuru cyangwa ibitekerezo muri rubanda; c. publish/broadcast information given media organ with disseminate information or opinions; through a to intention rushyirwaho 20° Urwego rw’Abanyamakuru Bigenzura: n’abanyamakuru Urwego ubwabo rufite inshingano yo kugenzura iyubahirizwa ry’amahame agenga umwuga wabo no kurengera inyungu rusange za rubanda; 20° Media Self Regulatory Body: an organ set up by journalists themselves whose responsibility is to ensure compliance with the principles governing media and to defend the general interest; 37 c. diffusion des informations par le biais d’un organe de média donné dans le but de porter à la connaissance du public des faits ou des opinions ; 20° Organe d’Autorégulation des Médias: organe mis en place par les journalistes eux-mêmes et qui est chargé de veiller au respect des principes qui régissent les médias et à la protection de l’intérêt public ; Official Gazette nº 10 of 11 March 2013 21° urwego rushinzwe rw’Igihugu imikorere y’inzego zimwe kugenzura z’imirimo Igihugu akamaro: ifitiye urwego rwa Leta rufite mu nshingano zarwo kugenzura itangazamakuru; 21° national utilities statutory Regulator: a charge of media in public body regulation; 21° régulateur statutaire national : organe public ayant la régulation des médias dans ses attributions; 22° Urwego rw’Igihugu Urwego rw’Itangazamakuru: rukoresha rw’itangazamakuru amajwi cyangwa amajwi n’amashusho ndetse na inyungu rusange za rubanda. interineti rugamije rwigenga 22° Rwanda Broadcasting Agency: an independant body which runs its duties in the field of audio, audio-visual or through internet in the public interest. 22° Agence Rwandaise indépendant opérant dans d’Information: organe le domaine de l’information audio, audio- visuel ou par voie d’internet dans l’intérêt public. UMUTWE W’UBUNYAMAKURU WA II: UMWUGA CHAPITRE II: JOURNALISM PROFESSION CHAPITRE JOURNALISME II: PROFESSION DE Icyiciro cya mbere: Ibisabwa abakora umwuga w’itangazamakuru Section One: Requirements for exercising journalism profession Section première : Conditions exigées pour exercer la profession de journalisme