Download PDF

Rwanda Criminal

Court of Appeal

UBUSHINJACYAHA v. ISHIMWE

On this page

Professional case brief

Research organized from the available case record

Source document

01

Holding and result

The appeal was dismissed because the evidence, particularly the corroborated witness statements and the appellant's flight, established guilt beyond reasonable doubt. The court found no merit in the appellant's arguments regarding contradictions or disregard of exculpatory evidence, and affirmed the lower court's judgment and sentence.

Court disposition

Appeal dismissed; conviction and sentence affirmed.

Orders

  • The appeal of Ishimwe Seth is dismissed as unfounded.
  • The judgment of the High Court in RPA 00686/2022/HC/KIG dated 22/04/2025 remains unchanged.
  • The sentence of 25 years' imprisonment imposed on Ishimwe Seth is upheld.

02

Material facts

Parties

Ubushinjacyaha

Prosecution Counsel: Uwizeye Jean Marie

Ishimwe Seth

Appellant Counsel: Me Munini Patrick

Amounts and remedies

  • Imprisonment Term: 25

03

Procedural history

  1. Posture

    Criminal Appeal / Court of Appeal Final Judgment

04

Questions and positions

Legal issues

Whether Ishimwe Seth was convicted based on unreliable or contradictory evidence and whether exculpatory evidence was disregarded

Party arguments

Applicant
Ishimwe Seth argued that his conviction was based on false, contradictory, and doubtful witness statements unsupported by other evidence, that exculpatory witnesses were not heard, and that key reports (such as medical and local authority reports) were unreliable or irrelevant.
Respondent
The Prosecution argued that the witness statements were consistent and corroborative, that Ishimwe Seth's flight after the victim's death confirmed his involvement, and that no credible evidence was presented to contradict the prosecution's case.

05

Court’s reasoning

  1. 01

    RPAA 00692/2021/CA; RPAA 00279/2025/CA

    In criminal cases, all evidence, if contested, may be relied upon to establish guilt (principe de la liberté de la preuve en matière pénale), including witness statements, with the court assessing their credibility.

06

Ratio, limits and disposition

Ratio decidendi

The appeal was dismissed because the evidence, particularly the corroborated witness statements and the appellant's flight, established guilt beyond reasonable doubt. The court found no merit in the appellant's arguments regarding contradictions or disregard of exculpatory evidence, and affirmed the lower court's judgment and sentence.

Obiter and limits

  • The absence of DNA or medical proof of pregnancy does not negate the probative value of consistent witness testimony.
  • The court has discretion to assess and rely on all evidence presented, including witness statements not previously relied upon by lower courts.

Court disposition

Appeal dismissed; conviction and sentence affirmed.

  • The appeal of Ishimwe Seth is dismissed as unfounded.
  • The judgment of the High Court in RPA 00686/2022/HC/KIG dated 22/04/2025 remains unchanged.
  • The sentence of 25 years' imprisonment imposed on Ishimwe Seth is upheld.

Source and reliance status

Court of Appeal · 27 November 2025

This page organises the available record for research. Confirm quotations, current status, and subsequent treatment against the official source before relying on the case.

Judgment reading view

Judgment text

The complete available source text.

Source document

Court of Appeal

Criminal· 27 November 2025

RPAA 00487/2025/CA

UBUSHINJACYAHA v. ISHIMWE

- Source: Amategeko - Section: Decisions (Judgements) - Date: 2025-11-27 - Case/document no.: RPAA 00487/2025/CA - Collection: Court of Appeal

Text

Page 1

UBUSHINJACYAHA v. ISHIMWE [Rwanda URUKIKO RW’UBUJURIRE – RPAA 00487/2025/CA (Mukamurenzi, P.J.) 27 Ugushyingo 2025] Amategeko agenga imiburanishirize y’imanza z’inshinjabyaha – Ibimenyetso – Mu manza nshinjabyaha, ibimenyetso byose, iyo byagiweho impaka bishobora gushingirwaho mu kwemeza ko uregwa yakoze icyaha (principe de la liberté de la preuve en matière pénale) kandi ibyo bimenyetso bishobora no kuba imvugo z’abatangabuhamya, urukiko rukaba arirwo rusuzuma niba ibyo bavuga byakwemerwa cyangwa ntibyemerwe. Incamake y’ikibazo: Ishimwe Seth yakurikiranyweho n’Ubushinjacyaha icyaha cy’ubwicanyi buturutse ku bushake yakoreye Mugorenkabandi Jeannette, bumuregera Urukiko Rwisumbuye rwa Gasabo. Urwo Rukiko rwaciye urubanza rwemeza ko uregwa ahamwa n’icyaha, rumuhanisha igifungo cya burundu, rushingiye ku mvugo z’abatangabuhamya, raporo z’abayobozi zihamya ko Ishimwe Seth yatorotse ndetse na raporo ya muganga (rapport d’autopsie). Uregwa yajuririye icyo cyemezo mu Rukiko Rukuru, anenga ibimenyetso Urukiko rwashingiyeho rumuhamya icyaha. Urwo Rukiko rwaciye urubanza rwemeza ko ubujurire nta shingiro bufite, icyakora rumugabanyiriza igihano hashingiwe ku kuba ari ubwa mbere ahanirwa icyaha, rumuhanisha igifungo cy’imyaka 25. Uregwa yajuririye mu Rukiko rw’ubujurire avuga ko Urukiko Rukuru rwamuhamije icyaha rushingiye ku bimenyetso birimo imvugo z’abatangabuhamya z’ibinyoma,

zivuguruzanya, ndetse zinashidikanya kandi haba nta bindi bimenyetso bibishyigikira. Avuga kandi ko urwo Rukiko rwanze rwakira abatangabuhamya be ngo bamushinjure. Ubushinjacyaha buvuga ko ubujurire bw’uregwa nta shingiro bufite, kuko imvugo z’abatangabuhamya zashingiweho zitavuguruzanya ahubwo zuzanya, ko kuba yarahise atoroka nyuma y’urupfu rwa nyakwigendera byemeza nta gushidikanya ko ariwe wagize uruhare mu rupfu rwe, kandi hakaba nta kimenyetso batanga kivuguruza ibimenyetso byashingiweho mu kumuhamya icyaha yarezwe cy’ubwicanyi; busaba ko igihano yahawe cyo gufungwa imyaka 25 cyagumaho. Incamake y’icyemezo: Mu manza nshinjabyaha, ibimenyetso byose, iyo byagiweho impaka bishobora gushingirwaho mu kwemeza ko uregwa yakoze icyaha (principe de la liberté de la preuve en matière pénale) kandi ibyo bimenyetso bishobora no kuba imvugo z’abatangabuhamya, urukiko rukaba arirwo rusuzuma niba ibyo bavuga byakwemerwa cyangwa ntibyemerwe. Ubujurire nta shingiro bufite. Nta mategeko yashingiweho

Page 2

Imanza zifashishijwe: RPAA 00692/2021/CA; Ubushinjacyaha vs Ndayishimiye Jean Damascène rwaciwe n’Urukiko rw’Ubujurire ku wa 20/01/2023; RPAA 00279/2025/CA; Ubushinjacyaha vs Munyarugamba Emmanuel rwaciwe n’Urukiko rw’Ubujurire ku wa 24/10/2025. Urubanza I. IMITERERE Y’URUBANZA [1] Ku wa 04/10/2018, mu Mudugudu wa Ndama, Akagari ka Kampeka, Umurenge wa Kamabuye, Akarere ka Bugesera, hagaragaye umurambo w’umukobwa wishwe atewe icyuma, umwirondoro we ntiwahita umenyekana kuko abaturage bo muri ako gace batari bamuzi, iperereza ryakozwe rigaragaza ko amazina ya nyakwigendera ari Mugorenkabandi Jeannette bakunda kwita Joséline wari ufite imyaka 19 y’amavuko, akaba ari mwene Umufite Jean na Mukandahiro Francine batuye mu Mudugudu wa Rutanga, Akagari ka Mwendo, Umurenge wa Gashora, Akarere ka Bugesera. Byamenyekanye ko nyakwigendera yaherukaga iwabo ku mugoroba w’itariki 03/10/2018, akaba yarajyanywe n’uwitwa Ishimwe Seth bivugwa ko yari inshuti ye ndetse bagakeka ko yari yaranamuteye inda. Ubwo yarimo ashakishwa, Ishimwe Seth yaratorotse, afatiwe mu karere ka Nyamasheke, ashyikirizwa Ubugenzacyaha ku wa 08/06/2021, atangira gukurikiranwa. [2] Ubushinjacyaha bwareze Ishimwe Seth mu Rukiko Rwisumbuye rwa Gasabo icyaha cy’ubwicanyi buturutse ku bushake, yaburanye ahakana icyaha, avuga ko ibyo abatangabuhamya bavuga ari ibinyoma bahimba bamubeshyera ngo akunde afungwe. [3] Mu rubanza RP

01046/2021/TGI/GSBO rwaciwe ku wa 12/04/2022, Urukiko rwemeje ko Ishimwe Seth ahamwa n’icyaha cy’ubwicanyi buturutse ku bushake; rushingiye ku mvugo z’abatangabuhamya batandukanye bavugiye mu Bugenzacyaha barimo Ntakirutimana Angélique, Nikuze Marie, Murekatete Clarisse, Maribori Benigne, Mukandahiro Francine (akaba umubyeyi wa nyakwigendera), Manihumuriza Fidèle, Usabimana Sylivan, raporo z’abayobozi zihamya ko Ishimwe Seth yatorotse ndetse na raporo ya muganga (rapport d’autopsie), ruhanisha Ishimwe Seth igifungo cya burundu. [4] Ishimwe Seth yajuririye urwo rubanza mu Rukiko Rukuru, we n’umwunganizi we bavuga ko basaba ko arenganurwa kuko urukiko rubanza rwashingiye ku batangabuhamya bavuguruzanya, babeshya kandi bavuga ibyo batiboneye; ko na raporo y’inzego z’ibanze yatanzwe nyuma y’imyaka 3 ubwicanyi bubaye itagombaga gushingirwaho kuko itagaragaza ukuri kw’ibyabaye, cyane ko yanakozwe n’umudugudu adatuyemo, ndetse n’igikumwe cye kikaba kitapimwe cyangwa ngo umuganga agaragaze ko ari we wamuteye inda. Uhagarariye Ubushinjacyaha yavuze ko ibyo uregwa n’umwunganizi we bavuga banenga imvugo z’abatangabuhamya, raporo y’inzego z’ibanze n’iya muganga, nta shingiro bifite. [5] Mu rubanza RPA 00686/2022/HC/KIG, rwaciwe n’Urukiko Rukuru, ku wa 22/04/2025, rwemeje ko ubujurire bwa Ishimwe Seth nta shingiro bufite, rwemeza ko imikirize y’urubanza RP 01046/2021/TGI/GSBO rwaciwe n’Urukiko Rwisumbuye rwa Gasabo ku wa 12/04/2022

Page 3

ihindutse ku bijyanye n’ibihano, ruhanisha Ishimwe Seth igifungo cy’imyaka makumyabiri n’itanu (25). Mu gufata icyemezo Urukiko Rukuru rwashingiye ku mvugo z’abatangabuhamya zavugiwe mu Bugenzacyaha bahuriza ku kuba Ishimwe Seth yari inshuti na nyakwigendera, ko byavugwaga ko yamuteye inda amusaba ko bayikuramo arabyanga, amutwara avuga ko bagiye kubana. Icyakora rumugabanyiriza igihano hashingiwe ku kuba ari ubwa mbere ahanirwa icyaha. [6] Ishimwe Seth yajuririye imikirize y’urubanza mu Rukiko rw’Ubujurire, urubanza ruhabwa RPAA 00487/2025/CA, iburanisha ribera mu ruhame ku wa 11/11/2025, Ishimwe Seth yitabye yunganiwe na Me Munini Patrick, naho Ubushinjacyaha buhagarariwe na Uwizeye Jean Marie, Umushinjacyaha ku rwego rw’Igihugu. [7] Mu myanzuro y’ubujurire no mu miburanire ye, Ishimwe Seth n’umwunganira bavuga ko Urukiko Rukuru rwamuhamije icyaha atakoze rushingiye ku mvugo z’ibinyoma, zivuguruzanya, ndetse zinashidikanya kuko bavuze ibyo bihimbira bitagira ibindi bimenyetso bibishimangira, ntirwaha agaciro ubuhamya bwa motari Usabimana Sylvain wanyomoje ibyavuzwe na Murekatete Clarisse na Uwimana Claudine babeshye nyina wa nyakwigendera ko ari Ishimwe Seth wamwishe. Kuba Urukiko Rukuru rwarazanye mu rubanza ubuhamya bwa Mukamana Ruth na Mukaremera Beatrice kandi Urukiko Rwisumbuye rutarabashingiyeho, ndetse runaha agaciro ibivugwa ko yari yarateye nyakwigendera inda nta

kimenyetso gihamya ko yari atwite. [8] Uhagarariye Ubushinjacyaha avuga ko ubujurire bwa Ishimwe Seth nta shingiro bufite, kuko imvugo z’abatangabuhamya zashingiweho zitavuguruzanya ahubwo zuzanya, ko kuba yarahise atoroka nyuma y’urupfu rwa nyakwigendera byemeza nta gushidikanya ko ariwe wagize uruhare mu rupfu rwe, kandi hakaba nta kimenyetso batanga kivuguruza ibimenyetso byashingiweho mu kumuhamya icyaha yarezwe cy’ubwicanyi; busaba ko igihano yahawe cyo gufungwa imyaka 25 cyagumaho. [9] Mu rubanza harasuzumwa ikibazo cyo kumenya niba Ishimwe Seth yarahamijwe icyaha aregwa hashingiwe ku bimenyetso bishidikanywaho hirengagijwe ibimenyetso bimushinjura. II. ISESENGURA RY’IKIBAZO KIGIZE URUBANZA Kumenya niba Ishimwe Seth yarahamijwe icyaha aregwa hashingiwe ku bimenyetso bishidikanywaho hirengagijwe ibimenyetso bimushinjura. [10] Ishimwe Seth n’umwunganira bavuga ko Urukiko Rukuru rwamuhamije icyaha atakoze rushingiye ku bimenyetso bishidikanywaho kandi bitavugisha ukuri birimo imvugo za Uwimana Claudine wavuze ko Ishimwe Seth yari agiye kubana na Mugorenkabandi Jeannette muri Ngenda, mu gihe uwitwa Ntakirutimana Angélique we yavuze ko uwo mukobwa ajya kugenda yamubwiye ko bagiye i Muhanga, ko uyu anavuga ko ubwo Ishimwe Seth yajyaga gutwara nyakwigendera bahuriye mu nzira, mu gihe hari ahandi avuga ko yamukuye iwe, ko yari yarabigize akamenyero, ko ibyo Ntakirutimana Angélique avuga atari byo kuko nta rugo yagiraga. [11] Bakomeza bavuga ko ibyavuzwe na Murekatete Clarisse na Nikuze Marie ari ibihimbano kuko buri wese yavuze ko yamwifashishije ngo amushakire umuti wo gukuramo inda biciye k’uwitwa Usabimana Sylvain, nyamara igihe uyu yabazwaga mu Bugenzacyaha yarabihakanye avuga ko bitigeze bibaho ariko urukiko ntirwabiha agaciro, ko n’ubuhamya bwa Mukamana Ruth

Page 4

na Mukaremera Béatrice bwashingiweho kandi mu Rukiko Rwisumbuye Ubushinjacyaha bwari bwasabye ko bukurwa mu bimenyetso ndetse n’Urukiko rubifataho icyemezo ko butagomba gushingirwaho, ariko Urukiko Rukuru rwo rubushingiraho nta yindi mpamvu itanzwe; ko n’ibivugwa na nyina wa nyakwigendera witwa Mukandahiro Francine ndetse na Maribori Benigne babibwiwe n’abandi atari ibyo biboneye. [12] Bavuga ko ibivugwa n’abatangabuhamya bitari gushingirwaho kuko bidafite ibindi bimenyetso bishyigikira imvugo zabo, kuko raporo y’inzego z’ibanze yakozwe n’ubuyobozi bw’umudugudu wa Rutanga adatuyemo, utanamufiteho uburenganzira kuko nta kintu yawukoreyemo, naho raporo ya muganga ikaba itagaragaza ko nyakwigendera yari atwite nk’uko abamushinja babivuga, ko itanagaragaza ko hari aho ahuriye n’urupfu rwa nyakwigendera. [13] Mu gusoza, bavuga ko atigeze atoroka ubutabera nk’uko bivugwa, kubera ko ubwo umurambo wa nyakwigendera wagaragaraga yari akiri iwabo, yahavuye ku wa 26/10/2018 agiye gushakira ubuzima ahandi, ko hari n’ubuhamywa bumushinjura bwatanzwe na Ntahomvukiye Emmanuel ku wa 18/07/2021 butahawe agaciro, nyamara iyo bushingirwaho byari kugaragaza ko umunsi nyakwigendera yitaba Imana atari ahari. [14] Uhagarariye Ubushinjacyaha avuga ko impamvu Ishimwe Seth yashingiyeho ajurira nta shingiro zifite, kuko ibimenyetso byatanzwe n’imvugo z’abatangabuhamya byuzuzanya, ko ikimenyetso simusiga

cyerekana ko Ishimwe Seth yakoze icyaha aregwa ari uko ubwo byamenyekanaga ko ashobora kuba yaragize uruhare mu rupfu rwa Mugorenkabadi yahise atoroka, atwawe kuri moto n’uwitwa Manihumuriza Fidèle wasobanuye ko yamuvanye muri Ngenda ajya gutega ahunze, amugeza aho yafatiye imodoka yamutwaye, kandi ko mu myaka 3 yari ishize atongeye kugaruka iwabo kugeza afashwe. [15] Avuga ko abatangabuhamya batandukanye bagaragaje ko Ishimwe Seth yari afitanye ubucuti na nyakwigendera kandi ko yari yaramuteye inda, amusaba kuyikuramo, undi arabyanga, ko aribyo byabaye intandaro yo kumwica kugira ngo atazamutunga, kandi Ishimwe Seth ntiyigeze agaragaza icyo yapfaga n’abamushinje cyari gutuma bamuhimbira icyaha atakoze, ko nka Mukandahiro nyina wa nyakwigendera yavuze ko yari inshuti ye, ko yari yaranamwemereye kuzamugurira imashini idoda bigaragara ko bari bafitanye ubucuti kandi na nyakwigendera yabwiraga abandi ko Ishimwe Seth ari inshuti ye. Ntakirutimana Angelique aramushinja akanavuga ko nyakwigendera yamubwiyeko uregwa yamuteye inda ko ariko icyo batumvikanaho ari uko yashakaga ko ayikuramo ari nacyo cyatumye amwica, akaba yaramutwaye kuri moto kandi ko kuva icyo gihe ntawongeye kumubona. [16] Uhagarariye Ubushinjacyaha avuga ko kuba haba hari abatangabuhamya batashingiweho n’Urukiko Rwisumbuye ariko Urukiko Rukuru rukabashingiraho atari ikibazo mu gihe bigaragara ko bagaragaje ukuri

bavuga ko impamvu uregwa yashakaga ko inda yari yarateye nyakwigendera ayivanamo ari uko iwabo wa Ishimwe Seth batashakaga uwo mukobwa. Kuba nta ADN yakozwe ngo igaragaze ko ariwe wamwishe cyangwa ko nyakwigendera yari atwite, urukiko rwagaragaje ko kuba izo raporo zitarakozwe bitatuma ibimenyetso byatanzwe biteshwa agaciro. [17] Uhagarariye Ubushinjacyaha asoza avuga ko inenge uregwa n’umwunganira bagaragaza zisa nibyasuzumwe n’Urukiko Rukuru kandi nta shingiro zifite kuko ubuhamya bwatanzwe

Page 5

bwuzuzanya, kandi bimaze kumenyekana ko nyakwigendera yishwe Ishimwe Seth yahise atoroka, ko asaba ko hagumaho igihano yahanishijwe.

UKO URUKIKO RUBIBONA [18] Impaka ziri mu rubanza zishingiye ku kumenya niba nta bimenyetso bidashidikanywaho byashingiweho mu guhamya Ishimwe Seth icyaha cyo kwica Mugorenkabandi Jeannette no kumenya niba kuba nta raporo ya muganga igaragaza ko nyakwigendera yari atwite cyangwa ngo habe harakozwe DNA yo kumenya ko uregwa yamukozeho amwica bituma ibindi bimenyetso bidahabwa agaciro. [19] Ikibazo cy’ibimenyetso mu manza nshinjabyaha cyasesenguwe mu rubanza RPAA 00692/2021/CA rwaciwe n’Urukiko rw’Ubujurire ku wa 20/01/2023, haburana Ubushinjacyaha na Ndayishimiye Jean Damascène1. Muri urwo rubanza uru Rukiko rwasobanuye ko mu manza nshinjabyaha, ibimenyetso byose, iyo byagiweho impaka bishobora gushingirwaho mu kwemeza ko uregwa yakoze icyaha (principe de la liberté de la preuve en matière pénale) kandi ibyo bimenyetso bishobora no kuba imvugo z’abatangabuhamya, urukiko rukaba arirwo rusuzuma niba ibyo bavuga byakwemerwa cyangwa ntibyemerwe. Uyu murongo wakurikijwe mu manza zitandukanye zaciwe n’uru Rukiko, mu ziheruka harimo nk’urubanza RPAA 00279/2025/CA, rwaciwe n’Urukiko rw’Ubujurire ku wa 24/10/2025 haburana Ubushinjacyaha na Munyarugamba Emmanuel 2. [20] Ishimwe Seth yajuririye Urukiko Rukuru avuga ko atari guhanirwa icyaha cy’ubwicanyi kandi ibimenyetso byashingiweho bivuguruzanya, bitanarimo ukuri, urwo Rukiko rusanga ibyo aburana nta shingiro bifite, kuko ibimenyetso

bikurikira byatanzwe mu rubanza bigizwe n’imvugo zavugiwe mu Bugenzacyaha bigenda byuzuzanya mu kugaragaza ukuri k’uruhare rwe mu rupfu rwa Mugorenkabandi Jeannette: a) Ntakirutimana Angélique yavuze ko nyakwigendera Mugorenkabandi Jeannette yari asanzwe ari inshuti ya Ishimwe Seth yaranamuteye inda, amusaba ko bayikuramo arabyanga, ko yaje kumutwara kuri moto amubwira ko bagiye kubana, nyuma baza kumva ko yishwe.

b) Mukandahiro Francine nyina wa nyakwigendera yavuze ko uregwa yari inshuti y’umukobwa we wishwe kuko yigeze kumubwira ko Ishimwe Seth ashaka kumugurira imashini idoda;

c) Mukamana Ruth na Mukaremera Béatrice nabo bavuze iby’ubushuti bwabo n’umugambi wo gukaramo inda Ishimwe Seth yari yarateye nyakwigendera kubera ko iwabo batamushakaga;

1 Reba igika cya 18 cy’urwo rubanza 2 Reba igika cya 14 cy’urwo rubanza

Page 6

d) Murekatete Clarisse yavuze ku mugambi w’uregwa wo gushaka gukuramo inda yateye nyakwigendera ndetse biza kurangira amwishe;

e) Nikuze Marie yavuze ko nyakwigendera yari yaramubwiye ko Ishimwe Seth yamuteye inda, ndetse uyu nawe arabimubwira, anamubwira ko ashaka ko ayivanamo kuko ababyeyi be batamushakaga ariko umukobwa yanga kunywa umuti wo kuyikuramo, ko Ishimwe Seth yamusabye ko bajyana kubana, biza kurangira amwishe.

f) Maribori Benigne yavuze ko umumotari witwa Nkurunziza yahamagaye Ishimwe Seth bari kumwe yumva amwemerera ko yishe Mugorenkabandi Jeannette, anamusaba kujya gusura nyina ngo kuko we batazongera kumubona, ko ibyo guhunga byanavuzwe na Manihumuriza Fidèle wavuze ko yajyanye uregwa kuri moto ahamagawe na nyina amugeza i Sake aho bategera imodoka. [21] Urukiko Rukuru rwasanze kandi n’ubwo hari abavuga inkuru babwiwe nka Maribori Benigne uvuga ibyo yabwiwe na Ntakirutimana Angélique n’ibyavuzwe n’umumotari witwa Nkurunziza kuri telefone, Mukandahiro Francine nyina w’uwishwe uvuga ibyo yabwiwe na Uwimana Claudine ndetse na Murekatete Clarisse ugaruka ku byo yabwiwe n’umumotari witwa Usabimana Sylvain utanemera ibyo baba baravuganye, bidakuraho Ishimwe Seth uruhare muri ubwo bwicanyi mu gihe ibyo bavuga batiboneye bishyigikiwe n’imvugo z’abavuga ibyo bazi cyangwa biboneye. [22] Urukiko Rukuru rwanasanze kuba igipimo cya ADN kitarakozwe kugira ngo hamenyekana ko nyakwigendera yari atwite n’uko uregwa yaba yaramukozeho no kuba umudugudu watanze raporo kuri ubu bwicanyi aregwa atari uwo atuyemo, bidakuraho imvugo zagaragajwe nk’ikimenyetso gihamya Ishimwe Seth icyaha. [23] Urukiko rw’Ubujurire rurasanga Uwimana Claudine abazwa n’Ubugenzacyaha yaravuze ko yakoranaga na nyakwigendera Mugorenkabandi Jeannette akazi ko mu rugo kwa Maribori Benigne, ko yagiye ari nimugoroba amubwiye ko

agiye i Muhanga, aho yari agiye kubana n’umuhugu witwa Seth bakazagaruka nyuma y’imyaka ibiri, ko uwo muhungu yamuhamagaye akamubwira ngo bahurire ku kibuga, anamubuza gutwara imyenda, maze nyakwigendera aramusezera aragenda, amubuza kuzabivuga. Yanavuze ko yajyaga yumva bavugana kuri telefone, ko Jeannette ari we wajyaga ajya kumusura, ndetse ahamya ko yari yaramubwiye ko atwite inda ya Seth n’uko uyu yari yaramusabye kuyivanamo. [24] Naho Ntakirutimana Angélique we yemeza ko yabyirukanye na Mugorenkabandi Jeannette, ko bari inshuti, ko ajya kujyana n’umusore witwa Ishimwe Seth yabimubwiye kuko bari biriwe baganira amubwira ko bakundana kandi ko yamuteye inda, amubwira kuyikuramo arabyanga, ko yanamubwiye ko Seth aza kumutwara saa moya z’ijoro (19h00) bakajya kubana

Page 7

muri Ngenda n’uko yamubujije gutwara imyenda kugira ngo iwabo batamenya ko yagiye, ko muri iryo joro ariho yagiye, telefone ye ntiyongera gucamo, ko nyuma ariho bamenye ko yapfuye. [25] Urukiko rw’Ubujurire rurasanga ibyo Ishimwe Seth n’umwunganira bavuga ko imvugo za Uwimana Claudine n’iza Ntakirutimana Angélique zivuguruzanya nta shingiro bifite, ahubwo zigaragaza ko bavuga ibyo bazi neza bibwiriwe na nyakwigendera Mugorenkabandi Jeannette n’ibyo babonye umunsi agenda. Bahuriza ku kuba yarababwiye ko Ishimwe Seth yamuteye inda, ko yamusabye ko bajya kubana nk’umugabo n’umugore n’uko bavuganye ko amutwara mu ijoro, anamubuza gutwara imyenda, kandi ko agenda yabasezeye ubwo Ishimwe Seth yari aje kumutwara. Kuba Uwimana Claudine yaravuze ko bari bagiye kubana i Muhanga naho Ntakirutimana Angélique akavuga muri Ngenda, bitagaragaza ukuvuguruzanya kuko buri wese avuga ibyo yaganiriye na nyakwigendera ku giti cye. Ku bw’ibyo, uru Rukiko narwo rurasanga ibyo bavuga ari ikimenyetso kidashikanywaho kigaragaza ko Ishimwe Seth yishe Mugorenkabandi Jeannette. [26] Urukiko rw’Ubujurire rurasanga kandi ibyo Ishimwe Seth anenga urubanza rujuririrwa ko rwashingiye ku buhamya bwa Mukamana Ruth na Mukaremera Béatrice nyamara mu Rukiko Rwisumbuye Ubushinjacyaha bwari bwarasabye ko bukurwa mu bimenyetso, ndetse urukiko rubifataho icyemezo ko butagomba gushingirwaho nabyo nta shingiro bifite,

kuko haba mu nyandikomvugo y’iburanisha mu Rukiko Rwisumbuye rwa Gasabo yo ku wa 9/2/2022, haba no mu rubanza rwaciwe kuri urwo rwego, nta na hamwe hagaragara ko Ubushinjacyaha bwasabye ko ubuhamya bw’abo batangabuhamya budashingirwaho, ahubwo mu iburanisha ku rwego rwa mbere, Ishimwe Seth n’umwunganira banenze imvugo zabo bagaragaza ko zivuguruzanya, ndetse bagereranya imvugo za Mukaremera Béatrice n’iza Ntakirutimana Angélique. [27] Kuba mu rubanza rwaciwe ku rwego rwa mbere imvugo zabo zitarashingiweho, ariko Urukiko Rukuru rwo rukabagaragaza mu bandi batangabuhamya bahamya iby’ubushuti bwa Ishimwe Seth na nyakwigendera n’umugambi yari afite wo kumukuramo inda yamuteye nta kosa rwakoze, kuko biri mu bubasha bw’Urukiko gusuzuma ibimenyetso byose rwashyikirijwe no kubifataho icyemezo cyane cyane ko ibyo abo batangabuhamya bavuze byerekeye ubushuti bwa Ishimwe Seth na nyakwigendera n’uko yari yaramuteye inda atari umwihariko wabo bonyine, hari n’abandi batangabuhamya babihamije. [28] Urukiko rw’ubujurire rurasanga ibyo Ishimwe Seth n’umwunganira bavuga ko Urukiko Rukuru rwashingiye ku mvugo za Murekatete Clarisse na Nikuze Marie rwirengagije ko ibyo bamushinja bavuga ko babibwiwe n’umumotari witwa Usabimana Sylvain nyamara abazwa yarabihakanye, nabyo nta shingiro bifite kuko, nk’uko bigaragara mu gika cya 18 cy’urubanza rujuririrwa, Urukiko rwagaragaje ko kuba hari

abatangabuhamya bavuga ibyo babwiwe ndetse n’ibyo Murekatete Clarisse uvuga ko yabwiwe na Usabimana Sylvain ubihakana, bidakuraho Ishimwe Seth uruhare muri ubu bwicanyi mu gihe ibyo bavuga batiboneye bishyigikiwe n’imvugo z’abavuga ibyo bazi cyangwa biboneye. Bigaragaza ko Urukiko rutirengagije iby’uko Usabimana Sylvain yahakanye ibyo abo batangabuhamya bavuga ko yababwiye. [29] Urukiko rw’Ubujurire rurasanga ibyo Ishimwe Seth n’umwunganira bavuga ko atigeze atoroka, ko yavuye iwabo ku wa 26/10/2018 agiye gushakira ubuzima ahandi kandi ko icyo gihe umurambo wa nyakwigendera wari warabonetse nta shingiro bifite, kuko mu mvugo za nyina wa Nyakwigendera witwa Mukandahiro Francine abazwa n’Ubugenzacyaha ku wa 25/10/2018

Page 8

agaragaza ko mu gihe yarimo ashakisha aho umwana we yagiye, agendeye ku makuru yari yahawe na Uwimana Claudine y’uko yajyanye na Ishimwe Seth agiye kumugira umugore n’uko yari yaramuteye inda, yagiye kumushaka arabimubaza aramuhakanira amubwira ko azi ko ari kwa Maribori Benigne, arataha. Nyuma Ubugenzacyaha buramuhamagara bumubwira ko bumukeneye, mbere yo kujya kwitaba abanza kujya iwabo wa Ishimwe Seth ahasanga nyina amutekerereza ibyo yumvise by’uko umukobwa we yatewe inda na Ishimwe Seth n’uko ari we wamujyanye, arabiseka ndetse amubwira ko umukobwa we ashobora kuba afunzwe akekwaho gukuramo inda. [30] Urukiko rurasanga imvugo za nyina wa nyakwigendera zigaragaza ko kugeza ku wa 25/10/2018, byari bitaramenyekana ko Mugorenkabandi Jeannette yishwe, byumvikanisha ko Ishimwe Seth amaze kumenya ko nyina w’umukobwa yamenye ko ari we wajyanye na nyakwigendera n’uko yari yaramuteye inda, kandi ko iperereza ryatangiye, yahise atoroka atinya kubazwa iby’urupfu rwe, kuko nta kindi kintu gifatika agaragaza cyari gutuma areka akazi k’ubumotari yakoreraga iwabo, akagenda ubudasubiza amaso inyuma kugeza afatiwe i Nyamasheke mu ntara y’Iburengerazuba hashize imyaka hafi itatu. Iby’uko yari yaratorotse binashimangirwa na raporo Ubuyobozi bw’Umudugudu wa Ruhanura Ishimwe Seth yari atuyemo yo ku wa 11/06/2021 bwemeza ko yatorotse mu kwezi kwa cumi 2018 bivugwa ko yishe Mugorenkabandi

Jeannette bari nshuti, ndetse bukavuga ko yakomeje gushakishwa n’inzego z’ubuyobozi. [31] Ku byerekeye ibyo Ishimwe Seth n’umwunganira banenga ko Urukiko Rukuru rwamuhamije icyaha mu gihe nta cyemezo cya muganga gihamya ko nyakwigendera yari atwite n’uko ntacyemeza ko hari aho ahurira n’urupfu rwe, Urukiko rw’Ubujurire rurasanga icyo kibazo cyarasuzumwe n’Urukiko Rukuru nk’uko bigaragara mu gika cya 19 cy’urubanza rujuririrwa, aho rwagaragaje ko kuba DNA itarapimwe bidakuraho ibindi bimenyetso bigizwe n’imvugo zashingiweho ahamwa n’icyaha. Uru Rukiko rurasanga kuri uru rwego Ishimwe Seth yongera kugarura icyo kibazo ariko atagaragaza inenge iri mu cyemezo cy’Urukiko Rukuru. Kuba rero nta nenge agaragaza ku byavuzwe n’Urukiko Rukuru, ndetse n’uru Rukiko rukaba rusanga nta kosa ryakozwe mu byo rwemeje; bivuze ko iyi mpamvu y’ubujurire nayo nta shingiro ifite. [32] Urukiko rw’Ubujurire rurasanga n’ibyo bavuga ko raporo y’inzego z’ibanze itaba ikimenyetso kuko yakozwe n’ubuyobozi bw’umudugudu wa Rutanga adatuyemo, ko yanakozwe nyuma y’imyaka hafi itatu ibyo aregwa bibaye nabyo nta shingiro bifite, kuko Ubuyobozi bw’Umudugudu wa Rutanga ari umurenge nyakwigendera yari atuyemo, bukaba bwarakoze raporo ku wa 10/06/2021 igendeye ku makuru yatanzwe n’abantu bafite icyo bazi ku rupfu rwa Mugorenkabandi Jeannette n’ubucuti yari afitanye na Ishimwe Seth, hakaba nta cyari kubuza

ubwo buyobozi kubikorera raporo mu gihe yari ikenewe mu iperereza ryakorwaga. [33] Urukiko rw’Ubujurire ruranasanga ubuhamya bwatanzwe na Ntahomvukiye Emmanuel bavuga ko bwirengagijwe kandi bugaragaza ko umunsi nyakwigendera yicwa atari ahari atari ikimenyetso kimushinjura, kuko mu nyandiko ye avuga ko ku itariki ya 3/10/2018 biriranywe kuva mu gitondo kugera saa mbili z’ijoro batandukanye, ibyo avuga bikaba bitagaragaza ko bamaze gutandukana, Ishimwe Seth atashoboraga kujya kureba no gutwara kuri moto Mugorenkabandi Jeannette nk’uko abatangabuhamya Ntakirutimana Angélique na Uwimana Claudine babivuga.

Page 9

[34] Hashingiwe ku bimaze gusobanurwa no ku murongo watanzwe mu rubanza RPAA 00692/2021/CA, Urukiko rw’Ubujurire rurasanga ubujurire bwa Ishimwe Seth nta shingiro bufite, kuko ibimenyetso byose byashingiweho bigaragaza nta gushidikanya ko Ishimwe Seth yakoze icyaha aregwa cy’ubwicanyi kandi akaba atarabashije kugaragaza ibimenyetso bibivuguruza. Bityo, urubanza yajuririye rukaba rudahindutse mu ngingo zarwo zose. III. ICYEMEZO CY’URUKIKO [35] Rwemeje ko ubujurire bwa Ishimwe Seth nta shingiro bufite; [36] Rwemeje ko imikirize y’urubanza RPA 00686/2022/HC/KIG, rwaciwe n’Urukiko Rukuru, ku wa 22/04/2025 idahindutse; [37] Rwemeje ko igihano cy’igifungo cy’imyaka makumyabiri n’itanu (25) Ishimwe Seth yahanishijwe kigumyeho.

Source wording is retained. Consult the source document for its original formatting and pagination.

Authorities

Authorities used by the court

Cases, legislation, regulations, and constitutional provisions identified in the available record.

RPAA 00692/2021/CA

Case cited

RPAA 00279/2025/CA

Case cited

Case-aware research

Ask AI about this case

The judgment and available research above are public. New questions open in a separate private conversation grounded in this case.

About this LexChat collection

This page organizes the available case record for research. Verify quotations, current status, and subsequent treatment against the source document. Corrections can be reported to hello@esheria.ai.

Legal information, not legal advice. Research summaries do not replace the judgment.